DILI, 06 outubru 2021 (TATOLI)—Diretora Nasionál Rekursu Umanu Ministériu Saúde (MS), Tomasia de Sousa hateten, tinan ne’e iha postu saúde iha territóriu Timór laran tomak iha ona pesoál saúde na’in haat hodi halo atendimentu ba komunidade tanba ho prestasaun servisu hanesan kuidadu saúde primária ne’e la’o hela.
“La’ós dehan ho rekursu umanu limitadu maibé ami-nia kontribuisaun husi rekursu umanu no atinjimentu programa ne’e barak ho tan situasaun COVID-19 entaun hanoin katak ho polítika Ministériu Saúde nian hateten pelumenus postu saúde tenki tau ema mínimu ema na’in haat husi kategoria médiku, parteira, enferemajem no saúde publika no tékniku aliadus ida ne’e depende ba kobertura husi populasaun ne’ebé mak iha,’’ Diretora Nasionál Rekursu Umanu MS, Tomasia de Sousa hateten iha nia kna’ar fatin, ohin.
Nia dehan, tinan oin ema sei la kestiona kona-ba profisionál saúde iha postu saúde tanba uluk iha postu saúde ema na’in ida maibé tinan ida ne’e profisionál saúde hotu hotu iha postu saúde tenki iha ema na’in haat.
“Ami halo rekrutamentu ba saúde iha familia ne’e ami prefere liu ba ema sira ne’ebé mak rai na’in duni tanba rekezitu ne’ebé mak ami tau ne’e ema nia orijinalidade duni. Ezemplu, ema iha Liaruka Ossu, ita prevee ema ne’e mak iha postu saúde ne’ebá tanba ema ne’e munisípiu Viqueque. Entaun ida ne’e, ita loke konkursu públiku nia prontu atu ba no nia la kestiona kona-ba nia fatin. Se nia la prontu atu ba mak nia bele hatama karta rezignasaun entaun nia prontu ona nia tenki ba hala’o nia servisu,” Tomasia de Sousa esplika.
Tanba ne’e mak Ministériu Saúde tau planu rekruta profisionál saúde atu apoiu saúde iha familia hamutuk 700 ne’ebé hahú servisu ona iha postu saúde sira.
“Too agora ami konklui ona rekrutamentu ba iha programa saúde iha familia iha munisípiu hotu hotu falta mak husi RAEOA tanba RAEOA sei prosesu hela rekrutamentu. Ida ne’e atu apoiu ba iha saúde iha familia ne’e ita ko’alia kona-ba la’ós fó sira saláriu regular ka salariu permanente maibé ita fó sira hanesan ita fó subsidu ba sira”.
“Tanba ida ne’e mós despaxu husi ministeriál ida ko’alia kona-ba profisionál hotuhotu ne’ebé mak molok nia atu hetan kontratu regular ho funsionáriu permanente ka administrasaun públika nia tenki tama sistema mínimu fulan neen atu nune’e nia bele hatene liu nia ambiente servisu, irarkia servisu, no área servisu profisionál saúde loloos ne’e saida no sira hatene depois durante périodu ne’ebé mak sira halo sira-nia kna’ar ne’e iha akompañamentu husi nia seniór sira”.
Depois ida ne’e, tuir ezekutiva ne’e katak halo avaliasaun ba sira (profisionál saúde). “Se sira prontu ona signifika sira bele no atribui ona saida mak sira iha ne’e bele tama ona iha sistema tuirmai ida ne’e mak ita halo,” Nia subliña.
Atualmente, postu saúde ne’ebé iha territóriu Timor laran tomak hamutuk 300 resin.
Jornalista: Felicidade Ximenes
Editór: Rafy Belo




