BAUCAU, 05 agostu 2024 (TATOLI) – Númeru populasaun iha munisípiu Baucau aumenta ema na’in-11.675 hosi totál populasaun na’in-134.878 iha tinan 2022 nian.
Kresimentu referida bazea ba rezultadu Sensu Populasaun tinan 2022 ne’ebé fo-sai husi Ministériu Finansa (MF) liuhusi Institutu Nasionál no Estatistika Timor-Leste (INE-TL) hafoin lansa rezultadu iha Vila Nova, Baucau, segunda ne’e.
Husi ezaminasaun relatóriu Sensu Fó Fila Fali (SFFF) tinan-2015 populasaun rejistu hamutuk 123.203, nune’e sa’e ba 134.878 kompostu hosi feto 66.761 no mane 68.117.
Enkuantu númeru uma-kain aumenta 1.876 ho totál 24.852 bainhira kompara ho sensu tinan 2015 ne’ebé totál uma-kain 22.976.
Indikadór tendénsia populasaun hatudu kresimentu populasaun iha Baucau absoluta durante tinan-hitu sa’e 11.675, ho pursentu kada tinan 1.3.
Enkuantu forsa traballu iha Baucau tinan 2022 ema idade to’o 14 pursentu 35, idade 15-59 (54%) no idade 60+ ho pursentu 11.
“Dadus sensu ne’e reprezentante saida mak família-sira hato’o kona-ba sira-nia moris, informasaun ne’e ita hetan resposta di’ak ba kestaun ne’ebé vital ho líder lokál,” Diretór Jerál Planeamentu Orsamentu hosi Ministériu Finansa, José Alexandre de Carvalho, fó-sai relatóriu ne’e.
José Carvalho, argumenta, liuhosi aprezenta relatóriu sensus tinan 2022 nian importante atu fó hanoin ba líder komunitária sira atu kontinua identifika problema iha baze, liuliu bee-moos, eletrisidade, kondisaun estrada inklui nesesidade importante seluk tán, nune’e bele responde ba planu estratéjiku dezenvolvimentu ho sustentavel tinan 2011-2030 iha Timor-Leste.
Husi relatóriu Sensu Fó Fila Fali iha pájina 29 ho nia indikadór-sira ne’ebé fó informasaun ba kada suku atu halo komparasaun dezenvolvimentu ho suku seluk nune’e bele hatene lala’ok dezenvolvimentu.
Husi uma kain 24.852, 74.5% mak asesu ona bee-moos, 95.3% asesu ona enerjia eletrisidade, kompostu 10% utiliza ona hodi te’in no 80% sei uza ai-sunu.
Tuir indikadór, tinan-2022 iha Baucau kategoria ba jovem ne’ebé analfabetu mai husi idade 15-24 rejistu 87.8% kompostu hosi feto 88.8% no mane 86.8%, enkuantu ema ne’ebé nível edukasun remata iha edukasaun ensinu primária liu 5%, ensinu báziku besik 40%, sekundária besik 20%, diploma besik 5% no universidade besik 10%.
Kondisaun uma privadu ho moru ne’ebé externa to’o tinan 2032 posibilidade bele to’o 50%, bazea ba dadus atuál daudaun iha 42.4%, uma kakuluk kalen nahe azuleiju iha Baucau 88% no tuir previzaun iha tinan 2032 sei to’o 90%, enkuantu uma ne’ebé kompleta ona ho sanitasaun foin 73.6%
Jornalista : Natalino Belo
Editór : Evaristo Soares Martins




