DILI, 08 Janeiru 2026 (TATOLI)—Diretór Nasionál Rekursu Umanu Ministériu Edukasaun, João Amaral hateten Ministeriu Edukasaun iha fulan-Fevereiru nia laran sei substitui manorin sira ne’ebé pasa ona ba reforma obrigatória.
“Ministériu Edukasaun servisu ho ensinu sira oinsá atu substitui lalais fali manorin sira-ne’ebé tama ona idade reforma. Ita sei identifika bolsa sira-ne’ebé rezerva. Ami esforsu hela, iha Fevereiru nia laran bele hetan ona bá hala’o prosesu aprendizajen,” João Amaral dehan ba jornalista sira iha Vila-Verde, Kinta ne’e.
Nia esplika bolsu kandidatu ba ensinu báziku ne’ebé sei iha mak hamutuk 903. Ida-ne’e mak sei substitui manorin reforma obrigatória 1000-resin ne’ebé la kontinua hanorin iha 01 Janeiru 2026.
Notísia relevante: ME-INSS hahú prosesa pagamentu ba profesór reforma obrigatóriu hamutuk 1.493
Iha parte seluk, Diretór Ensinu Báziku Sentrál (EBC-sigla-portugeza) Esperança da Pátria, Blasildo Amaral Mascarinhas husu Ministériu Edukasaun substitui lalais manorin sira-ne’ebé tama ona idade reforma, hodi labele abandona estudante sira.
Nia esplika manorin ne’ebé tama idade reforma iha nia eskola hamutuk na’in-22 kompostu husi Ensinu Báziku Sentru na’in-ida, EBF Doque de Caxias na’in-hitu (7), EBF Kuluhun na’in-hitu (7), EBF Bekusi de Baixo hamutuk na’in-tolu (3), EBF Kamea Sentru na’in-tolu (3) no Kamea Raihun na’in-ida.
Diretór hatutan manorin ne’ebé tama idade reforma sei sai obstákulu ba dirijente sira atu buka mekanizmu hodi taka ba hala’o prosesu aprendizajen.
“Kuandu manorin na’in ida mak sai ka tama idade reforma hodi deskansa, ita sei bele troka bá-mai hodi taka, maibé ida ne’ebé na’in-hitu (7) ba leten ne’e, oinsá mak ita bele buka mekanizmu hodi troka. Ne’e sai obstákulu ida ba ami. Entaun, ami hein de’it solusaun mak tenke koloka antes ona hodi labele abandona estudante sira,” nia fó-hanoin.
Totál Profesór husi EBC Esperança da Pátria no Filiál sira hamutuk na’in-156, ne’ebé kompostu husi Sentru hamutuk nai’n-57, EBF Doque de Caxias Bemori hamutuk na’in-23, EBF Kuluhun na’in-22, EBF Bekusi de Baixo hamutuk na’in-16, EBF Kamea Sentru hamutuk nain-25 no EBF Kamea Raihun hamutuk na’in-13.
Enkuantu, Diretór Servisu Edukasaun Munisípiu (SEM) Dili, Sabino da Costa Pereira hateten Munisípiu Dili rejista manorin ne’ebé tama idade reforma hamutuk na’in 200-resin.
“Tanba ne’e, ami husu ba Ministériu Edukasaun atu halo kolokasaun antes ba iha nivel eskolaridade iha territóriu Dili ne’e, nune’e labele prejudika ba iha prosesu aprendizajen,” nia dehan.
Diretór hatutan dadus profesór sira-nian haruka ona ba Ministériu Edukasaun, bazeia ba dadus manorin husi eskola.
Jornalista: Osória Marques
Editór: Xisto Freitas da Piedade




