Espesialista: Maioria matan mean mai husi infensaun virus no batéria
DILI, 24 fevereiru 2023 (TATOLI) – Espesialista matan iha Hospitál Nasionál Guido Valadares (HNGV), Julia Rosalina Cesar Mango, dehan populasaun maioria matan mean ne’e mai husi infensaun virus no batéria.
“Ita hatene katak populasun barak matan mean, tuir termu saúde katak konjuntifitis ne’e infesaun ne’ebé mak afeta iha matan mutin mak halo bubu no halo matan mean no nia kauza mai husi virus batéria no alerjia”, Julia hateten ba jornalista sira iha nia kna’ar fatin, ohin.
Nia dehan, pasiente sira sente matan mean ne’e depende ba kauza husi matan been sai, matan moras no matan manas.
“Saida mak pasiente sira sente bainhira matan mean, depende ba nia kauza hanesan matan been sai hela de’it, matan moras no matan manas bainhira infesaun maka’as hodi akompaña matan teen barak bainhira hader mai matan taka metin, loke la di’ak entaun ida ne’e depende ba nia kauza hotu”, nia konklui.
Tenke fase liman molok kaer ba matan
Espesialista matan ne’e esplika, matan mean ne’e bele da’et ema ida ba ema seluk, entaun ida ne’e fatór ijiéne ne’ebé mak ema ne’e enfrenta.
“Matan mean dahuluk bele da’et ba ema ida ba ema seluk tanba ida ne’e fatór ijiéne hotu hanesan ita kaer sasan ruma mai la fase liman direta, deut ba matan entaun bele fó risku ba matan mean ida ne’e. Entaun atu halo prevensaun ba ida ne’e mak tenke fase liman molok kaer ba matan”, nia subliña.
Kona-ba tratamentu di’ak, nia dehan tenke ba fasilidade saúde ne’ebé mak besik hodi hetan intervensaun husi médiku sira atu bainhira iha komplikasaun ruma, presiza halo atendimentu kedas.
Iha pasiente balun sosa aimoruk iha apótik sira depois uza sala aimoruk, matan mean piór liután tanba ne’e sentru matan nasionál HNGV, husu ba komunidade sira bainhira matan mean ba tenke ba fasilidade saúde ne’ebé mak besik.
“Ha’u husu ba populasun sira bainhira matan mean tenke ba fasilidade saúde ne’ebé mak besik atu halo tratamentu, labele naran sosa aimrouk no simu aimoruk sem ezaminsaun husi médiku sira”, nia sujere.
Tuir dadus hatudu katak iha fevereiru matan mean hamutuk 268, hirak ne’e problema matan konsuntifitis no sira hetan tratamentu no rekoperasaun. Tanba ne’e husu ba komunidade sira atu nafatin ijiéne ho di’ak atu labele da’et ba ema no di’ak liu uza oklu metan hodi evita da’et ba ema ne’ebé mak besik.
Jornalista : Felicidade Ximenes
Editór : Zezito Silva
