iklan

EDUKASAUN, HEADLINE, SAÚDE

OMS no Ministériu Edukasaun diskute kontinuidade programa 5S iha eskola sira iha territóriu

OMS no Ministériu Edukasaun diskute kontinuidade programa 5S iha eskola sira iha territóriu

Reprezentante Organizasaun Mundiál Saúde (OMS) iha Timor-Leste, Arvind Mathur. Imajen Tatoli/Francisco Sony

DILI, 08 agostu 2023 (TATOLI) – Ministériu Edukasaun no Organizasaun Mundiál ba Saúde (OMS) aborda kontinuidade programa “Dehan La’e ba 5S”, nune’e bele implementa tan iha ensinu báziku iha territóriu.

Projetu 5S mak Starvation (Hamlaha), Soil-transmitted Helminthiasis (Lombriga ne’ebé da’et hosi rai), Skin diseases (Moras kulit nian), Smoking and Sugary/Alcoholic Drinks (Fuma no Bebida Midar/Alkól sira).

Ministra Edukasaun, Dulce de Jesus, hatete programa ne’e implementa ona husi Governu anteriór no iha mandatu Ezekutivu agora sei kontinua implementa iha eskola sira tanba importante no atu eduka labarik sira iha prevensaun moras refere.

“Programa ne’e di’ak atu prevene moras ne’ebé afeta labarik sira iha idade eskolár husi tinan tolu. Ha’u hakarak kontinua programa ne’e hamutuk ho OMS atu halo intervensaun iha kada estabelesimentu ensinu atu eduka labarik sira prevene moras ne’e”, Dulce de Jesus hateten hafoin enkontru ho reprezentante OMS, Arvind Mathur, iha Vila Verde, ohin.

Iha reuniaun ne’e diskute mós programa oioin ne’ebé sei implementa husi parte rua ne’e iha tinan sira tuirmai, ida mak OMS hakarak ajuda ME iha revizaun kurríkulu, liuliu integrasaun konteúdu saúde no nutrisaun nian iha dixiplina eskolár.

Iha sorin seluk, reprezentante OMS, Arvind Mathur, realsa katak projetu 5S bele hadi’ak nutrisaun labarik liu rihun 300 iha nasaun.

Dirijente ne’e dehan programa ne’e importante ba prestasaun kuidadu saúde primária iha esinu báziku no sekundáriu ba promosaun edukasaun ida efikás iha matéria saúde no nutrisaun iha sistema eskolár.

“Programa ne’e iha pontu importante oioin atu fornese servisu kuidadu saúde primária atu halo kontrolu, rastreiu no triajen ba labarik sira atu indentifika moras tilun, matan, mentál no fízika”, Arvind Mathur afirma.

Rekorde katak Programa Alimentasaun Mundiál (PAM) no OMS simu, iha tinan kotuk, kontribuisaun finanseira husi Ajénsia Kooperasaun Internasionál Koreia (KOICA, sigla inglés) ho montante millaun $7,8 hodi serbisu hamutuk ho Ministériu Edukasaun, Juventude no Desportu no Ministériu Saúde hodi hadi’ak labarik sira-nian saúde no nutrisaun. Projetu ne’e ho durasaun tinan haat entre 2021 no 2025 no benefisia labarik rihun 300 iha territóriu.

Programa “Dehan La’e ba 5S”, introdús foos fortifikadu ne’ebé nakonu ho minerál no vitamina hanesan parte ida husi programa merenda eskolár, ne’ebé ho alvu ba labarik rihun 79 iha eskola iha munisípiu Baucau, Bobonaro no Manufahi.

Tuir dadus, labarik 18% sofre elmintíase transmitida husi solu.  Konsumo álkool no tabaku ba crianças ho idade liu 13 iha 14% no labarik ho tinan 15 iha 32%.

Notísia relevante: MS-parseiru lansa projetu “dehan lae ba 5S” hadi’ak saúde no nutrisaun ba labarik

Jornalista: Tomé Amado

Editora: Maria Auxiliadora

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!