COVALIMA, 02 Maiu 2024 (TATOLI) – Deskonfia oknum husi servisu sekretu tiru kanek joven ida ho naran Elizardo Cardoso da Man, iha nia kotuk ne’ebé borus liu kalilin okos parte liman karuk no baku defisiénsia matan Cipriano Cardoso nia liman loos tohar. Insidente ne’e akontese iha Suku Beiseuk, aldeia Oetaba, postu Tilomar, munisípiu Covalima.
Komandante PNTL Covalima, Superintendente Polísia Calisto Gonzaga, rekoñese katak insidente ne’e akontese hodi kalan pur volta 22h45 iha aldeia Oetaba.
“Ha’u tenke deklara insidente mosu bainhira ita-nia membru halo servisu sekretu iha fatin akontesimentu ne’ebé hamosu dezentedimentu joven-sira hodi rezulta ida hetan kanek no lori kedan bá Ospitál [Referál Suai] no, tuir médiku, tanba ekipamentu la sufisiente mak transfere bá iha Ospitál Nasionál Guido Valadares”, nia informa, ohin.
Komandante ne’e dehan seidauk bele identifka sé mak sai autór ba insidente ne’e, maibé Komandu rekolla ona prova iha fatin akontesimetu, maibé la konsege halo jestaun iha fatin krime ne’e mosu hodi rona vítima nia família sira. Enkuantu Polísia konsege hakalma situasaun iha momentu ne’e.
Daudaun ne’e, Komandu rekolla ona prova hanesan kartus musan tolu no halo ona apreensaun kilat ne’ebé deskonfia autór JS uza, maibé sei hein prosesu teste balístiku ne’ebé vítima Elizardo Cardoso da Man hetan tiru.
“Autór ba insidente ida-ne’e ita tenta hela na’in-ida ka rua sai hanesan arguidu hanesan prosesu kumpre oras 72 ba iha primeiru interrogatóriu no ita aprezenta ba Ministériu Públiku, nune’e evidénsia hirak ne’e valida”, nia dehan.

Iha sorin seluk, vítima Cipriano Cardoso konta katak nia fila husi reza tersu iha kapela Oetaba, tanba udan, nia tuur hela kioske oin, de repente karreta Hilux metan ho xapa mátrikula TL 25.907 mai husi Fonteira Mota-Masin para no la husu buat ida halo kedan agresaun fízika to’o nia liman parte loos tohar.
“Hodi kalan ami sai husi reza tersu udan-boot no ha’u tuur iha kioske oin de repente kareta Hilux hosi Fronteira sa’e mai para no tuun hodi dehan labele halai. Ha’u halai bá kioske kotuk atu sa’e lutu, intelijénsia dada ha’u hodi sama, tuku, tebe, so’e ha’u ba karreta leten to’o ha’u-nia liman tohar ”, nia konta iha aldeia Oetaba, ohin.
Hafoin-ne’e, família kontaku ambulánsia hodi lori vítima bá Óspitál Referál Suai hodi halo tratamentu iha sala emerjénsia no to’o iha ne’ebá nia simu tiha ai-moruk no deside fila hodi halo de’it tratamentu iha uma uza ai-moruk tradisionál.
Família vítima lamenta ho atu membru servisu sekretu tiru no baku defisiénsia iha Tilomar
Relasiona ho insidente ne’e, família vítima manifesta nia lamentasaun ba atu husi pesoál servisu sekretu ne’ebé hatudu ba komunidade hodi tiru kanek joven no baku tohar ema ho defisiénsia nia liman.
“Ami família vítima lamenta ho atu ne’ebé oknum intelijensia tiru kanek no baku defisiénsia matan Cipriano Cardoso nia liman loos tohar, tanba tuir Konstituisaun RDTL artigu 147 hateten katak Polísia sira halo prevensaun kriminál tenke hala’o ho respeitu ba direitu umanu”, portavóz família, Rosário Doloroso Ximenes, hato’o liuhusi konferénsia ba imprensa, ohin.
Nune’e, família vítima ezije ba Ministériu Interiór atu responsabiliza no prosesa aknum ne’e tuir dalan legál, tanba Servisu Nasionál Intelijénsia (SNI) hala’o knaar ho profisionál no presiza fó formasaun profisionál kona-ba atuasaun serbisu SNI.
Família vítima mós rekomenda ba Ministériu Interiór atu dada fila Servisu Nasionál Intelijénsia ne’ebé la hatudu sira-nia serbisu profisionál iha munisípiu Covalima, liuliu iha postu entrada Fronteira Mota-Masin.
Rosário Doloroso Ximenes liuhusi konferénsia ne’e konta tuir kronólojia katak, iha loron 01 Maiu ne’ebé hanesan loron Na’in-Feto, sarani katólika tuir reza tersu iha kapela depoizde ne’e balun fila tuur iha kioske oin hodi hemu kafé, de repente karreta ho marka Hilux metan para no oknum ida ameasa hodi tau pistola iha vítima nia maun nia rein-toos no vítima tauk halai mak autór tiru husi kotuk no borus ba iha nia kalilin parte liman karuk.
Prezidente Autoridade Munisípiu Covalima, Miguel Armada Cardoso, dehan parte autoridade no estrutura hamutuk ho komunidade sira no Polísia Nasionál Timor-Leste eziste atu fó seguransa ba komunidade, nune’e oknum ne’ebé komete krime presiza halo prosesu tuir lei.
Prezidente ne’e husu ba komunidade kria pás no estabilidade no bainhira mosu problema kolabora ho PNTL atu labele kria problema foun. Hanesan autoridade iha responsabilidade halo diálogu ho komunidade hodi rona sira-nia hanoin tanba Tilomar hanesan sentru ba sidadaun sira halo movimentu maka’as.
Aleinde ne’e, administradór postu Tilomar, Venâncio Sarmento, promete katak hamutuk ho Polísia eskuadra Tilomar atu halo kontrolu, nune’e labele hamosu tan problema foun iha postu ne’e.
Jornalista: Celestina Teles
Editora: Maria Auxiliadora





