COVALIMA, 22 Maiu 2024 ( TATOLI)-Ekipa husi Departamentu Finansa no Ensinu Báziku, Ministériu Edukasaun (ME), kuarta ne’e, hahu fasilita formasaun durante loron tolu ba Diretór Eskola Ensinu Báziku Sentrál iha Covalima kona-ba matadalan uja orsamentu konsensaun eskolár.
“Ami fasilita formasaun kona-ba konsesaun eskolár tanba halo ona mudansa ba matadalan, molok ne’e, osan konsensaun eskolár jere hosi Diretór EBC, halo ona mudansa koordenadór eskola filiál rasik mak jere no antes ne’e, laiha osan ba konbustivél, daudaun ne’e iha ona osan ba konbustivél,” Xefe Departamentu Finansa Ministériu Edukasaun, Lucia Ferreira, hateten ba jornalista-sira iha salaun Autoridade Munisípiu Covalima, kuarta-ne’e.
Tuir nia formasaun ne’e atu uniformiza jestaun orsamentu konsensaun eskolár nian, adaptasaun ba kódigu item foun iha orsamentu jerál Estadu no hamenus risku liga ho infrasaun sira ne’ebé kontribui ba mál gastu hosi ezekusaun tinan-tinan.
Nia esplika kona-ba nominal orsamentu konsensaun eskolár ne’ebé maka Ministériu Edukasaun aloka ba kada estudante hosi eskola públika ho montante $ 2.00, ensinu báziku privada $ 1.00 no ensinu bázika katólika $ 1.00 kada tinan.
“Ezekusaun orsamentu konsesaun eskolár lisitu ho la’ós ilisitu hanesan, despeza ne’ebé la atende uza benefisiu diretamentu ba alunu, tranzasaun pesoál ka deposita orsamentu ba konta bankária privada, kontrasaun ba manorin tempu parsiál, pesoál administrasaun, limpeza han ho hemu ba kualker eskola,” nia hateten.
Tuir regra orsamentu konsensaun eskolár ne’e uja ba selu profesór voluntáriu, reabilitasaun, telefone, pulsa, karreta, kombustivél motorizada, ospitalidade no seluk tan.
Papél no responsabilidade Diretór Eskola Ensinu Báziku Sentrál, Koordenadór eskola filiál no Xefe Gabinete edukasaun munisipál nian liga ho orsamentu konsensaun eskolár baseia ba dekretu-lei númeru 32/2023, 31 Maiu.
Diretór EBC iha papel maka hanesan órgaun sentrál administrasaun no jestaun, jere instalasaun fatin ekipamentu no rekursu, orienta no superviziona atividade hosi koordenadór EBF no asegura distribuisaun no forma transparente no ekilibradu rekursu materiál no finanseira.
Koordenadór ninia papel maka órgaun responsavél ba eskola bázika filiál (EBF) jere, asegura ezekusaun ba rekursu finanseira ne’ebé destinadu, halo planu asaun orsamentu anuál, entgrega planu asaun anuál ba xefe gabinete hodi aprezenta ba diretór iha eskola.
No papel xefe gabinete iha eskola sira maka atu garente apoiu tomak ba planeamentu jestaun finanseira, rekursu umanu patrimóniu no lojístika, órgaun ezekusaun kompeténsia gabinete responde direta ba diretór, elobora proposta bazea ba planu atividade no seluk tan.
Superintendente Inspesaun Edukasaun Covalima, Jacinto do Carmo, hateten formasaun kona-ba uza osan konsesaun eskolár ne’e importante tebes atu nune’e diretór eskola-sira bele uza osan konsesaun eskolár tuir matadalan ne’ebé maka iha.
“Ministériu fasilita formasaun nune’e oinsá bele hasa’e diretór eskola ho koordenadór eskola sira-nia kõinesementu kona-ba uza orsamentu konsesaun eskolár iha eskola sira tuir matadalan haruka,”nia hateten.
Iha sorin seluk Xefe Gabinete EBC Zumalai, Xisto Adriano, informa basea ba matadalan osan konsesaun eskolár ne’e uja ba nesesidade eskola hodi sosa sasan hanesan ATK no seluk tan.
“Ita hatene EBC Zumalai iha-nia eskola filiál hamutuk Nagidal ho Salasa nune’e eskola halo jestaun sosa materiál eskola hodi distribui ba eskola filiál sira. Osan konsesaun eskolár kada estudante $ 2.00 ne’ebé Eskola Bázika Centrál Zumalai totál alunu hamutuk 690 ho nia profesór 19,”nia dehan.
Tuir dadus Eskola Bázika Centrál (EBC) Públika iha munisípiu Covalima hamutuk 20 no eskola eskola filiál 74.
Jornalista: Celestina Teles
Editór:Agapito dos Santos




