FDCH konvida benefisiáriu bolsa parsiál asina kontratu iha loron 01-31 jullu

DILI, 08 jullu 2024 (TATOLI)–Diretór Ezekutivu Fundu Dezenvolvimentu Kapitál Umanu (FDCH, sigla portugés), Júlio Aparício, konvida benefisiáriu 3.030 bolsa parsiál atu asina kontratu hodi bele hetan pagamentu propina.
Programa bolsa hakbiit ne’e katak benefisiáriu sira hetan kustu vida no propina kompletu, enkuantu bolsa parsiál katak benefisiáriu sira la hetan kustu vida maibé hetan de’it propina.
“Ha’u husu ba benefisiáriu bolsa parsiál sira ne’ebé iha anteriór nu’udar benefisiáriu ba bolsa hakbiit husi tinan 2021-2023, atu asina kontratu durante fulan-ida nia-laran, hahú husi loron 01 to’o 31 jullu, iha edifísiu Sekretariadu FDCH. Se liu data ne’ebé ami fó sai mak ita-boot sira lakohi mai asina, signifika lakohi duni no ida-ne’e ami labele obriga, ida-ne’e la’ós ami-nia problema ona maibé ita-boot sira-nia tanba ami esforsu atu tau-matan nafatin ba imi maski bolsa hakbiit ne’e Governu revoga tiha ona. Kuandu ita-boot sira la mai asina maka FDCH la hatene,” Diretór Ezekutivu FDCH informa ba Agência Tatoli, iha ninia knaar fatin, Colmera, segunda ne’e.
Tuir Júlio Aparício, estudante tenke hatene sentidu Estadu, responsabilidade ba Estadu, osan no ba nia-an hodi estuda.
“Agora la’ós ko’alia no husu de’it ba Governu. Agora ita preokupa ne’e mak ita luta to’o imi hetan fali bolsa parsiál, se lae la hetan hotu tanba revogasaun katak hakotu ka para totál. Ida-ne’e desizaun Governu tanba Governu hatene halo planu, halo programa no nia mak hatene atu halo saida ba rai ida-ne’e, ne’ebé husu ba ha’u-nia alin sira atu tempu agora ne’e estuda hodi aproveita oportunidade barak. Agora liuhusi bolsa parsiál imi hetan de’it propina,” nia akresenta.
Notísia relevante : Bolseiru bolsa hakbiit husi IES 17 la konkorda desizaun hamosu bolsa parsiál
Biban ne’e, Diretór Ezekutivu ne’e husu ba bolseiru atu pasiénsia hodi estuda tanba bolsa estudu ba maestradu iha rai-li’ur agora barak.
“Bainhira alin sira estuda maka’as no hetan valór di’ak mak sei iha oportunidade atu kontinua ba mestradu hodi hetan osan liu iha bolsa parsiál ne’e,” nia korajen.
Benefisiáriu programa tenke aproveita didi’ak
Diretór Ezekutivu FDCH enkoraja benefisiáriu programa atu iha responsabilidade ba saida mak Governu fó ona.
“Mai mak ha’u hatudu dadus, sira-nia valór la to’o ne’e sira bele selu fali osan hirak ne’ebé sira uza ona ne’e ka lae? Kuandu sira hakarak halimar ho Governu, maka ami-nia dirijente sira ba buka tuir dadus kompletu hela tanba iha kontratu aproveitamentu tenke 75%, ne’e katak nia matenek tenke to’o 75%, siénsia teknolojia tenke valor 2,75, ba siénsia sosiál umanidade 3. Ida -ne’e mak foin dehan aproveitamentu 75. Ne’ebé ha’u-nia alin sira-nia obrigasaun mak estuda, ida-ne’e Estadu nia laran di’ak atu ajuda ita-boot sira, entaun estudante ne’e tenke hatene aproveita,” nia tenik.
Hafoin benefisiáriu sira asina ona kontratu, FDCH sei nafatin akompaña durante fulan-neen to’o tinan-ida. Karik husi fulan mak estudante sira nafatin la estuda no hetan valór la to’o hanesan mensiona iha kritériu maka sei hapara bolsa parsiál.
“Agora ita hahú ho kontratu no FDCH sei nafatin akompaña durante fulan-neen ba tinan-ida, karik valór nafatin la to’o, hakarak ka lakohi ne’e tenke hapara, ne’e sira mak lakohi duni no sira mak la preokupa ba sira-nia futuru tanba bolsa ne’e merese ba ema ne’ebé matenek no badinas. Tanba vizaun FDCH nia mak sai nu’udar entidade dezenvolvimentu kapitál rekursu umanu ne’ebé forte hodi kontribui no reforsa dezenvolvimentu Timor-Leste haktuir objetivu programa estratéjiku dezenvolvimentu nasionál,” nia esplika.
Benefisiáriu programa la konkorda ho desizaun Governu
Portavós benefisiáriu bolsa parsiál, José da Costa, klarifika razaun lakohi asina kontratu programa bolsa parsiál tanba la konkorda ho desizaun Governu.
“Ami la konkorda no ami hotu sei la ba asina kontratu ne’ebé FDCH estabelese. Ami la konkorda ho desizaun Governu ne’ebé muda bolsa hakbiit ba fali bolsa parsiál. Ami la konkorda ho bolsa parsiál tanba exatamente ami povu kbiit laek nia oan labele asesu ensinu aprendizajen iha ensinu superiór tanba hanesan ita hela iha kapitál Dili, ami la’ós de’it atu selu eskola, maibé oinsá ho ami-nia nesidade bázika, tanba hanesan ita hatene estudu iha kapitál Dili no munisipiu la’ós deit selu eskola maibė mós presiza sosa ai-han, selu kos, bemo, sosa livru, pulsa internet, print, fotokópia no nesesidade sira seluk ne’ebé bele fasilita estudu estudante kbiit laek,” nia tenik.
Tuir bolseiru ne’e, Governu la konsulta ho benefisiáriu sira molok foti desizaun.
“Sira nein aprezenta buat ida mai ami, sira la dehan katak ami muda bolsa hakbiit ba fali bolsa parsiál ne’e tanba hanesan ne’e lei anteriór sira revoga tiha no sira muda bolsa hakbiit ba fali bolsa parsiál, maibé ami la hatene razaun ne’e saida mak muda hanesan ne’e, laiha razaun ida-ne’ebé fundamentu dehan ami-nia valór mak la to’o, ne’e la lójiku,” José da Costa lamenta.
Nune’e, benefisiáriu programa sira sei kontinua luta kontra ba desizaun ne’ebé sira konsidera la justu no sira sei halo asaun pasífika hasoru FDCH tanba bele halo mate sira-nia futuru.
Edukasaun nu’udar direitu báziku ba timoroan hotu hodi bele asesu hahú husi pre-primária to’o ensinu superiór ne’ebe estipula iha lei inan Konstituisaun RDTL artigu 59. Edukasaun nu’udar setór ida ne’ebé importante liu iha ámbitu prosesu kontrusaun Estadu, nune’e Estadu kria polítika públika oin-oin hodi tulun ka salva timoroan sira hotu atu asesu ba edukasaun atu sidadaun hotu tenke matenek iha nia-rain rasik.
Jornalista : Osória Marques
Editora : Julia Chatarina

