PR ho AND diskute fundu klima verde kontribui redús impaktu alterasaun klimátika

DILI, 22 jullu 2024 (TATOLI)— Prezidente Autoridade Nasionál Dezignada ba Kombate Alterasaun Klimátika, Institutu Públiku (AND, IP), Felizberto Araujo Duarte ho nia ekipa hala’o enkontru ho Prezidente Repúblika, José Ramos Horta, hodi ko’alia kona-ba apoia finanseiru husi Verde Fundu Klimátiku ba mudansa klimátika iha Timor Leste ne’ebé jere husi Governu.
Fundu Klima Verde apoiu ona fundu mai Timor-Leste hamutuk millaun $75, hodi kombate mudansa klimátika maibé fundu hirak ne’e jere husi Ajénsia Internasionál sira no Governu.

“Ha’u foin hetan nomeasaun nu’udar Prezidente AND hodi kombate mudansa klimátika iha fulan ne’e de’it, no ohin ha’u hasoru malu ho Prezidente Repúblika, hodi rona Prezidente nia opiniaun kona-ba mudansa klimátika no ha’u mós hato’o ba nia kona-ba Fundu Klima Verde ne’ebé oras ne’e iha iha rai li’ur, no Timor Leste mós asesu,” Felizberto Araujo Duartehateten ba jornalista sira iha Palásiu Prezidensiál Dili, Segunda ne’e.
Nia dehan tan, “Ami hetan informasaun husi Prezidente kona-ba mekanizmu saida maka ami bele iha atu nune’e ami bele hadi’a di’ak liután asesu ba fundu sira-ne’e ne’ebé bele fó benefísiu ba povu Timor Leste”.
Daudaun ne’e, AND mós iha kompeténsia iha merkadu karbonu, ne’ebé baibain refere hanesan floresta karbonu, iha ne’ebé agrikultór sira kuda ai-horis iha munisípiu ida-idak no bele fa’an produtu sira husi floresta karbonu ne’e rasik.
“Prezidente dehan katak durante ne’e, nia mós observa atividade sira ne’e hamutuk ho ONG Nasionál sira, tanba ne’e ami rona hanoin husi Prezidente, tanba Autoridade mós tenta dezenvolve polítika kona-ba carbon farming no mós to’o agora Timor-Leste hetan ona finansiamentu husi Fundu Klima Verde,” nia tenik.
Iha okaziaun ne’e, Xefe Estadu mós informa ba AND atu prepara karta ida relasiona ho fundu ne’ebé Timor-Leste simu hodi haruka ba Fundu Klima Verde.
“To’o agora osan sira ne’e ami simu ona, maibé ami hakarak osan sira ne’e ba Timor-Leste direitamente ba Governu, atu nune’e bele kontribui ba atividade Governu nian, tanba to’o agora osan sira ne’e jere ona husi ajénsia internasionál sira kolabora ho Governu atu bele implementa ba povu Timor-Leste, maibé fundu sira ne’e la jere diretamente husi Governu,” nia dehan.
AND mós sei konfirma fila-fali ho Vise Primeiru-Ministru ba Asuntu Ekonómiku, Turizmu no Ambiente, Kalbuady Lay hodi hetan etapa tuir mai.
Tuir nia, to’o agora osan sira ne’e Nasaun Unidas mak jere liu husi UNDP, JICA, Programa Nasaun Unida ba Ambiente (UNEP), UNICEF no seluk tan.
Jornalista: Hortencio Sanchez
Editór: Florencio Miranda Ximenes

