Top

EBF Bibileo no Lugasa iha Viqueque menús profesór no karteira eskolár

Estudante sira tuur hela iha mesa ne'ebé ho kondisaun nakles ka aat hela hodi tuir hela prosesu apredizajen iha EBF Bibileo, suku Bibileo postu Viqueque Vila, kuarta (14/08). Imajén Tatoli/Vitorino Lopes da Costa

VIQUEQUE, 14 agustu 2024 (TATOLI)- Eskola Ensinu Báziku Filiál (EBF) Bibileo no Lugasa iha Postu Viqueque Vila, Munisipiu Viqueque, menus profesór no karteira eskolár, nune’e difikulta prosesu apredizajen ba labarik sira.

Eskola EBF Bibileo iha suku Bibileo no EBF Lugasa iha suku Uma Uain Leten, ne’ebé lokaliza iha postu Viqueque Vila, munisípiu Viqueque.

Tuir dadús estudante EBF Bibileo kompostu husi primeiru siklu, segundu siklu no tersseiru siklu totál na’in-396 no profesór hamutuk totál hamutuk na’in-15.

Alende ne’e, Tuir dadús estudante EBF Lugasa totál na’in-359 kompostu husi primeiru siklu na’in-156, segundu siklu na’in-75 no terseiru siklu na’in-128. Profesór permanente hamutuk na’in-13 kompostu husi mane na’in-11 no feto na’in-2 no profesór voluntáriu na’in-4 mane na’in-3 no feto na’in-1

EBF Lugasa menús profesór hanorin matéria lima. Imajén Tatoli/Vitorino Lopes da Costa

Koordenadór Ensinu Báziku Filiál (EBF) Bibileo, suku Bibileo, Postu Viqueque Vila, munisípiu Viqueque, José Maria da Costa, informa, daudaun ne’e eskola referida menús fasilidade karteira eskolár hanesan mesa no kadeira.

“Iha ami-nia eskola EBF Bibileo fasilidade mesa no karteira menús liu tanba balu kondisaun aat. Nune’e difikulta prosesu apredizajen ba estudante sira”, José Maria da Costa, hateten ba jornalista sira, edifísiu EBF Bibileo, Klaralerek Mutin, suku Bibileo, ohin.

Ho kondisaun ne’e, nia informa profesór sira forma estudante na’in-5, na’in-4 no balu na’in-3 okupa kadeira no mesa ida hodi hakerek materia.

“Atu estudante sira bele hakarek meus ida-ne’e kria hodi estudante sira partisipa aula simu matéria husi manorin sira. Tuir lolos estudante na’in-2 maka uza meza ida, maibé menus fasilidade estudante sira tenke tuur grupu maka hakarek. Iha meza balun kondisaun tohar profesór sira prega di’ak maka oferese ba estudante sira uza hodi hakerek iha leten,” nia lamenta.

Nia hatutan: “Iha tempu ezame, mós estudante sira nafatin tuur nafatin ho grupu maka profesór fó ezame. Nune’e iha tempu ezame mós ami tau hamutuk nafatin ne’ebé estudante haree pontu ezame tuir malu (nontek) ba malu. Ezame lolos ne’e estudante ida tenke tuur mesak atu ita bele hatene kualidade estudante ida-idak nian koñesementu ba materia sira. Maibé, fasilidade meza no karter la to’o pasiénsia ami labele fahe estudante ida-idak ba tuur meza no kadeira ida”.

Ho problema ne’e, nia hato’o ona pedidu ba Ministériu Edukasaun no Servisu Edukasaun Munisípiál Viqueque, maibé seidauk iha resposta.

“Tanba ne’e, ho oportunidade ida-ne’e ami husu minitériu relevante rona ami-nia preokupasaun sira-ne’e hodi resposta emerjénsia ba mesa no kardeira sira-ne’ebé menús, atu estudante sira uza ba prosesu apredizajén”, nia hato’o.

Entretantu, Koordenadór Ensinu Báziku Filiál (EBF) Lugasa, suku Uma Uain-Leten, Postu Viqueque, Matias Almeida, informa, durante ne’e EBF Lugasa hasoru difikuldade tanba menús profesór ba disipliña lima.

“Problema ne’ebé ami hasoru ne’e relasiona ho Governu hapara profesór kontratadu na’in-rua. Nune’e matéria sira-ne’ebé profesór kontratadu hanorin ne’e laiha, entaun disipliña hanesan Inglés, portugés, matemátika, istória, jeografia no relijiaun laiha,” nia lamenta.

Durante ne’e, nia dehan profesór sira normaliza hodi lori materia sira-ne’e ba priméiru siklu, segundu siklu no terseiru siklu.

“Sai ami-nia preokupasaun boot iha ami-nia eskola. Difikuldade sira-ne’e ha’u aprezenta ona ba Servisu edukasaun munisípiu Viqueque, maibé seidauk iha resposta ba ami-nia preokupasaun, tan ne’e ami hakarak husu prezidente autoridade munisípiu Viqueque hodi ko’alia ho Governu atu apoiu profesór ba materia sira-ne’e”, nia hato’o.

Alende ne’e nia relata, problema seluk ne’ebé EBF Lugasa hasoru, nia dehan, karteira, meza agora dadauk menus no balun aat, nune’e mós armáriu rai livru laiha, nune’e livru sira-ne’e rai iha semente leten.

“Kona-ba fasilidade ne’ebé iha ami-nia eskola menus maka karteira, meza no armariu rai livru nian maka laiha. Ami hakarak husu mós fasilidade sira-ne’e ba Governu hodi oferese ba ami, atu ami bele uza”. Nia realsa.

Estudante sente triste

Estudante EBF Bibileo, Jenito Ranjel, sente triste tanba eskola iha EBF Bibileo menús kadeira no mesa, nune’e difikulta tebes ami atu tuir prosesu apredizajen.

“Dala ruma ami mai eskola fatin laiha entaun ami labele hakerek lisaun. Mesa ida estudante na’in-lima, na’in haat maka okupa entaun balun labele hakerek. Tan ne’e ami husu Ministériu Edukasaun ajuda apoia karderia no mesa ba ami-nia eskola hodi ami bele uza no husu mós kompleta ho profesór”, nia triste.

PAM no Edukasaun munispál rekoñese menús profesór no karteira eskolár

Hataan ba preokupasaun ne’e, Diretór Servisu Edukasaun Munisípiu Viqueque, Julio Sacadura, rekoñese kona-ba falta karteira eskolár hanesan mesa no kadeira sira iha munisípiu Viqueque, nune’e difikulta ba estudante tuir prosesu apredizajen iha saladeaula.

Prezidente Autoridade Munisípiu Viquequeq, Francisco C.S de Gonzaga Soares. Imajen TATOLI/Vitorino Lopes da Costa

“Loos duni meza no kadeira ba eskola sira ita haree fasilidade meza no kadeira ne’e balun laiha. Nune’e estudante sira balun tenke tu’ur iha semente leten tanba falta mesa no kardeira. Ho ida-ne’e sai perioridade ba Ministériu Edukasaun (ME) no servisu edukasaun munisipál sei tau atensaun ba iha tinan oin hodi rezolve fasilidade eskola sira”, nia kompromete.

Alende ne’e, Prezidente Autoridade Munisípiu Viquequeq, Francisco C.S de Gonzaga Soares, mós rekoñese EBF Lugasa no Bibileo menus profesór no karteira eskolár, nune’e informa ona ba Diretór Servisu Edukasaun munisípiu Viqueque hodi buka dalan rezolve tanba eskola ne’ebá presiza duni profesór hanorin estudante sira.

“Sim, eskola EBF Lugasa ha’u bá haree direta ona sira falta profesór ne’ebé ha’u fó hatene ona diretór edukasaun atu kanaliza ba Ministériu Edukasaun hodi koloka profesór atu hanorin ita-nia oan sira. Maibé problema sira-ne’e sériu presiza rezolve lais hodi hanorin estudante, karik la rezolve ha’u bele rekruta profesór hodi koloka ba eskola ne’ebé presiza profesór”, PAM Viqueque kompromete.

Jornalista : Vitorino Lopes da Costa

Editór : Florencio Miranda Ximenes

Publisidade

Leave a Reply

Latest Post

error: Content is protected !!