DILI, 10 Setembru 2024 (TATOLI) – Entuziazmu povu timoroan imprensiona Papa Francisco iha nia vizita loron dahuluk mai Timor-Leste.
Tanba hahú iha aeroportu Dili to’o iha Nunsiatura Apostólika nian, ema rihun ba rihun hamriik iha via públika atu simu bensaun Maromak nian liuhusi Papa.
Tanba ne’e, iha nia vizita ofisiál iha Palásiu Prezidensiál, Pontífise husik hela nia mensajen iha livru bainaka nian “Agradese ba Na’i ne’ebé bele lori ha’u mai Timor-Leste no ha’u enkoraja nia povu atu moris ho alegria fiar nian iha armonia no diálogu ho kultura timorense”.
Papa mós subliña mós kona-ba beleza naturál Timor-Leste ne’ebé hetan nia independénsia iha 2002. País ida ne’ebé desperta sentimentu pás no alegria iha kurasaun, ne’ebé liu ona faze ida hakanek iha nia pasadu no ne’ebé moris iha konvulsaun no violénsia.
“Agradese ba Na’i, tanba liu ona períodu dramátiku iha nia istória, la lakon esperansa no, depois iha tempu nakukun no difísil, mosu finalmente aurora ida pás no liberdade nian”, Papa hato’o iha nia dikursu.
Pontífise mós subliña katak “iha buat ida mak ha’u hakarak hato’o, ne’ebé laiha ha’u-nia diskursu laran ne’e. Tanba ne’e país ida furak, maibé saida mak furak liu husi nasaun ne’e? Ne’e mak nia povu. Kuidadu ó-nia povu, hadomi ó-nia povu, halo ó-nia povu sai boot liután. Ne’e povu maravillozu, maravillozu liu. Iha oras balun liubá, ita haree oinsá povu ne’e espresa no povu ida ne’e espresa ho dignidade no ho alegria. Sira ne’e mak povu sira-ne’ebé haksolok”, Papa dehan.
Enkontru iha palásiu ne’e, Papa hato’o agradesimentu ba akollimentu husi povu Timor-Leste. “Ha’u agradese ita-boot ba akollimentu ne’ebé delikadu no ksolok iha ita-boot nia rai doben Timor-Leste. Ha’u agradese Prezidente, José Ramos Horta, ba liafuan di’ak ne’ebé ita-boot hato’o mai ha’u. Iha ne’e, Ázia no Oseania kona no, iha dalan ida, hasoru Europa, jeografikamente dook, maibé besik tanba papél ne’ebé nia hala’o iha sékulu lima nia laran”.
Papa fiar katak Timor-Leste no nia povu iha protesaun Imaculda Conceição, padroeira lalehan nian, ne’ebé iha país ne’e bolu ho títulu Virjen Aitara. “Ne’ebé nia sei akompaña no sempre ajuda imi iha misaun konstrui país ida livre, demokrátiku no solidáriu, iha ne’ebé ema ida lasente eskluídu no ema hotu bele moris iha pás no ho dignidade”, nia hato’o.
Ho povu Timor-Leste nia naran Prezidente Repúblika, José Ramos Horta, hato’o agradesimentu ba vizita Santidade Papa Francisco mai Timor-Leste.
“Ita hato’o agradesimentu ba Santu Padre ne’ebé hala’o vizita ida-ne’e, fó-bensaun ba ita-nia rai ho nia prezensa. Ita husu ba Maromak atu rona nafatin ita-nia orasaun, haraik saúde di’ak ba Santu Padre, nune’e nia bele inspira no lori nafatin umanidade iha dalan dame no fraternidade umana nian”, Xefe Estadu ne’e hateten iha nia diskursu bainhira hala’o enkontru ho Sua Santidade Papa Francisco, iha Palásiu Prezidensiál Nicolau Lobato, Bairru Pite.
Timor-Leste simu Papa Francisco no iha vizita istórika ida-ne’ebé realiza iha tinan partikularmente signifikativu ba povu no nasaun, bainhira país selebra akontesimentu notavel importante oioin ne’ebé marka trajetória Timor-Leste nian.
Jornalista: Maria Auxiliadora
Editór: Cancio Ximenes
