LISBOA, 12 outubru 2024 (TATOLI) – Primeiru Ministru (PM), Kay Rala Xanana Gusmão, sábadu ne’e, simu prémiu ho kategória karreira Luzofonia iha Lisboa, Portugál.
Xanana Gusmão hetan prémiu ba edisaun da-ualu, iha loron-12 fulan-outubru tinan 2024, oras 21:00 ne’ebé realiza iha Salaun Preto no Prata Casino Estoril.
Xanana Gusmão hili nu’udar premiadu tanba konsidera durante vida joven ne’ebé sempre atentu ba diresaun nia rai moris-fatin, Timor-Leste, hanesan koñese situsaun molok revolusaun cravos iha Portugál no invazaun ilegál Indonézia mai Timor-Leste.
Xefe Governu espresa sentimentu nu’udar belun liuhusi matabeen no hato’o onra ba entidade hotu ne’ebé hola parte iha Gala prémiu Luzofonia nune’e oferese prémiu Luzofonia kategória karreira Luzofonia ba povu Timor-Leste.
“Prosesu luta sakrifika povu timoroan hodi hetan libertasaun, nu’udar líder ne’ebé lidera luta sempre hakarak povu no rai Timor-Leste livre,” Primeiru Ministru Xanana Gusmão hateten iha Lisboa.
Eis Prezidente Repúblika ne’e, konsidera durante luta hakat liu prosesu difisil maibé nu’udar líder tenke iha esperansa atu rejiste hodi konkista independénsia.
Xanana Gusmão, argumenta, valór husi prémiu karreira Luzofonia nu’udar prémiu ba sosiedade Timor-Leste no promete sei kontinua internasionaliza fundamentu luta hodi defende sosiedade ne’ebé justu, livre, espesialmente iha nasaun lian portugés.
“Aproveita importante ne’e atu partilla, iha tinan-oin sei realiza simeira ASEAN hodi diskute Timor-Leste nia estatutu, ne’e importante tanba nu’udar nasaun úniku ho lian portugés iha ASEAN,” Xanana akresenta.
Parte Komisaun Luzofonia fo sai katak, Xanana hakat liu situasaun hotu nune’e ikus mai lori Timor-Leste atu liberta an hosi invazaun, inklui hetan kapturasaun no hahú prosesu dedikasaun ba kauza patriótika ida mak libertasaun Timor-Leste nian.
Eis gerilleiru ne’e iha tinan-1981 eleitu nu’udar líder rezisténsia no Komandante Forsa Armada ba Libertasaun Nasionál Timor-Leste (FALINTIL).
Sai dadur iha prizaun Cipinang, Jakarta durante tinan-hitu antes liberta iha tinan-1999 hafoin Timor-Leste hetan liberdade husi prosesu konsulta populár iha loron 30 agostu.
Iha faze ukun aan, asume nu’udar Prezidente Repúblika períodu 2002-2027 no kontinua sai Primeiru Ministru iha tinan-2007 to’o 2012 nune’e sempre halao misaun importante hanesan konsolida dame no unidade nasionál.
Alende ne’e, hametin fundasaun demokrátika sira, investe iha setór krusiál sira ba kreximentu ekonómiku no lidera prosesu ne’ebé fó orijen ba Planu Estratéjiku Dezenvolvimentu (PED) 2011-2030.
Xanana Gusmão sai ona inspirasaun iha mundu, hanesan defende integridade nasaun no kontribui ba libertasaun povu inklui territóriu ne’ebé konsideradu hanesan parte husi defende direitu umanu no luta ba sidadania tomak iha kontextu nasaun nian.
Prémiu karreira Luzofonia hahú iha tinan 2013 ne’ebé funda husi na’in ba grupu Lisboa Awards, Isabel Leitão, ne’ebé edisaun dahuluk hanaran prémiu Lusos iha loron-10 jullu 2013 partisipa husi ema 300 husi ajénsia 32.
Kuaze tinan-11 ona, prémiu ne’e evolui kreatividade hanesan sai referénsia husi merkadu país lían portugés (CPLP, sigla Portugés), espesialmente iha Portugál no Brazil.
Notísia relevante: Ohin, PM Xanana simu prémiu Luzofonia iha Portugál
Jornalista : Natalino Belo
Editór : Evaristo Soares Martins




