COVALIMA, 21 janeiru 2025 (TATOLI) –Hahú janeiru to’o dezembru 2024 ne’e, Servisu Saúde Covalima rejista moras Infesaun vias Respiratória Aguda (IRA) aas hamutuk 18,764, Diretór Servisu Saúde Munisípiu Covalima, Domingos Sequeira relata.
“Durante fulan 12 iha 2024, iha Covalima ita rejista moras Infesaun vias Respiratória Aguda (IRA) mak aas tanba tuir dadus moras IRA hamutuk 18,764 tanba kada trimesterál ita rejista moras IRA hamutuk 4,692,” Domingos Sequeira informa, iha nia serbisu fatin Camanasa, ohin.
Dirijente ne’e esplika, IRA hanesan moras infesaun ida-ne’e haree ba klima hanesan kauza mai husi rai-rahun, anin, hafoin servisu komunidade sira la fase-liman direta ba han tan ne’e mak halo komunidade sira sofre moras IRA.
Alende relata kona-ba moras IRA, dirijente ne´e relata mós sobre dadus moras seluk mak hanesan moras kulit hamutuk 2,852 tanba kada trimesterál rejista 713, moras tee-been akut 2,520 kada trimesterál rejista 630, pneumonia 1,300 kada trimesterál rejista 325, Scabies 264 kada trimesterál rejista 66 no moras tee-been ho raan 60 kada trimesterál rejista 15.
Nune’e nia dadus ne’ebé Servisu saúde Covalima fó sai mai husi sentru saúde hitu ne’ebé mak Ministériu Saúde estabele iha postu administrativu hitu hanesan Fatululik, Fatumea, Fohorem, Tilomar, Maucatar, Suai no Zumalai.
Iha sorin seluk Xefe Sentru Saúde Fatumea, Vitorina de Jesus Cardoso reforsa katak Sentru Saúde Fatumea rejista moras Infesaun vias Respiratória Aguda (IRA) aas hamutuk 817 ne’ebé mak durante ne’e pesoál saúde sira halo atendementu.
“Iha 2024 ne’e, sentru saúde Fatumea mós rejista ita-nia komunidade ne’ebé sofre moras IRA hamutuk 817 no ita rejista moras sira seluktan hanesan moras diarea simples hamutuk 133 , pneumonia 23 no moras kulit 13,” nia dehan.
Promosaun Edukasaun saúde
Ho nune’e hanesan xefe sentru saúde alerta ba pesoál sira hodi halo Promosaun Edukasaun Saúde ba komunidade sira atu halo prevensaun ba moras IRA komunidade labele hela iha ambiente fo´er nune’e fó impaktu ba Saúde Públiku no bele hamosu mós moras sira seluk.
Moras Infesaun vias Respiratória Aguda (IRA) mak infesaun virál, infesaun ne’ebé kauza hosi virus ne’ebé akontese iha dalan iis-nian. Bainhira ita dada iis, anin halai tuir ita-nia dalan iis nian molok to’o iha pulmaun.
Kauza Moras Infesaun vias Respiratória Aguda (IRA) vírus no bakteria ne’ebé invade diretamente ita-nia dalan iis liuhusi matan, inus no ibun.Virus sira ne’ebé hamosu moras ne’e mak hanesan Rhinovirus, Coronoavirus no andenovirus.
Jornalista: Celestina Teles
Editór :Rafael Ximenes de A. Belo





