DILI, 16 Abríl 2025 (TATOLI) – Klínika Bairru-Pité Lanud, deteta no rejista kazu má nutrisaun hamutuk 200 husi inan isin-rua no infánsia ho idade husi fulan neen to’o tinan-lima, iha trimestrál primeiru tinan-2025 ne’e, Prezidente Fundasaun Klínika Bairru-Pité Lanud (FCBL), Inacio dos Santos, relata.
“Husi má nutrisaun, tuir relatóriu ne’ebé ita iha ba inan isin-rua, ba inan fó susu sira no anemía kuaze 23% iha territóriu Timor laran tomak”, Prezidente ne’e informa ba jornalista sira iha salaun enkontru klínika Bairru-Pité, Lanud, Dili, tersa ne’e.
Husi kazu ne’ebé iha, tuir pesoál saúde ne’e katak inan isin-rua barak mak la konsumu hahan nutritivu tanba bainhira nia isin-rua signifika nia la’ós de’it konsumu hahán ba de’it nia isin-lolon maibé mós ba fetus (janing).
“Presiza konsumu hahán nutritivu no bee moos hodi fornese mós ba labarik sira iha kabun laran. Dalaruma bainhira inan isin-rua sira la konsumu ai-han ne’ebé nutritivu no la hakbesik aan mai fasilidade saúde hodi hetan suplementasaun aumenta raan nune’e bele suporta dezenvolvimentu janin”, nia fó hanoin.
Médiku ne’e hatutan, inan fó susu sira mós hanesan, bainhira presiza produsaun susu-been ne’ebé maka’as ba oan sira, entaun tenke konsumu ai-han ne’ebé nutritivu.
“Ba labarik sira mós hanesan, Timor-Leste la’ós ki’ak hahán, família mak la prepara ai-han ne’ebé ladun iha vitamina, karbohidratu, atu labele hetan moras diárea. La’ós han de’it etu no na’an maibé presiza konsumu mós modo-tahan no ai-fuan, atu iha balansu diéta nutritivu ne’ebé di’ak ba saúde”, nia esplika.
Nune’e, daudaun ne’e klínika Bairru-Pité Lanud halo hela koordenasaun ho United Nations Mission Unit for Combating Stunting (UNMICS), halo Feeding programa fornese ai-han ne’ebé nutritivu ba sira para rekupera sira-nia nutrisaun.
“Tanba ne’e, iha klínika Bairu-Pité mós iha departamentu má nutrisaun, para oinsá la’ós trata de’it ba má nutrisaun maibé sensibiliza mós informasaun ba inan isin-rua no inan fó susu sira, inklui inan sira-ne’ebé nia oan hetan má nutrisaun”, nia énfaze.
Entretantu, atividade sensibilizasaun ba programa má nutrisaun iha oin tolu hanesan Demo cooking (fornese te’in ne’ebé hahán nutritivu no ijiéne), moms club (kada fulan ida sempre halibur ina isin-rua, inan fó susu, iklui labarik sira ne’ebé hetan má nutrisaun atu eduka sira) no feeding program (halo análiza ba merenda eskolár ne’ebé nutritivu ka la’e).
Jornalista: Alexandra da Costa
Editór: Rafael Ximenes de A. Belo
