DILI, 10 Juñu 2025 (TATOLI)–Organizasaun oinoin ne’ebé halibur malu iha Organizasaun Juventude Timor-Leste (OJTL) OJTL konsidera Timor-Leste nia adezaun ba Asosiasaun Nasaun Sudeste Aziátiku (ASEAN,sigla portugés) ne’e nu’udar oportunidade atu dezenvolve ekonomia no rekursu umanu.
“Rai kiik ne’ebé maioria ho nia populasaun juventude, sai pilár importante ba Timor-Leste hodi ativu liután buka oportunidade regionalmente husi nasaun dezenvolvidu iha ASEAN. Tanba envolvimentu Timor-Leste importante loos hodi suporta dezenvolvimentu ekonomia no rekursu umanu, nune’e juventude sira bele hetan benefísiu husi integrasaun ne’e,” Sekretáriu Juventude Balibo One, Amandio Jacob da Silva, hateten ba jornalista iha Maskarinhas, Dili, ohin.
Timor-Leste daudaun ne’e iha hela faze preparasaun atu sai membru plenu ASEAN iha Outubru tinan ne’e, tanba ne’e organizasaun juventude sira konsidera faze ne’e importante hanesan nasaun foun ne’ebé lokaliza iha rejiaun Sudeste Aziátiku.
Sekretáriu organizasaun ne’e dehan, atividade balun ne’ebé organizasaun juventude realiza ona hodi kapasita joven sira iha lian oin-oin inklui lian inglés, ne’ebé importante hodi prepara joven sira-nial joven sira-nia, nune’e bele envolve iha merkadu traballu ASEAN nian bainhira presiza.
“Aleinde ne’e, importante mós atu promove prinsípiu integrasaun ASEAN nian ba organizasaun joven sira atu partisipa ativu liután iha atividadea sira. Ne’e la’ós de’it suporta Governu nia inisiativa maibé asegura katak joven sira bele hamriik iha oin iha prosesu dezenvolvimentu, integrasaun rejionál, no aprosimasaun globál,” nia akresenta.
Notísia relevante : Parlamentu prioriza diskusaun lei sira ba adezaun plena Timor-Leste ba ASEAN
Sekretáriu organizasaun hato’o iha tempu badak Timor-Leste ofisialmente sai membru plenu ASEAN, nune’e hanesan juventude presiza asegura susesu ba integrasaun sira hanesan:
- Hadi’a kualidade no kapasitasaun ba rekursu umanu, liuliu prepara joven sira hodi prontu kompete iha merkadu traballu iha ASEAN
- Hadi’a kualidade servisu saúde no infranstrutura adekuadu
- Reforsa lei investimentu
- Armoniza polítika no seguransa interna no esterna
- Asegura estabilidade seguransa no polítika
- Hametin kolaborasaun ho nasaun membru ASEAN no promove oportunidade formasaun ba joven sira entre nasaun sira iha ASEAN.
Amandio Jacob iha esperansa bainhira Timor-Leste sai membru plenu asosiasaun maka bele hasa’e kresimentu ekonómia, dezenvolvimentu rekursu umanu no sosiál, promove sustentatiblidade, hametin kooperasaun rejionál no promove pás iha rejiaun, kria kampu traballu ne’ebé bele absorve juventude sira iha área profesionál no naun profesionál.
Iha sorin seluk, tuir membru Organizasaun Juventude Hadomi Natureza, Gregório António Maria, konsidera joven nia papél importante hodi tulun Governu liuhusi aspetu oioin, hanesan partisipa iha formasaun regulár kona-ba ASEAN atu iha hanoin inovativa no kria plataforma nune’e joven hotu bele partisipa iha debate nasionál, rejionál no internasionál.
“Atu nune’e bele kapasita joven sira iha komunikasaun internasionál, dezenvolvimentu polítika juventude, halo promosaun diplomasia populár no halo inovasaun ba solusaun problema komun sira liga ba direitu umanu, interrese umanu ba mundu internasionál,” Joven ne’e katak.
Aleinde ne’e, Governu mós tenke envolve joven sira-nia partisipasaun ba iha programa interkámbiu hodi kompreende di’ak liután kona-ba ASEAN no halo inter-kultura ne’ebé mak di’ak liután iha mundu internasionál.
“Joven presiza hamriik ona hodi kapasita-an atu labele sai adeptu ba polítika nasaun nian, maibé oinsá mak bele sai jerasaun ne’ebé di’ak hodi kontinua avansa matenek ne’ebé iha ba mundu internasionál,” nia apela.
Jornalista : Alexandra da Costa
Editora : Julia Chatarina




