BOBONARU, 14 Jullu 2025 (TATOLI)—Autoridade Munisípiu Bobonaru, segunda ne’e, realiza enkontru Konsellu Koordenasaun Munisipál (CCM-sigla portugeza) hodi formaliza Grupu Traballadu Munisipál (GTM) atu elebora Planu Dezenvolvimentu Munisipál (PDM) tinan 2025-2030 no aprova arumamentu toponímia Postu Administrativu Balibó no Atabae.
Koordenadór Autoridade Munisípiu Bobonaru, Celestino Marques esplika elaborasaun PDM ne’e bazeia ba diploma ministeriál númeru 72/2024, 11 dezembru, ne’ebé mak regula kona-ba prosedimentu formulasaun no aprovasaun Planu Dezenvolvimentu Munisipál.
Nia hatutan dukumentus PDM mak sai dokumentu ne’ebé nesesáriu tebes hodi define meta prioridade no asaun sira-ne’ebé mak atu implementa hodi promove dezenvolvimentu sustentavel ba sósiu-ekonómiku.
Atuál Diretór Nasionál Apoia Administrasaun Suku (DNAAS) ne’e subliña dokumentu PDM nu’udár rekizitu importante ida mak sei tama mós iha kategoria avaliasaun kondisaun mínima ne’ebé mak sei akontese iha 2026 hodi deside Munisípiu Bobonaru hakat bá podér lokal.
Marques afirma PDM mós sai nu’udár instrumentu xave ida iha ámbitu hodi regula opsaun sira prinisipál administrasaun rejionál ninian hodi asegura dezenvolvimentu ida-ne’ebé integradu liu no sustentavel ba nasaun Timor-Leste espesialmente bá Munisípiu Bobonaru.
“Tinan lima ne’e ita bele mai ho ita-nia mahi, poténsia saida mak iha ha’u-nia rai, setór saida mak atubele dezenvolve para aban bainrua podér lokál ne’e mosu bele fó reseita hodi garante sustentabilidade Munisípiu Bobonaru ba futuru, tanba podér sentrál mai governu lokál la sustenta 100% ona. Pur-ezemplu, nia fó 60% depois mak 40% ita buka rasik,” nia dehan iha nia intervensaun iha Salaun Maria-Tapó, Bobonaru.
Koordenadór ne’e haklaken elaborasaun ne’e sei hala’o durante semana ida, maibé haree ba kalendáriu elaborasaun Munisípiu Bobonaru nian ne’e tarde ona, tanba ne’e nia husu ba GTM atu aselera prosesu tomak.
Celestino informa hafoin GTM finalizadu proposta preliminária sei aprezenta ba Prezidente Autoridade Munisipál Bobonaru hodi haree no verifika no karik laiha mudansa PAM sei konvoka fali enkontru Konsellu Konsultivu Munisipál hodi hetan pareser no apresiasaun.
Iha biban ne’e, Sekretáriu Autoridade Munisípiu Bobonaru ba Asuntu Planeamentu no Dezenvolvimentu Integradu Munisipál, Semedo Laco husu ba GTM atu fó importánsia ba prosesu elaborasaun tanba munisípiu seluk nian iha ona faze finalizasaun dokumentu.
Semedo esplika PDM 2025-2030 ne’e atu kompleta meta ne’ebé define iha Planu Estratéjiku Dezenvolvimentu Nasionál (PEDN) 2011-2030 atu lori prosperidade ba povu.
“Iha-ne’ebá define iha setór idak-idak nian. Pur-ezempu, iha infaestrutura nian karik até 2030 estrada hotu-hotu ligasaun entre munisípiu no suku rezolvidu. Más, agora ita iha-ne’ebé no Bobonaru nia estrada hira mak ita halo ona no hira mak seidauk. Ida seidauk ne’e mak ita hakarak tau iha planu tinan-lima mai para ita bele kompleta objetivu PEDN,” nia subliña.
Jornalista: Sergio da Cruz
Editór: Xisto Freitas da Piedade





