iklan

KOVALIMA, POLÍTIKA

MAPPF alerta ba komunidade Suai Loro konserva ai-parapa

MAPPF alerta ba komunidade Suai Loro konserva ai-parapa

Sekretáriu Estadu Peska,  Domingos da Conceição dos Santos. Imajen TATOLI/Celestina Teles

DILI, 15 Novembru 2025 (TATOLI)–Ministériu Agrikultura Peska Pekuária no Floresta (MAPPF), liuhosi Sekretáriu Estadu Peska,  Domingos da Conceição dos Santos, alerta ba komunidade Suai Loro, Postu Suai, Munisípiu Kovalima atu konserva ai-parapa.

Sekretáriu Estadu dehan razaun atu konserva ai-parapa, tanba ai-parapa hanesan ekosistema kosteira, ne’ebé importante ba organizmu vivu akuátiku hanesan ikan, boek, kadiuk no seluk tan. Sira-nia fatin atu tolun, buka hahán, proteje aan ho animál sira seluk hanesan manu fuik, niki, bani no organizmu-sira seluk.

“Ai-parapa proteje ita-nia tasi ninin husi laloran, sedimentasaun husi rai-maran, nune’e mós ai-parapa kapta karbonu no fó anin fresku ba moris. Ekosistema ai-parapa hanesan fatin estuda no peskiza sientífika ba asuntu peska, mariña, ambientál, sósiu-ekonómiku no kulturál,” Sekretáriu Estadu Domingos da Conceição dos Santos hato’o liuhosi nia diskursu  iha Suku Suai Loro, Sábadu ne’e.

Atividade sosializasaun refloresta ne’e ho nia tema “hamriik hamutuk ba haburas área kosteira reflorestasaun natureza, empodera komunidade no juventude”.

Govenante ne’e apela ba komunidade Suai Loro atu responsabiliza ba ai-parapa liuhosi asaun konkreta labele taa no estraga, maibé kuda fali iha fatin ne’ebé sei mamuk, labele soe fo’er arbiru no kontinua habelar informasaun kona-ba importánsia ai-parapa ba komunidade.

“Ekosistema ai-parapa hanesan ambiente ba morıs organizmu vivu akuátiku no klase reptilia akuátika hanesan Avó Lafaek no tuir lei katak Avó Lafaek inklui espésie protejida, tanba ne’e, apela ba komunidade no parte hotu atu proteje no konserva ai-parapa,” Domingos dehan.

Tuir dadus, ai-parapa iha territótiu hamutuk  ektare 900,  maibé daudaun ne’e tun ona bá ektare 500.  Entaun, oinsá maka presiza atu aumenta ai-parapa sira-ne’ebé mate.

Iha fatin hanesan, Reprezentante Sekretáriu Munisípiu Kovalima atuál Administradór Postu Suai,  Idelfonso Maria Amaral reforsa katak komunidade tenke kontinua kuda ai-parapa iha tasi Suai Loro, tanba ai-parapa ambiente ba organizmu moris.

“Ita iha mudansa klimátika iha ita-nia nasaun nune’e presiza atu haburas área kosteira ho servisu ne’ebé maka simples, presiza halo reflorestasaun sai estratéjia fundamentál,” nia subliña.

Jornalista: Celestina Teles

Editór: Xisto Freitas da Piedade

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!