Ramos-Horta garante investimentu iha Manatutu sei fó servisu ba timoroan

DILI, 28 Novembru 2025 (TATOLI)–Prezidente Repúblika, José Ramos-Horta, hateten investimentu boot ne’ebé investe husi empreza Japones iha Manatutu kona-ba konstrusaun ró sei fó servisu ba timoroan barak iha futuru.
Dadaun ne’e, nia dehan, dezenvolvimentu iha setór máritima apoiu ona husi Japaun no ba-oin sei susesu fó servisu ba timoroan barak.
“Formasaun Espesializada Empreza boot ida husi konstrusaun ró Japaun nian, Tsuneishi Shipbuilding, hahú ona prosedimentu sira ba instalasaun estaleiru ida-ne’ebé avansadu iha teknolojia iha mota Lakló nia ibun, iha Munisípiu Manatuto,” Ramos-Horta hateten iha nia diskursu bainhira komemora tinan 50 proklamasaun independénsia ne’ebé hala’o iha Palásiu Governu, sesta ne’e.
Nia dehan, projetu ne’e sei inklui infraestrutura komplementár hanesan eskola, ospitál no unidade rezidensiál sira hodi forma sentru dezenvolvimentu kompletu ida.
Grupu timoroan dahuluk simu daudaun ona formasaun espesializada iha Japaun, enkuantu sira seluk prepara hela iha Dili.
Bainhira funsiona tomak, iha tinan 2027-2028, estaleiru ne’e sei emprega maizumenus traballadór 4,000 no sei iha kapasidade atu konstrui ró 10 to’o 12 kada tinan, hodi permite Timor-Leste destaka iha merkadu internasionál ba konstrusaun ró, reparasaun, no manutensaun, hodi loke frente estratéjiku foun ida ba kresimentu ekonómiku.
Iha parte seluk, Projetu Solar ne’ebé Fransa-Japonés Konsórsiu ne’ebé forma hosi Itochu Corporation (Japaun) no Électricité de France (EDF) manán, iha fulan-Novembru 2024, konkursu públiku ba instalasaun projetu enerjia solár ida iha Laleia, Manatuto, ho investimentu privadu millaun $130.
“Inisiativa ida-ne’e kombina enerjia solár ho armazenamentu bateria nian, hodi hamenus maka’as dependénsia ba diesel, hamenus kustu sira, no promove tranzisaun sustentável ida ba enerjia renovável. Projetu ne’e sei fornese EDTL, fornese enerjia ho kustu ki’ik ba estaleiru no infraestrutura estratéjiku sira seluk, hodi hatudu oinsá inovasaun no sustentabilidade la’o hamutuk ho dezenvolvimentu ekonómiku,” Ramos-Horta dehan.
Jornalista : Hortencio Sanchez
Editór : Cancio Ximenes

