DILI, 17 Dezembru 2025 (TATOLI)—Dezentendimentu entre Sekretáriu Estadu Asuntu Toponimia Organizasaun Urbana (SEATOU) ho Palásiu Prezidensiál no Autoridade Munisípiu Dili ne’e akontese iha Palásiu Prezdensiál, tanba ekipa SEATOU sobu negosiante sira-nia tenda ne’ebé harii iha espasu públiku ne’e, la afeta ba atividade feira Natál..
Xefe Estadu, José Ramos-Horta orienta ekipa Sosiedade Sivil no Prezidente Autoridade Munisipál (PAM) Dili kontinua mantein organiza atividade feira iha resintu Palásiu Prezidensiál Nicolau Lobato, Bairru Pie, Dili.
“Feira ne’e hala’o hetan orientasaun husi ita-nia Prezidente Repúblika, ida-ne’e atu selebra loron boot natál, tinan foun no loron nasionál eroi sira nian,” Pozisaun Xefe Estadu nian hato’o liu husi Prezidente Autoridade Munisipál Dili, Francisco dos Santos, ba jornalista sira iha Palásiu Prezidensiál, ohin.
Nia dehan, loloos iha tuku 17h00 lorokraik sei halo lansamentu ba feira ne’e no abertura direta husi Prezidente Repúblika, maibé tanba dezentendimentu ho Sekretáriu Estadu Asuntu Toponimia Organizasaun Urbana (SEATOU) ne’e la signifika feira ne’e para, maibé kontinua nafatin tanba orientasaun klaru husi Xefe Estadu.
“Prezidente orienta ona ba maluk sira-ne’ebé sasán prepara ona, maibé SEATOU mai sobu tiha ne’e, bele monta nafatin tenda para sira bele faan sira-nia sasán. Prezidente hakarak ita tenke festeza Natál no tinan foun ne’e ho domin, atu nune’e ita-nia inan-aman sira bele hetan netik osan oan ruma. Ida-ne’e mak ita-nia intensaun,” nia dehan.
Nia dehan, feira ne’e la interompe movimentasaun públiku tanba tinan kotuk loke ona feira iha fatin referidu.
“Ita simu orientasaun husi Xefe Estadu atu loke nafatin iha ne’e, maibé ho SEATOU orsida ha’u sei ko’alia ho sira halo koordenasaun,” nia dehan.
Iha sorin seluk, Asesór Unidade Servisu Asuntu Sosiedade Sivíl no asuntu Sosiál Palásiu Prezidensiál, Quintiliano Moniz, hateten loloos SEATOU labele hatudu hahalok nune’e, antes tama resintu Palásiu Prezidensiál presiza konfirma uluk ho Xefe Kaza Sivíl.
“Iha ne’e resintu Palásiu Prezidensiál nian, SEATOU loloos konfirma uluk lai, atividade ne’e hetan autorizasaun ka la’e, tenke konfirma ho Xefe Kaza Sivíl, se Prezidente orienta ona ne’e klaru ona, iha nasaun ida laiha ema ida atu ko’alia tan kontra Prezidente nia desizaun, ne’ebé ativiade ne’e la’o nafatin,” Quintiliano hateten.
Feira ne’e responsabilidade másiu husi Prezidente Autoridade Munisipál Dili no Prezidente Repúblika autoriza fatin no laiha ema ida atu interven.
Negosiante Maria Soares ne’ebé faan iha fatin ne’e hateten, intervensaun SEATOU nian laiha respeitu no duni sira hanesan buat aat.
“Ema ne’e mai la respeita liu ami, duni ami hanesan buat aat,” negosiante ne’e dehan.
Antes ne’e, maiszumenus iha tuku 11h00 dadeersan ne’e, ekipa SEATOU lideradu Sekretariu Estadu Germano Santa Brites Dias sobu ona tenda sira-ne’ebé monta iha areadór Palásiu Prezidensiál Nicolau Lobato no hetan kedas reasaun husi Palásiu Prezidensiál.
“Intervensaun ida-ne’e atu hamamuk espasu públiku, atu nune’e livre atu ita-nia povu sira bele la’o ba-mai ho livre, ida-ne’e atu evita engrafamentu. Ha’u simu orientasaun husi Ministru mak tun mai ne’e. Bazar baratu ne’e, ita la autoriza atu loke iha espasu públiku. Se ita loke mak merkadu sira-ne’ebá kuitadu loos ona,” Germano hateten.
Sekretáriu Estadu ne’e dehan, Palásiu Prezidensiál hakarak halo feira tenke loke iha moru laran no labele okupa espasu públiku.
“Ministru Administrasaun Estatál la orienta, atu okupa espasu públiku, entaun ha’u simu de’it orientasaun mak mai halo servisu ne’e,” nia dehan.
Jornalista : Hortencio Sanchez
Editór : Cancio Ximenes
