EUA apreende petroleiru Olina ne’ebé halo navegasaun falsa ho bandeira RDTL

DILI, 10 Janeiru 2026 (TATOLI) – Estadu Unida Amérika (EUA) apreende ona petroleiru Olina iha Karibe, ró dalimak ne’ebé sai alvu iha semana hirak ikus ne’e bainhira Washington aumenta esforsu sira hodi trava esportasaun petróleu Venezuela nian. Petroleiru Olina ne’e uza Bandeira Repúblika Demokrátika Timor-Leste (RDTL,) fó-sai hosi ofisiál norte-amerikanu sira iha loron-sesta ne’e.
Asaun ne’e konfirma hosi Governu norte-amerikanu iha rede sosiál sira, hafoin ajénsia notísia sira fó-sai aprosimasaun, ba dala-lima iha semana hirak ikus ne’e. Ró ne’ebé identifika ho naran Olina ne’e halo navegasaun falsa ho bandeira Timor-Leste.
Ró Olina, ne’ebé tuir baze dadus ró públiku Equasis hasa’e falsamente uza bandeira Timor Leste nian, antes ne’e sai hosi Venezuela no fila ona ba rejiaun ne’e, haktuir fonte indústria ne’ebé iha koñesimentu diretu kona-ba asuntu ne’e.
Iha movimentu ida antes madrugada, mariñeiru no mariñeiru sira hosi Forsa Tarefa Konjunta Southern Spear, ne’ebé lansa hosi ró-ahi USS Gerald R. Ford, kaer Olina iha Tasi Karibe “lahó insidente”, hatete hosi Komandu Súl Estadu Unida Amérika nian iha X.
“Dala-ida tan, ami-nia forsa interajénsia konjunta sira haruka mensajen ida ne’ebé klaru ohin dadeer: ‘laiha fatin seguru ba kriminozu sira. Operasaun Southern Spear hosi Departamentu Funu nian metin nafatin iha nia misaun hodi defende ita-nia rai-doben, hodi hakotu atividade ilísitu sira no restaura seguransa iha emisfériu osidentál,” hatete hosi post ne’ebé inklui mós video ne’ebé publika iha reuters no mídia sira seluk.
Sekretária Seguransa Interna Estadu Unida Amérika nian, Kristi Noem, publika fali vídeo hosi operasaun ne’e no afirma katak halo parte iha frota ida hosi “ró fantasma sira” ne’ebé tenta evita kastigu sira ne’ebé maka Governu norte-amerikanu impoin.
“Ami garante aprosimasaun ida ne’ebé seguru no efetivu, tuir lei. Frota fantasma sira sei la halai sees hosi justisa. Sira sei la subar iha reklamasaun falsu sira kona-ba nasionalidade nia kotuk. Guarda Kosteira sei halo apreensaun ró-ahi sira ne’ebé hetan sansaun, aplika lei norte-amerikanu no internasionál sira, no halakon fonte sira finansiamentu nian ne’e ba atividade ilísitu sira, inklui narkoterizmu.”
Olina sai hosi Venezuela iha semana kotuk ho karregamentu tomak ho mina-rai hanesan parte ida hosi flotila ida lakleur hafoin EUA kaptura Prezidente Venezuela Nicolás Maduro iha loron 03 Janeiru, no ró ne’e fila ho karregamentu tomak ba Venezuela hafoin blokeiu hosi Estadu Unida Amérika ba esportasaun mina-rai Venezuela nian, hatete hosi fonte indústria nian.
“Rastreador AIS (lokalizasaun) ró nian ativu ikus liu iha loron 52 liubá iha ZEE Venezuela nian, iha nordeste Curação nian.”
Empreza jestaun risku marítima britániku Vanguard hatete ketak, “apreensaun ne’e akontese hafoin perseguisaun prolongadu ida ba ró-ahi sira ne’ebé iha ligasaun ho petróleu venezuelanu sira ne’ebé hetan sansaun iha rejiaun ne’e.”
Estadu Unida Amérika impoin sansaun sira ba Olina iha Janeiru tinan kotuk, bainhira nia hetan naran Minerva M, loke tab foun, ba saida mak Washington hatete katak nia halo parte iha ró sira ne’ebé hanaran frota sombra ne’ebé la’o ho regulamentu uitoan de’it ka seguru ne’ebé koñesidu.
Hafoin prende sira, Sekretáriu Funu nian hosi Estadus Unidus, Pete Hegseth, hatete katak blokeiu ba ró-ahi venezuelanu sira “iha nafatin efeitu iha mundu tomak”.
Prezidente norte-amerikanu, Donald Trump, halo “blokeiu totál” ida ba embarkasaun sira iha fulan-Dezembru. Rua hosi sira hetan intersepsaun iha 2025.
Notísia relevante: Trump garante ‘seguransa totál’ ba investidór petrolíferu inklui ConocoPhillips iha Venezuela

