DILI, 16 Janeiru 2026 (TATOLI) – Prezidente Repúblika (PR), José Ramos-Horta, hateten situasaun Myanmar daudaun ne’e kontinua grave hodi hamosu violasaun direitu umanu, inklui violasaun oioin husi kudeta militár.
“Ha’u-nia pozisaun haree situasaun Myanmar grave tebes ba violasaun direitu umanu, funu nafatin, sira la rona líder ASEAN sira”, José Ramos-Horta hateten iha Portu Dili, ohin.
Nia hatutan katak ho situasaun ne’ebé akontese iha nasaun referida, iha semana ne’e, jurista sira husi Myanmar hola parte iha programa ida kona-ba justisa mai Timor-Leste hodi husu apoiu. “Maibé sira aprezenta tiha ona keixa iha ita-nia Prokuradór-Jerál Repúblika kona-ba kontra rejime Myanmar”, dehan.
Xefe Estadu esplika katak jurista sira mai aprezenta keixa iha Prokuradór-Jerál Repúblika Timor-Leste, tanba tuir direitu internasionál, direitu umanu iha kualkér Estadu Demoktrátiku bele simu keixa kontra rai sira seluk ne’ebé viola direitu ema nian.
Hodi dehan ho keixa sira ne’ebé jurista sira mai hato’o ba Prokuradór-Jerál, prosesu ne’e bele bá to’o tribunál no Tribunál Rekursu bele halo pronunsiamentu.
Tuir Ramos-Horta, situasaun iha Myanmar sira la rona Prezidénsia ASEAN nian hahú ho Indonézia kuandu sira halo golpe dahuluk, depois ba rai sira seluk hanesan Kamboja, Laos, Malázia no Filipina. “Seluk tan la hetan solusaun no líder militár sira la rona líder sira ASEAN rasik, kontinua golpe, hamosu violasaun oioin hasoru povu Myanmar”.
Lembra katak Organizasaun Direitu Umanu Chin Myanmar ne’ebé vizita Timor-Leste hato’o keixa ba iha Prokuradór-Jerál Timor-Leste, tanba ho intensaun ida katak kazu sira ne’e labele prosesa iha Myanmar. Nune’e, tuir sira-nia advogadu halo leitura ida katak keixa ida-ne’e bele halo iha país sira ne’ebé asina tiha ona ba konvensaun kona-ba tribunál internasionál.
Tanba ne’e mak sira hatama keixa tolu junta militár nian ne’ebé komete kazu iha Myanmar mak oho ema, violasaun seksuál ba inan grávida no labarik no atake padre sira.
Notísia relevante: Organizasaun Direitu Umanu Chin Myanmar vizita CNC hodi diskute krime kontra umanidade
Jornalista: Arminda Fonseca
Editora: Maria Auxiliadora
