DILI, 21 Fevereiru 2026 (TATOLI)—Prezidente Repúblika no Laureadu Nobel ba Pás, José Ramos-Horta, ohin, hala’o vizita ofisiál bá Jenebra no París, hodi hala’o atividade hahú husi loron 22 to’o 25 fulan-Fevereiru tinan 2026.
Tuir nota imprensa ne’ebé Agência Tatoli asesuk ne’e haktuir, vizita ofisiál ida-ne’e hatudu kompromisu metin Timor-Leste nian ba multilateralizmu no direitu umanu hodi kontinua hametin relasaun bilaterál ho Repúblika Fransa.
Tuir ajenda, iha loron 23 Fevereiru 2026, Prezidente Ramos-Horta sei hato’o diskursu prinsipál iha sesaun ba dala-61 husi Konsellu Direitu Umanu ONU nian iha Jenebra.
Prezidente sei hala’o enkontru ho Komisáriu Aas ONU nian ba Direitu Umanu, Volker Türk, no ho Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus, Diretór-Jerál Organizasaun Mundiál Saúde (OMS), ne’ebé reforsa Timor-Leste nia dedikasaun ba promosaun reziliénsia saúde públika globál.
Nune’e mós, iha jestu divulgasaun diplomátiku, Misaun Permanente Timor-Leste nian iha Jenebra sei sai uma-na’in ba almosu ofisiál ida, hodi halibur reprezentante sira husi ASEAN no Komunidade País sira Lian Portugés nian (CPLP), hamutuk ho dignitáriu sira seluk no belun sira hosi Timor-Leste ne’ebé partisipa iha sesaun Konsellu Direitu Umanu nian.
Vizita ida-ne’e sei inklui mós ho jantar ida ho xefe bankada Komunidade País Ko’alia Lian Portugés (CPLP sigla portugés) nian.
Tuir nia kompromisu sira iha Suisa, Prezidente Ramos-Horta sei halo viajen ba Paris ba vizita serbisu ofisiál ida iha loron 24 fulan-Fevereiru no sei hasoru Prezidente, Emmanuel Macron, iha Palásiu Élysée, iha loron Kuarta-feira, 25 Fevereiru.
Diskusaun sira-ne’e sei foka ba reforsu kooperasaun bilaterál no rezolve dezafiu globál sira ne’ebé komun, inklui asaun klimátika no diplomásia kulturál.
“Iha Jenebra, ita fila-fali ba konxiénsia morál mundu nian, Nasaun Unida hodi afirma katak dignidade umana la’ós luxu maibé mak fundasaun ba dame nian. Ha’u-nia enkontru sira iha Konsellu Direitu Umanu no ho OMS hanesan kontinuasaun ida husi ita-nia konviksaun katak mundu ida ne’ebé justu mak mundu ida ne’ebé saudavel no livre”, Prezidente J. Ramos-Horta hateten.
Iha Paris, nia sei halo enkontru ho Prezidente Macron no ida-ne’e sei sai hanesan oportunidade ida atu aprofunda amizade entre Timor-Leste no París ka repúblika rua ne’e no atu esplora fronteira foun sira ba kooperasaun nian.
“Timor-Leste bele kiik iha jeografia, maibé ita laiha limite iha ita-nia kompromisu ba família nasaun sira nian,” nia dehan.
Prezidente Ramos-Horta tuir planu sei konklui vizita serbisu ofisiál iha Paris iha loron 25 fulan-Fevereiru no sei to’o fila-fali iha Díli, iha loron 27 fulan-Fevereiru tinan 2026.
Jornalista : Arminda Fonseca
Editór : Cancio Ximenes
