DILI, 06 Marsu 2026 (TATOLI)—Prezidente Institutu Jestaun Ekipamentu Apoiu Dezenvolvimentu Infraetrutura (IGEADI, sigla portugés), Ana Paula da Cruz, informa durante Janeiru to’o Marsu 2026 ne’e, IGEADI konsege normaliza infraestrutura bázika hanesan ponte, estrada no uma ne’ebé aat tanba udan boot iha munisipiu sira-ne atinji ona 80%.
“Durante ne’e udan ho intensidade boot tebes liuliu iha fulan-Fevereiru ne’ebé konsege estraga infraestrutura bázika sira hanesan estrada, drainajen, ponte inklui komunidade nia uma, nune’e husi Janeiru to’o agora ne’e IGEADI normaliza projetu lubuk boot ida-ne’ebé hetan estragadus iha tempu udan. Hanesan, hasai sedimentasaun iha estrada laran, drainajen, mota laran no apoiu emerjénsia ba estrada monu inklui ponte ne’ebé naksobu,” Prezidente Institutu Jestaun Ekipamentu Apoiu Dezenvolvimentu Infraetrutura, Ana Paula da Cruz, informa ba Agência Tatoli liuhusi telefónika, ohin.
Iha Dili laran, nia dehan, IGEADI normaliza ona sedimentasaun sira-ne’ebé intupidu iha estrada no baleta laran liuliu ihá área Kristu Rei, Esifísiu UPM to’o Ponte Prezidente BJ Habibie, Balide, Manleu, Audian, Formoza no iha empreza HEINEKEN Hera nia kotuk, entaun problema hirak ne’e IGEADI konsege hasai ka hamoos hotu ona.
“Maibé sedimentasaun ne’ebé ami hamoos ne’e la’ós de’it rai, fatuk ho fo’er ki’ik maibé kulsaun boot sira-ne’ebé komunidade so’e arbiru hodi hamosu intupidu ba baleta sira iha diresaun eskola China to’o Audian. Maibé ami hamo’os hotu ona no bainhira udan boot fali mós situasaun bele garante la’o di’ak,” nia dehan.
Iha fali parte Kaikoli nian ne’e, nia hatutan, intervensaun direta husi Primeiru-Ministru, MOP no SEATOU, ne’ebé IGEADI la konsege halo intervensaun tanba empreza sira mak hamoos ona sedimentasaun sira iha kanál bee dalan ki’ikoan sira.
Entretantu, nia hateten, intervensaun liga ba munisípiu sira-ne’ebé emerjénsia boot liu mak iha Líkisa parte Gisu Maubara nian, tanba kuazé tama ba fulan rua ona mós ekipa IGEADI kontinua konsentra iha terrenu nafatin hodi halo normalizasaun ba mota’
Tanba, tuir nia, mota iha Gisu nian sanak barak tebes no iha tempu udan sedimentasaun taka tiha ba mota boot ne’ebé afeta estragadus ba komunidade nia uma iha Faulara.
“Ita haree iha ponte Maubara ne’e mós udan boot mota tun lori hotu fatuk no rai-henek taka netik tiha estrada, maibé ami konsege rezolve hotu tiha ona. Ha’u sempre hateten katak iha tinan lima ba kotuk bainhira udan mota tun lori mak bee, maibé agora ne’e lae tamba impaktu husi komunidade ne’ebé gosta taa ai arbiru, no sunu rai, entaun ita hasai tiha mós udan iha mota kontinua lori sedimentasaun sira-ne’e,” nia informa.
Ho razaun hirak ne’e, nia dehan, obrigatoriamente IGEADI tenke kontinua iha terrenu (stand by) hodi garante seguransa ba ema no infraestrutura sira seluk.
“Iha Leorema mós ami konsege normaliza ona sedimentasaun iha eskola ida, iha pedidu intervensaun mós husi munisípiu seluk tan mak iha Same Alas, Víkeke, Bobonaru iha ponte Santábe, Aileu,” nia haktuir.
Tamba ne’e, nia husu ba komunidad atu pasa informasaun ho lalais bainbira akontese problema ruma informa antes kedas ba ekipa IGEADI, tanba IGEADI nia brigada destaka ona iha fatin hotu-hotu.
Jornalista : Alexandra da Costa
Editór : Cancio Ximenes
