iklan

HEADLINE, INKLUZAUN SOSIÁL

Polítika salvaguarda, protesaun labarik no fraude importante ba ema ho defisiénsia

Polítika salvaguarda, protesaun labarik no fraude importante ba ema ho defisiénsia

ADTL fó formasaun kona-ba polítika salvaguarda ba labarik inklui fraude no korrupsaun. Atividade ne’e hala’o iha salaun João Paulo Komoro, 23 Marsu 2026. Imajen TATOLI/Antônio Daciparu

DILI, 23 Marsu 2026 (TATOLI)—Diretór Ezekutivu Asosiasaun Defisiente Timor-Leste (ADTL), Cesário da Silva informa polítika salvaguarda, protesaun labarik no fraude importante ba ema ho defisiénsia tanba situasaun reál ne’ebé akontese iha Timor-Leste hatudu ema ho defisiénsia sempre sai objetu ba sosiedade einjerál.

“Ita-nia objetivu hosi formasaun ne’e atu hametin responsabilidade morál no profissionál iha membru organizasaun ADTL nian iha Timor-Leste. Entaun, liuhosi formasaun ne’e importante atu kombate violénsia hasoru labarik no asegura katak labarik sira hetan protesaun másima,” nia dehan ba jornalista sira, hafoin halo abertura ba formasaun kona-ba polítika salvaguarda no formasaun importánsia Planu Asaun Nasionál Ema ho Defisiénsia iha Timor-Leste, iha salaun Jão Paulo Komoro, Segunda ne’e.

Nia esplika, formasaun ne’e hala’o durante loron rua, loron dahuluk foka ba polítika salvaguarda hodi haforsa organizasaun ne’e nia polítika atu oinsá bele haree kona-ba polítika protesaun ba feto no labarik-feto no ko’alia mós kona-ba fraude. Loron daruak sei kontinua ba formasaun advokasia nian, ne’ebé sei liga liubá planu asaun nasionál no konvensaun ONU kona-ba direitu ema ho defisiénsia.

Membru ADTL iha organizasaun 28 no kada organizasaun ne’ebé partisipa formasaun na’in-rua ka tolu, entaun kuaze ema na’in-40 mak partisipa formasaun ne’e.

Iha sorin seluk, Prezidente Board husi Asosiasaun Defisiénsia, Crecencia Madeira de Deus, informa formasaun ne’e importante ba ema ho defisiénsia sira atu hasa’e sira-nia kapasidade iha área referida.

“Ohin loron ita la’ós de’it mai aprende dokumentu ka polítika sira. Ita mai atu hametin responsabilidade morál no profisionál iha ita-nia organizasaun. Tanba ita ko’alia kona-ba polítika protesaun labarik, prevensaun ba Sexual Exploitation, Abuse and Harassment (SEAH), polítika antí-fraude no integridade organizasaun. Ida-ne’e la’ós deit regra ka dokumentu administrativu, maibé ida-ne’e kona -ba seguransa, dignidade no direitu umanu,” nia subliña.

Nia dehan labarik sira, liliu labarik ho defisiénsia, iha risku boot atu hetan violénsia, abuzu no esplorasaun. Tanba ne’e, organizasaun tenke sai fatin ida-ne’ebé seguru, konfiavel no proteje sira.

“Tanba polítika SEAH fó orientasaun klara ba ita hotu atu prevene situasaun abuziva, rekoñese sinál sira husi abuzivu no responde ho responsabilidade. Nune’e mós, kona ba antí-fraude no integridade, ita tenke garante katak rekursu sira uza ho check no transparente,” nia dehan.

Crecencia esklarese polítika sira sei laiha signifikavu se la implementa iha pratika. Mudansa loos komesa husi atitude ema nian. Tanba ne’e, ema hotu tau impotánsia no atensaun ho seriedade atu partilla esperiénsia no kompromete katak tenke aplika buat ne’ebé aprende ona.

“Se ita halo ida-ne’e, ita bele kria organizasaun ida-ne’ebé segura ba labarik sira, livre husi abuzu no esplorasaun no forte iha integridade no konfiansa,” nia tenik.

Jornalista: Osória Marques

Editór: Xisto Freitas da Piedade

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!