Top

Mini Expo Florikultura promove ai-funan nativa

Ministériu Agrikultura Pekuaria, Peskas no Floresta (MAPPF) servisu hamutuk ho Governu Japaun iha Timor-Leste realiza mini espozisaun Florikultura ho nia objetivu hanesan parte ida hosi preparativus atu promove ai-funan Timor nian iha nivel nasionál no internasionál, iha Timor Plaza Dili, sesta (29/05). Imajne Tatoli/Francisco Sony

DILI, 29 Maiu 2026 (TATOLI)-Governu Japaun hamutuk ho Ministériu Agirkultura, Pekuária, Peska no Floresta (MAPPF) organiza Mini Espozisaun Florikultura durante loron rua iha Timor Plaza, hodi promove no prezerva ai-fuan nativa Timór nian ne’ebé aprezenta husi grupu agrikultór 30.

Ministru Agrikultura, Pekuária, Peska no Floresta, Marcos da Cruz, esplika katak mini expo ne’e hanesan parte ida hodi prepara ba prosesu selesaun produtu fortikultura no ortikultura molok ba partisipa iha Green Expo, iha Marsu tinan 2027, ne’ebé sei hala’o iha Yokohama, Japaun.

Nia dehan antes bá presiza halo selesaun ba produtu nativa sira, liuliu ba ai-funan no ortikultura, hanesan parte ida husi prosesu. Tanba ne’e, durante loron 29 no 30 Maiu, tékniku sira sei estabelese kritériu depois halo avaliasaun ba ai-funan sira ne’ebé di’ak hodi lori bá tuir expo.

Ministériu Agrikultura Pekuaria, Peska no Floresta (MAPPF) servisu hamutuk ho Governu Japaun iha Timor-Leste realiza mini espozisaun Florikultura ho nia objetivu hanesan parte ida hosi preparativus atu promove ai-funan Timor nian iha nivel nasionál no internasionál, iha Timor Plaza Dili, sesta (29/05). Imajne Tatoli/Francisco Sony

Embaixadór Japaun iha Timor-Leste, Yamamoto Yasushi, kontente bele halo abertura ba mini expo ne’e no fiar katak ai-funan nativa sira ne’ebé eskolla iha espozisaun ne’e sei hatudu rezultadu di’ak iha Green Expo.

“Husi Marsu to’o Setembru tinan oin, ami kalkula katak maizumenus ai-horis no ai-funan millaun 10 sei hatudu iha espozisaun. Ida-ne’e sei permite vizitante sira atu iha esperiénsia ba rikusoin natureza nian no biodiversidade liuhusi ai-horis no ai-funan sira ne’ebé reprezenta nasaun hothotu”, dehan.

Nia subliña katak tema husi Green Expo 2027 “Scenery of the Future for Happiness” bele lori inspirasaun no ksolok liuhusi jerasaun sira. Nune’e mós timoroan sira kontinua haki’ak no respeitu kle’an ba natureza, tanba kada nasaun sempre iha natureza ne’ebé prezerva no konsidera lulik.

Reprezentante Grupu Beautiful Dili and Rose Hera, Gil Alexandrinho, hateten ai-funan ne’ebé sira hatudu iha mini expo ne’e ho tipu oioin mak hanesan Ekor Tupai, Aparagus, Lohansung Ciswan, Lohansung Mawar, Lohansung Blue Ice, no Sikas.

Ai-funan sira iha ambitu Ministériu Agrikultura Pekuaria, Peska no Floresta (MAPPF) servisu hamutuk ho Governu Japaun iha Timor-Leste realiza mini espozisaun Florikultura ho nia objetivu hanesan parte ida hosi preparativus atu promove ai-funan Timor nian iha nivel nasionál no internasionál, iha Timor Plaza Dili, sesta (29/05). Imajne Tatoli/Francisco Sony

“Ai-funan ne’e mos bele hafurak ita-nia uma oin sira. Ami tinan lima ona iha negosiu ai-funan nian, benefísiu ne’e mak ami iha ona kliente barak, entaun sira sempre bá hola iha ami, no ami prepara ai-funan tuir sira-nia nesesidade”, nia dehan.

Ai-funan sira ne’e fa’an ho folin hahú husi $15 to’o $200. Kada fulan sira bele hetan $500, no grupu ne’e daudaun iha ema na’in-ualu ne’ebé ativu.

Reprezentante Grupu Fo Moris Dare, Amélia da Silva Barreto, kontente bele hetan oportunidade partisipa iha expo ne’e. ” Ai-horis ne’ebé ami lori ne’e mak akásia, anggrek rai, no anggrek ai-leten, bunga kertas no seluk tan”, hateten.

Embaixadór Boa Vontade ba Meiu Ambiente no Kultura, Ego Lemos, afirma programa ida-ne’e furak tebes tanba iha Timór iha ai-funan variedade.

“Liuliu ita ko’alia kona-ba ai-funan nativa liga ho floresta, konservasaun bee no rai tanba ida-ne’e mak expo ne’e fó hanoin ba ita atu prezerva ita-nia ambiente ho di’ak liután. Bainhira ita prezerva ambiente mak floresta sei fornese ai-funan nativa ne’ebé úniku no bele promove iha ita-nia rai nomós promove ba nasaun seluk”, dehan.

Nia subliña katak ai-funan sira ne’e haree husi nia estatístika ne’e fó furak no parte ida mós bele promove ba ai-moruk tradisionál (herbal).

Mini Expo Florikultura ne’e la’ós deit sai fatin ida atu hatudu beleza ai-funan Timór nian, maibé mos sai oportunidade ida atu hametin kooperasaun entre Timor-Leste no Japaun iha área agrikultura, konservasaun ambientál no promosaun kulturál.

Jornalista: Arminda Fonseca 

Editora: Maria Auxiliadora 

Publisidade

Leave a Reply

Latest Post

Sponsored
error: Content is protected !!