MP lansa revista ba edisaun dahuluk atu reforsa transparénsia-proximidade-sidadania

DILI, 12 Juñu 2026 (TATOLI)—Ministériu Públiku halo lansamentu ba revista Ministériu Públiku nia ba edisaun dahuluk ho objetivu atu reforsa transparénsia, proximidade no sidadania liuhusi divulgasaun atividade sira Prokuradoria-Jerál Repúblika no Prokuradoria Repúblika primeira instánsia nian.
“Revista trimestrál ida-ne’e, hakarak atu sai nu’udar espasu ida ba informasaun no reflesaun kona-ba papél Ministériu Públiku nian iha administrasaun justisa. Iha ne’ebá sei ko’alia kona-ba inisiativa sira Prokuradór-Jerál Repúblika nian, Adjuntu sira Prokuradór-Jerál Repúblika nian no Servisu Sentrál tolu PJR nian hanesan kontensiozu Estadu no interese koletivu no difuzu sira,” Prokurador Jeral Repúblika (PJR), Nelson de Carvalho, hateten ba jornalista sira iha sala reuniaun edifisiu Prokuradór-Jeral Republika, Kolmera, ohin.
Revista Ministériu Públiku nia atu fó hatene kona-ba atividade Prokuradoria Repúblika Primeira Instánsia sira-nian, ne’ebé garante prezensa Ministériu Públiku nian loro-loron hamutuk ho sidadaun no iha munisípiu sira, hodi garante katak justisa hala’o iha territóriu.
“Revista ida-ne’e la’ós fó sai de’it faktu sira nian kumpre misaun pedagójika no sívika ida, atu esplika atribuisaun no kompeténsia husi órgaun no servisu sira Ministériu Públiku nian ne’ebé instala ona, hodi fasilita asesu ba lei no justisa,” nia dehan.
Reforsa konsiénsia katak ne’e mak direitu fundamentál sidadaun sira-nian, no halo ida-ne’e hodi konsolida konfiansa públiku nian iha instituisaun no hodi afirma katak Ministériu Públiku nu’udar guardiaun ba legalidade demokrátika no defende valór fundamentál sira komunidade nian.
Nia afirma, bainhira supremu tribunál justisa no tribunál rekursu ofisialmente estabelese ona sei estabelese mós prokuradoria repúblika rekursu nian.
Lansamentu ida-ne’e nu’udar mós oportunidade aktu agradese ba ema hotu ne’ebé kontribui ba edisaun revista ida-ne’e ekipa téknika PJR nian.
Revista Ministériu Públiku nian la’ós de’it instrumentu komunikasaun instituisionál, maibé nu’udar mós veikulu importante ida ba sidadaun sira-nian hodi hakbesik justisa ba sidadaun sira no projeta ho klareza no rigór, knaar ne’ebé Ministériu Públiku hala’o iha konstrusaun Estadu Direitu.
“Ha’u hein katak publikasaun ida-ne’e atinje duni ninia objetivu ne’ebé hakarak promove koñesimentu, transparénsia no partisipasaun sívika, hodi hametin konfiansa sidadaun sira-nian iha Ministériu Públiku, iha justisa no iha instituisaun sira seluk ne’ebé interven iha prosesu administrasaun justisa,” nia dehan.
Reprezentante Provedor Direitu Umanu no Justisa atual Adjuntu PDHJ, Rigoberto Monteiro, hateten iha lansamentu ne’e parte ida husi promosaun Governu nian ne’ebé mak hanaran Instituisaun iha responsabilidade ba kontabilidade ba povu Timor-Leste.
“Iha Revista Ministériu Públiku nia atu relata saida de’it mak ita halo ne’e hanesan parte responsabilidade. Espera katak revista ne’e bele ajuda komunidade liuliu espasu sira-ne’ebé mak importante atu ita-nia sosiedade asesu ba justisa,” Rigoberto Monteiro hatutan.
Nia subliña, iha relatóriu Provedor Direitu Umanu no Justisa (PDHJ) nian, povu barak mak lamentável ba asesu justisa nian no la’ós atendimentu iha Prokuradór Jeral Repúblika maibé mós iha Tribunal sira.
“Ami halo levantamentu dadus ba parte relevante sira ba detidu sira, ba prizioneiru sira iha kadeia, dalaruma sira hetan asisténsia husi Defensór no asistéensia husi Prokuradór. Ha’u hanoin ne’e importante atu Prokuradór no Defensór Públiku sériu halo atendimentu ba ita-nia povu mezmuké sira Komete Krime iha sosiedade. Maibé importante mak proseduál Justisa ne’e nafatin tuir regra ne’ebé mak aplikavel atu labele viola sira-nia direitu ba asesu justisa,” nia esplika.
Jornalista : Felicidade Ximenes
Editór : Cancio Ximenes

