Governu esforsu promove setór privadu hodi dezenvolve ekonomia TL

DILI, 13 Agostu 2026 (TATOLI)—Primeiru-MInistru, Kay Rala Xanana Gusmão, kinta ne’e, hala’o sorumutu ho setór privadu iha salaun Delta Nova ho tema “Hametin parseria Governu no setór privadu Iha dezenvolvimentu onfraestrutura no ekonomia Timor-Leste”.
Primeiru-Ministru, Kay Rala Xanana Gusmão, hateten Governu esforsu promove setór privadu sira hodi dezenvolve ekonomia iha Timor-Leste liga ba dezenvolvimentu nasionál hafoin iha prosesu konstrusaun Estadu (instituisaun Estadu) no nasaun (Estadu, setór privadu, sosiedade sivíl).
“Maibé tinan 24 liu tiha, ita haree sei iha frakeza barak. Tanba ne’e, ita tenke servisu ho di’ak hodi serbí rai ida-ne’e. Entaun Governu tenke buka oinsá dudu ita-nia setór privadu hodi bele loke dalan ba dezenvolvimentu ekonomia,” Xefe Governu hateten kestaun ne’e iha salaun Delta Nova, ohin.

Xefe Governu dehan, setór privadu tenke buka atu investe neineik hodi dezenvolve ida-idak nia empreza, la’ós hetan lukru uitoan uza fali ba buat ne’ebé la fó benefísiu to’o tinan naruk nia laran.
Kona-ba finanseiru, Governu sei esforsu hodi ko’alia ho banku sira oinsá mak bele ajuda setór privadu no mikro pekeña sira, no husu ba timoroan sira atu atu hasa’e tan sira-nia kbiit hodi kompete ho setór privadu internasionál sira atu evita kompañia ida ka’er projetu rua ba leten.
Empoderamentu feto iha ekonomia importante tebes
Tanba, PM Xanana hateten, empoderamentu feto iha ekonomia ne’e importante tebes hodi lori ekonomia la’o ba oin.
Nia reforsa katak iha setór privadu kuaze feto barak mós kaer hotu projetu, kontinua servisu ho di’ak ba tanba TL sei esforsu prepara fó mós formasaun ba emprezária feto sira husi munisípiu hodi haree feto potensiál sira no buka dalan oinsá feto sira bele ba forma-an iha ASEAN
Aleinde, ne’e nia informa katak atu diversifika ekonomia husi setór privadu no mikro pekeña sira Governu estabelese Banku Dezenvolvimentu Nasionál Timor-Leste.
Ministru Obra Públika, Samuel Marçal, hateten sorumutu ohin ne’e atividade rutina entre Governu ho setór privadu sira kada trimestrál, nune’e Governu bele rona sira-nia progresu no problema ne’ebé sira enfrenta liga ho kestaun sosiál, finanseiru no jestaun internál.
“Entaun, ita rona hodi halo intervensaun ruma, entaun ita rona malu tanba Primeiru-Ministru sempre fó atensaun maka’as ba setór privadu hodi diversifika ekonomia rai-laran,” nia dehan.
Nia husu ba setór privadu sira atu aproveita oportunida hodi investe ba sira-nia empreza rasik, nune’e Governu bele kontinua fó konfiansa, labele hanoin de’it atu hariku-an maibé investe.
Jestór Empreza Lumaper Rululi Unipesoál, Lda, Madalena Pereira Carlos, hateten sorumutu ida-ne’e hanesan ne’e importante tebes atu hadi’a lakuns ne’ebé setór privadu sira hasoru no Governu mós bele rona obstákulu ne’ebé durante ne’e sira halo.
“Tanba ita ko’alia kona-ba setór privadu ne’e refleta liu ba projetu no ita presiza halo avaliasaun diária atu eleva nafatin setór privadu hodi ajuda Governu dezenvolve mós ekonomia iha rai-laran,” nia hateten.
Nia hatutan, empodere feto iha ekonomia mós importante tebes tanba kuaze kompañia barak mak lidera husi feto, ne’e hatudu katak feto sira mós la lakon esperansa atu kompete iha nivel nasionál no internasionál.
Sorumutu ne’e partisipa husi membru CCITL no setór privadu husi munisípiu hotu no iha sorumutu ne’e mós sei iha prosesu diskusaun hodi avália dezempeñu servisu no hadi’a obstákulu sira hotu.
Jornalista : Alexandra da Costa
Editó : Cancio Ximenes

