CNRT konsolida an ba Eleisaun Podér Lokál iha tinan oin
DILI, 20 Agostu 2026 (TATOLI) – Partidu Kongresu Nasionál Rekonstrusaun Timorense (CNRT, sigla portugés) preparadu hasoru eleisaun podér lokál ne’ebé tuir planu sei realiza iha tinan 2027.
Xefe Bankada CNRT iha Parlamentu Nasionál, Patrocínio dos Reis Fernandes, hatete partidu daudaun kontinua konsolida nia-an hodi kompete iha sufrájiu ne’ebé sei mai no ba eleisaun podér lokál, iha rezultadu eleisaun parlamentár 2023, partidu ne’e sai vensedór iha munisípiu sanulu, tanba ne’e sinál hatudu katak ba podér lokál preparadu.
“Maibé, haree nafatin dezafiu sira, kontinua serbisu. Tanba partidu iha kompromisu la’ós atu manán de’it iha eleisaun, maibé ami-nia preokupasaun mak kuandu hetan konfiansa karik saida mak presiza halo ba povu ne’ebé fó konfiansa”, nia hateten.
Partidu mós hala’o diseminasaun ba pakote lei sira kona-ba podér lokál ba kuadru sira iha munisípiu atu idaidak entende no aumenta koñesimentu.
Aliende ne’e, nia hatete kona-ba kestaun téknika, Governu lokál komesa fó formasaun ba funsionáriu sira bainhira simu podér ne’e atu jere ho di’ak kona-ba jestaun finanseira públika, planeamentu no seluk tan ho kondisaun minima ne’ebé preparada.
“Importánsia husi podér lokál ne’e mandatu konstitusionál, tenke iha delegasaun podér administrativu no polítika”, nia realsa.
Tanba ne’e, kada governasaun, liuliu momentu iha Governu Dahaat komesa ona haree halo estudu komparativu sobre modelu ba podér lokál ne’ebé adekuadu iha país ne’e.
Nune’e, iha tinan 2017, hahú halo prosesu sira estabelese Lei Podér Lokál, Lei Eleisaun Munisipál, no Lei Finansa Munisipál.
Patrocínio salienta katak Governu Dasiak mós komesa prepara kondisaun mínima ne’ebé agora eleva tiha grau administrasaun munisipál sira ba autoridade munisípiu.
Aleinde ne’e delega kompeténsia 19 ba autoridade munisipál sira atu iha podér administrativa no mai ministériu ne’e halo de’it liña koordenasaun. Autoridade munisipál rasik mós halo planu integradu, preparasaun orsamentu hodi aprezenta no audiénsia, nomós defende rasik iha debate Parlamentu.
“Faze sira kuandu to’o implementasaun podér lokál, modelu mak ne’e. Agora, hein kontinua formasaun hodi aban-bainrua ita tama loos ona eleisaun, munisípiu sira ne’e preparadu ona”, katak.
Jornalista: Nelson de Sousa
Editora: Maria Auxiliadora
