Ekipa konjunta preparada simu restu mortál Bispu na’in-tolu iha aban
DILI, 01 Setembru 2026 (TATOLI)—Ekipa Konjunta ne’ebé mak kompostu Governu liuhusi Ministériu Administrasaun Estatál (MAE), Ministériu Interiór (MI) no Ministériu Saúde (MS) hamutuk ho Igreja preparadu atu simu restu mortál Preladu Katólika na’in-tolu husi nasaun Portugál mai Timor-Leste ne’ebé atinje ona 90%.
“Ita iha ekipa konjunta ne’ebé mak atu simu restu mortál ne’ebé mak maihusi Portugál, daudaun ne’e iha tiha ona Bali, Indonézia. Nune’e, aban (01/09/2026) tuku 13:30 Otl sei to’o iha Dili. Ohin ita mai iha-ne’e ho Forsa Militár, Polísia Nasionál Timor-Leste (PNTL) no membru Governu sira no mós Amu Kardeál iha-ne’e, mai halo observasaun ikusliu, oinsá ita simu husi aeroportu ho sekuénsia sira mai to’o iha-ne’e, ne’ebé preparasaun sira-ne’e atinje ona 90%,” Ministru Administrasaun Estatál Tomás do Rosário Cabaral dehan liuhusi konferénsia Imprénsa, iha Tasi-Tolu, Dili, Segunda (31/09).
Nia afirma, aban Aero Dili mak tula mai Timor-Leste, ne’ebé sei simu tuir regra aeroportu nian, depoiz lori sai mai iha fatin, sei iha termu intrega husi Igreja, hafoin lori nia iha Tasi-tolu tuir koordenasaun ne’ebé mak iha tuir resesaun husi forsa parte na’in-rua.
“Depoiz iha 02 Setembru, Monseñór Don Martinho Lopes sai husi Dili bá Laleia (Manatutu) dadeer, to’o iha-ne’ebá sei simu husi Dioseze Baukau iha kedas fronteira entre atu tama bá Laleia, depoiz la’o tiha iha sidade ne’e, kontinua bá Monseñór Martinho nia rezidénsia. Monseñór Martinho nia rezidénsia sei iha-ne’ebá. Minutu 50 halo tuir tiha sira-nia lisan husi ne’ebá, ramata tiha ita fó ba sira oras ida de’it, sai husi rezidénsia militár sira lori sai mai kedas ona iha Igreja,” Tomás haktuir.
Nia esplika katak tanba Monseñór Don Martinho ne’e uluk Administradór Apostóliku Timor-Leste nian, tanba ne’e ema hotu tenke hola-parte ne’ebá, depoiz iha loron 03 Setembru, tuku 09:00, sai husi Laleia mai iha ponte Manatutu.
“Konsellu Ministru fó rezolusaun ida atu fó omenajen ida, husi Manatutu iha serimónia entrega husi komunidade Laleia, bá Administrasaun Manatutu no Postu Administrativu neen sei hein iha ponte rohan ne’e. Depoiz serimónia no omenajen sira-ne’e hotu, loke tiha odamantan, presta tiha omenajen sira fó ba-malu, lori ona bá Igreja. Banhira lori ona bá Igreja Prezidente Repúblika halo diskursu fó omenajen, kontinua lori bá Parókia Santo António Manatutu no hafoin misa sai husi Manatutu mai ona Dili,” Cabral informa.
Nia esplika, fila husi Manatutu Monseñór Don Martinho sei bá iha Institutu Superiór Filozofia no Teknolojia (ISFIT). Iha 09 fulan-Setembru, Governu ho Igreja sei halo inaugurasaun ba monumentu ida-ne’ebé mak iha Igreja Katedrál nia kotuk no monumentu ne’e mós fó omenajem ba Igreja Katólika ho nia ekipa tomak ne’ebé mak fó sira-nia vida ba rai-ne’e.
“Ajenda ne’e Primeiru-Ministru mak sei dirije ho Kardeál no mós bainaka importante sira de’it. Ne’e iha tuku 09:00 no iha tuku 21:00 ita hatene katak uma ida oin ne’e, Papa João Paulo II nia muzeu, lorokraik sei iha serimónia inaugurasaun Papa João Paulo II ne’e mós Primeiru-Ministru mak sei prezide nafatin. Iha loron 10 Setembru misa iha Tasi-Tolu,” nia afirma.
Iha fatin hanesan, Arsebispu Metropolitana Dili, Don Vergilio do Carmo Kardeál da Silva, hateten iha tuku 14:00 Otl sei realiza iha Kapela Maloa, no misa hotu hahú halo prosisaun mai Tasi-tolu.
“Ohin ita lori uluk ona Don Ricardo nia restu mortál mai iha Tasi-Tolu. Hodi kalan kedas família no sarani sira husi Dioseze Dili hahú ona reza kalan tomak, ne’ebé agora hotu ida-ne’e ha’u bá iha ne’ebá dirije misa, misa iha-ne’ebá hotu lori ona mai Tasi-tolu,” Arsebispu Metropolitana Dili Don Vergilio Kardeál dehan.
Aleinde ne’e, Igreja Katólika Timor-Leste mós fahe konvite ba Bispu sira husi rai li’ur hanesan Darwin-Austrália ho Indonézia.
Jornalista: Osória Marques
Editór: Xisto Freitas da Piedade
