Top

Governu lansa PNMP 2027-2030 no Relatóriu Monitorizasaun Progresu PED 2011-2024

𝐏𝐫𝐢𝐦𝐞𝐢𝐫𝐮-𝐌𝐢𝐧𝐢𝐬𝐭𝐫𝐮, 𝐊𝐚𝐲 𝐑𝐚𝐥𝐚 𝐗𝐚𝐧𝐚𝐧𝐚 𝐆𝐮𝐬𝐦𝐚̃𝐨 hatoo diskursu 𝐢𝐡𝐚 𝐬𝐞𝐫𝐢𝐦𝐨́𝐧𝐢𝐚 𝐋𝐚𝐧𝐬𝐚𝐦𝐞𝐧𝐭𝐮 𝐫𝐞𝐥𝐚𝐭𝐨́𝐫𝐢𝐮 𝐦𝐨𝐧𝐢𝐭𝐨𝐫𝐢𝐳𝐚𝐬𝐚𝐮𝐧 𝐛𝐚 𝐢𝐦𝐩𝐥𝐞𝐦𝐞𝐧𝐭𝐚𝐬𝐚𝐮𝐧 𝐏𝐥𝐚𝐧𝐮 𝐄𝐬𝐭𝐫𝐚𝐭𝐞́𝐣𝐢𝐤𝐮 𝐃𝐞𝐳𝐞𝐧𝐯𝐨𝐥𝐯𝐢𝐦𝐞𝐧𝐭𝐮 (𝐏𝐄𝐃 𝟐𝟎𝟏𝟏-𝟐𝟎𝟑𝟎) 𝐧𝐨 𝐏𝐥𝐚𝐧𝐮 𝐌𝐞́𝐝𝐢𝐮 𝐏𝐫𝐚𝐳𝐮 𝟐𝟎𝟐𝟕-𝟐𝟎𝟑𝟎, 𝐢𝐡𝐚 𝐌𝐢𝐧𝐢𝐬𝐭𝐞́𝐫𝐢𝐮 𝐅𝐢𝐧𝐚𝐧𝐬𝐚𝐬, 𝐀𝐢𝐭𝐚𝐫𝐚𝐤-𝐋𝐚𝐫𝐚𝐧, 𝐃𝐢𝐥𝐢 1 otubru 2026.Foto TATOLI/Antonio Daciparu

DÍLI, 01 Outubru 2026 (TATOLI) — Governu, lideradu hosi Primeiru-Ministru Kay Rala Xanana Gusmão, hamutuk ho membru Governu, parseiru no entidade relevante sira, Kinta ne’e, lansa Planu Nasionál Médiu Prazu (PNMP) 2027-2030 no Relatóriu Monitorizasaun Progresu Planu Estratéjiku Dezenvolvimentu (PED) 2011-2024.

Lansamentu dokumentu rua ne’e hala’o iha Salaun Kay Rala Xanana Gusmão, Ministériu Finansa, Díli.

Ministru Planeamentu no Investimentu Estratéjiku, Gastão Sousa, hateten katak lansamentu ne’e marka momentu importante ida ba planeamentu nasionál.

Gastão dehan dokumentu rua ne’e importante hodi haree evidénsia implementasaun PED iha tinan 13 ba kotuk no hatur pontu importante sira ba planu tinan haat tuir mai.

Tanba ne’e, nia dehan PNMP la’ós de’it lista dezeñu polítiku, maibé planu prioritáriu ne’ebé realístiku no bazeia ba kapasidade fiskál Estadu.

Governante ne’e haktuir katak planu ne’e dezenvolve atu lori Timor-Leste hosi faze planeamentu ba implementasaun efetiva, hodi harii baze forte ba ekonomia la’ós-petróleu ne’ebé diversifikadu no reziliente to’o 2030.

Enkuantu, kona-ba Relatóriu Monitorizasaun Progresu Planu Estratéjiku Dezenvolvimentu (PED) 2011-2024, Ministru Gastão hateten katak relatóriu ne’e finaliza iha loron 26 Janeiru 2026 no hetan aprovasaun hosi Konsellu Ministru iha loron 3 Marsu 2026.

Ministru ne’e subliña katak Relatóriu Monitorizasaun Progresu PED fo sai ho onestidade ho objetivu atu asegura klaridade ba públiku.

Primeiru-Ministru Kay Rala Xanana Gusmão hato’o apresiasaun ba partisipasaun hosi parte hotu iha lansamentu dokumentu rua ne’e.

“Ohin, ita mai iha-ne’e ba lansamentu dokumentu importante rua, ne’ebé reprezenta mós momentu nasionál kona-ba prestasaun kontas no renovasaun kompromisu polítiku,” Primeiru-Ministru Kay Rala Xanana Gusmão haktuir.

Xefe Governu hateten katak dokumentu dahuluk define prioridade no servisu Governu ba períodu 2027-2030, enkuantu dokumentu daruak analiza implementasaun ne’ebé Timor-Leste liu ona iha períodu 2011-2024.

“Dokumentu rua ne’e aprezenta ba povu Timor hanesan parte ida atu garante katak vizaun hosi 2011 la lakon no faze finál Planu Estratéjiku Dezenvolvimentu sei lori to’o remata,” Xefe Governu dehan.

“Iha 2011, povu Timor define vizaun ne’e iha Planu Estratéjiku Dezenvolvimentu, nia objetivu mak atu reforsa ita-nia soberania no konstrui nasaun ida ho ekonomia ne’ebé forte, ho populasaun ne’ebé saudável ho nível edukasaun ne’ebé  di’ak,” Xefe Governu afirma.

Primeiru Ministru akresenta katak PNMP 2027-2030 sei kobre tinan sira ikus hosi implementasaun PED no presiza konsidera realidade atuál.

“Planu Médiu Prazu 2027-2030 abranje tinan sira ikus hosi Planu Estratéjiku Dezenvolvimentu. Ita tenke realista, ita sei la kumpri hotu meta sira ne’ebé define ona iha PED 2011 to’o 2030,” nia hateten.

Nia konklui katak PNMP estabelese meta sira ne’ebé klaru, inklui objetivu atu alkansa kresimentu anuál Produtu Internu Brutu (PIB) la’ós-petróleu entre pursentu 6 to’o 7,5 iha 2030.

Jornalista: Alexandra da Costa
Editór: Filomeno Martins

Publisidade

Leave a Reply

Latest Post

error: Content is protected !!