Top

Governu kontinua prioriza administrasaun fiskál atu aumenta reseita doméstika

Vise-Minstra Finansa, Regina de Jesus de Sousa. Imajen Tatoli

DILI, 15 Outubru 2026 (TATOLI)-Ministériu Finansa (MF), iha proposta Orsamentu Jerál Estadu (OJE) 2027, kontinua fó prioridade hadi’a administrasaun fiskál hodi aumenta reseita doméstika non hametin sustentabilidade fiskál.

Vise-Ministra Finansa, Regina de Jesus, hatete, iha tinan oin, Governu projeta reseita doméstika husi administrasaun sentrál no Rejiaun Administrativa Espesiál Óekusi Ambenu (RAEOA) sei aumenta 10%, to’o millaun $298,6, hodi kontribui ba finansiamentu despeza públika.

Tendénsia ida-ne’e hatudu esforsu Governu atu hametin mobilizasaun reseita interna no hamenus depedénsia ba Fundu Petrolíferu. “Tanba ne’e prioridade kontinua hadi’a administrasaun fiskál, aumenta efisiénsia kobransa impostu no taxa, no hametin kumprimentu obrigasaun fiskál hodi garante sustentabilidade fiskál no finansiamentu dezenvolvimentu nasionál iha tempu naruk”, nia hatete.

Maski reseita doméstika aumenta, montante ne’e sei kobre de’it parte ki’ik husi nesesidade despeza públika, tanba parte boot husi finansiamentu Governu kontinua depende ba Fundu Petrolíferu.

Regina de Jesus mós hatete katak Governu prepara atu introdús Impostu Valór Akrexentadu (IVA), ne’ebé planeia hahú implementa iha 2028. Maski nune’e, implementasaun depende ba aprovasaun lejizlasaun relevante no prontidaun administrativa.

Tuir nia, introdusaun IVA presiza bazeia ba preparasaun téknika ne’ebé adekuada, konsulta ho setór privadu, edukasaun ba kontribuinte sira, no medida apropriada atu konsidera impaktu ba família sira ho rendimentu ki’ik no sasán esensiál sira.

Nia salienta katak objetivu reforma fiskál ida-ne’e la’ós atu aumenta reseita de’it, maibé mós atu harii sistema fiskál ida transparante, previzivel no justu, atu hametin kapasidade Estadu atu finansia servisu públiku no garante sustentabilidade reseita doméstika.

Vise-Ministra Finansa hatutan katak reseita doméstika iha períodu 2017-2025 hatudu tendénsia pozitivu, ho reseita iha 2025 to’o millaun $273,2. Montante ne’e aumenta 17% kompara ho 2024 no reprezenta nivel aas liu períodu ne’ebé refere. Husi totál reseita doméstika iha 2025, impostu diretu millaun $78,8, ekivalente ho 29%, no reseita la’ós fiskál millaun $67,5 ka 25%.

Nia esplika katak seidauk bele aprezenta dadus kona-ba kolesaun reseita ba tinan 2026, tanba tinan fiskál seidauk ramata.

Nia reafirma katak prioridade Governu la’ós aumenta de’it reseita maibé mós asegura sistema kolesaun impostu ne’ebé efisiente, justu no transparente, hodi apoia sustentabilidade fiskál públika iha tempu naruk.

Notísia relevante: Komisaun C planeia estudu komparativu ba implementasaun IVA iha Xina

Jornalista: Nelson de Sousa

Editora: Maria Auxiliadora

 

Publisidade

Leave a Reply

Latest Post

error: Content is protected !!