Joven sira presiza promove unidade ho espíritu nasionalizmu no patriotizmu

DILI, 12 Novembru 2026 (TATOLI)—Ministru ba Asuntu Parlamentár, Adérito Hugo da Costa, husu joven sira presiza promove unidade ho espirítu nasionalizmu no patriotizmu.
“Iha tempu ida agora, juventude sira presiza promove unidade ho espíritu nasionalizmu no patriotizmu ezerse direitu hanesan joven, maibé tenke hatene sentidu responsabilidade ba Estadu ne’ebé demokrátiku,” Ministru ba Asuntu Parlamentár, Adérito Hugo da Costa, hateten ba Tatoli, ohin.
Nia hateten, selebresaun loron nasionál juventude atu kontinua halo reflesaun tanba durante invazaun tinan 24, Timor-Leste enfrenta dezafiu barak maibé iha atinjimentu balun ba setór juventude nian hodi deseja futuru ne’ebé rejilente ba oin.
Ministru Juventude Desportu Arte no Kultura, Nelyo Isaac Sarmento, hateten iha loron 12 fulan Novembru nu’udar loron nasionál ba juventude ne’ebé mosu tanba liuhusi istória Masakre Santa Krúz 1991.
Nia dehan, tempu ohin loron tempu ba joven sira atu halo reflesaun no sukat ida-idak nia an liuliu joven sira-nia kapasidade no domin ba nasaun.
“Entaun, saida mak ita bele kontribui iha prosesu dezenvolvimentu, tanba ne’e ba tinan ida-ne’e ha’u fiar katak ita bele prepara-an, haluha pasadu sira, keta ódiu malu, maibé hamutuk dezenvolve nasaun ida-ne’e,” nia dehan.

Polítika Governu liuhusi MJDAK durante ne’e kapasita hela joven sira husi nasionál to’o munisipál liuhusi formasaun skill maibé mós ba iha edukasaun sívika oinsá mak kria pás, hadook an husi violénsia no fó oportunidade ba ema hotu hodi hetan espasu asesibilidade nian.
“Tanba komparasaun juventude iha tempu rezisténsia no ida agora ne’e lahanesan, tanba juventude rezisténsia ne’e hatutan no kontribui hodi alkansa ba ita-nia independénsia, ne’ebé partisipasaun sira-nia iha objetivu ida de’it mak atu liberta rai ida-ne’e atu ita labele iha nafatin injustisa no torturasaun,” nia dehan.
Enkuantu juventude ida agora labele hanoin fali kona-ba pasadu, tanba rai ne’e ukun-an ona entaun oinsá mak atu kontribui la’ós de’it ho liafuan, violentu maibé presiza hatudu asaun liuhusi kapasidade ne’ebé iha hodi fó nafatin benefísiu ba jerasaun sira tuir mai.
Juventude Rezisténsia, Joã Choque da Silva, reafirma nasionalizmu hanesan juventude jerasaun foun liuhusi nasionalizmu ne’ebé reál iha pratika sira, ba etudante sira tenke estuda maka’as, tenke responsabliza ho integridade tanba joven sira presiza asaun la’ós retórika.
“Joven sira ohin ho sira-nia ambiente no panorama diferensa, sira la moris iha ameasa nia laran no sira livre deside future. Sira moris iha era teknolojia maibé barak liu la aproveita tempu sira. Loloos sira matenek no kriativu liu kompara ho ami iha tempu uluk, entaun sira presiza aprende buka hatene joven sira uluk lori sai referénsia no motivasaun ba sira,” nia dehan.
Maske nune’e, tuir nia daudaun ne’e iha joven lubun ida mak esforsu maka’as lori loke hikas negósiu ba sira nia-an. Tanba sira mak nasionalizmu loloos, sira laiha dependénsia ba ema seluk, joven kuriozu sira hanesan ne’e mak esperansa loloos ba nasaun nian.
“Tanba ne’e iha komemorasaun loron naaionál ne’e importante tebes, atu lembra sakrifísiu joventude sira uluk ne’ebé moris iha situasaun ameasadu, mehi husi ema rihun atus resin ne’ebé mate hodi lori Timor-Leste ba liberdade, nune’e agora ita tenke sai kontinuadór hodi serbí Estadu demokrátiku ida-ne’e,” nia apela.
Jornalista : Alexandra da Costa
Editór : Cancio Ximenes

