EDUKASAUN, EKONOMIA, HEADLINE

CAC halo adverténsia ba kargu xefia 300 relasiona deklarasaun rikusoin

CAC halo adverténsia ba kargu xefia 300 relasiona deklarasaun rikusoin

Ilustrasaun deklarasaun bens interese. Imajen/Espesiál

DILI, 02 juñu 2022 (TATOLI)—Komisaun Antí-Korrupsaun (CAC, sigla portugés), kinta ne’e, halo diseminasaun rejime deklarasaun bens no interese ho baze Lei Medida Prevensaun no Kombate Korrupsaun, ne’ebé antes ne’e lansa iha loron 22 fevereiru 2022 liuhosi plataforma online no tama ona iha aplikasaun.

Ba kestaun ne’e, Diretór Inspesaun no Monitorizasaun CAC, Antoninho Alves da Cruz, deklara iha funsionáriu asume kargu xefia hamutuk na’in-300 resin maka la prienxe deklarasaun rikusoin.

“Dadus ne’ebé iha hatudu katak iha funsionáriu asume kargu xefia na’in-300 liu mak halo aprezentasaun tarde no falta oras, daudaun ita halo hela adverténsia no dedika hodi justifika hela buat balun, prosesu sira ne’e ita halo bazeia ba lei, maibé bainhira iha prosesu justifikasaun ne’e maka sira la kumpre mak sei iha medida hodi ko’a sira-nia saláriu,” Diretór Inspesaun no Monitorizasaun CAC, informa, hafoin disemina lei ba entidade relevante Ministériu Edukasaun Juventude no Desportu (MEJD), iha salaun Ian Martin INFORDEPE, Balide, kinta ne’e.

Notísia relevante: Kargu Xefia iha instituisaun Estadu na’in-365 deklara ona rikusoin

Tanba ne’e, CAC husu ba kargu xefia no funsionáriu sira atu prienxe deklarasaun rikusoin bazeia ba lei haruka, tanba sé de’it maka sujeita tenke presta deklarasaun.

Tuir lei katak, funsionáriu sira ne’ebé asume kargu xefia maka la aprezenta ninia rikusoin liu prazu ne’ebé termina, maka sei ko’a ninia saláriu 25% hosi saláriu fulan, tanba CAC notifika ona karta ba instituisaun no ministériu sira inklui MEJD notifika iha loron 12 maiu 2022.

Tuir dadus ne’ebé CAC rekolla hosi MEJD, iha ema na’in-80 resin maka aprezenta ona deklarasaun, balun sei dezativa hela sistema, nune’e CAC husu atu sira bele ativa.

“Maibé la buat ida, tanba ida-ne’e foin maka orientasaun atu hahú prienxe sistema sira no CAC presiza akompaña rezultadu sira tanba dateline ba kargu xefia sira iha MEJD ne’e to’o loron-30, ne’ebé prazu ba kargu xefia sira iha MEJD sei ramata iha loron 11 juñu 2022,” nia akresenta.

CAC envia ona sistema ba diresaun ida-idak liuhosi email ba instituisaun 102 aroladu iha Timór, ne’ebé agora sujeita baa deklarante aroladu hamutuk 5.089, enkuantu iha ona instituisaun 57 maka hahú presta ona deklarasaun inklui MEJD rasik.

Portantu, deklarante ne’ebé maka presta ona formuláriu deklarasaun rikusoin hamutuk na’in-2.000 resin.

“Ho nune’e, ami prontu ajuda kargu xefia sira prienxe rikusoin liuhosi sistema online, saida maka sira sei prienxe ligadu ho lei no lei mak sei hateten rikusoin saida maka sei prienxe iha deklarasaun ne’ebé hatuur ona iha plataforma online,” Diretór informa.

Iha biban hanesan, Diretór Jerál Administrasaun Finansa MEJD, Antoninho Pires, nota katak prosesu diseminasaun ne’ebé CAC halo ne’e di’ak tanba bele ajuda funsionáriu asume kargu xefia bele prienxe formuláriu deklarasaun rikusoin ho di’ak hodi bele ajuda sira hasees-an hosi buat ne’ebé la espera.

Funsionáriu MEJD ne’ebé asume kargu xefia konta hosi estrutura ministériu iha na’in-30 resin, hosi departamentu iha na’in-70 resin, hafoin tama tan ba Diretór munisipál iha na’in-2.000 resin, inklui profesór sira ne’ebé asume kargu xefia hanesan Diretór Adjuntu no Gabinete Apoiu Tékniku (GAT), tanba kada eskola iha kargu xefia tolu.

“Funsionáriu Ministériu Edukasaun Juventude no Desportu ne’ebé prienxe ona deklarasaun rikusoin atinje ona 60% no sei falta 40% mak seidauk prienxe formuláriu deklarasaun rikusoin. Tanba ne’e, ba sira ne’ebé asume kargu xefia hahú hosi dirijente kada eskola to’o estrutura Ministériu iha obrigasaun prienxe formuláriu deklarasaun rikusoin ida-idak iha CAC,” Diretór Jerál Administrasaun Finansa MEJD tenik.

Hafoin Lei Medida Prevensaun no Kombate Korrupsaun (MPCC, sigla portugés) ho artigu hamutuk 117, tama ein vigór no kompleta ona loron 180, iha loron 22 fevereiru 2021, maka ekipa hosi CAC hahú halo diseminasaun ba ajente públiku, liuliu kargu xefia sira.

Lei MPCC iha artigu 29 to’o 30 fó obrigatóriu ba iha ajente públiku sira ne’ebé kaer hela kargu polítiku no kargu xefia iha funsaun públika iha instituisaun Estadu, diretór nasionál to’o xefe departamentu iha obrigasaun aprezenta deklarasaun bens no interese.

Nune’e mós, funsionáriu sira ne’ebé la’ós okupa kargu xefia, maibé pertense ba área sira konsidera altu risku ba korrupsaun hanesan funsionáriu iha área serbisu impostu, aprovizionamentu ba kontratu públiku, jestaun rai no inspesaun tenke halo deklarasaun.

Jornalista : Tomé Amado

Editora     : Julia Chatarina

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!