OÉ-CUSSE, 11 outubru 2023 (TATOLI – Autoridade RAEOA liuhosi Sekretáriu Rejionál ba Asuntu Agrikultura, harii debu naturál iha suku sia hodi konserva udan-been atu hamoris no haforsa bee-matan sira ba tempu bailoro.
Diretór Rejionál Agrikultura RAEOA Cirilo dos Remédios Baba, esplika, programa ne’e realiza liuhosi kooperasaun ho organizasaun Permakultura Timor-Leste (PERMATIL) atu oinsá kolleta udan-been ka halibur bee, tanba antes ne’e partisipante sira kada suku reprezenta ema na’in-neen tuir formasaun durante semana ida.
“Debu naturál ne’e ita harii liuliu suku sira-ne’ebé pertense foho, tanba programa ne’e, ita koko ona iha Leolbatan, tanba hosi tékniku ne’e, bele hamoris bee-matan sira-ne’ebé menus bee, entaun grupu sira-ne’e maka agora espande-tán ba sira-nia suku,” Cirilo Baba ba Tatoli iha Oé-Cusse, kuarta ne’e.
Notísia relevante: PERMATIL no RAEOA halo kooperasaun prezerva bee no ambiente
Nia informa, suku sia daudaun ne’e estabelese ona debu naturál, iha sub-rejiaun Oésilo realiza ona iha suku Usitasa’e, Bobometo no suku Usitaqueno, iha sub-rejiaun Nítibe realiza iha suku Ban-Afi no Lela-Ufe,.
Nune’e mós iha sub-rejiaun Pássabe realiza iha suku Malelat, iha sub-rejiaun Pante Makasar realiza iha suku Costa, Bonokase no suku Taiboko.
Tuir nia, programa ne’e realiza ba suku sira, akompaña hosi PERMATIL durante tinan ida, tanba bainhira remata, iha rezultadu sei hetan sertifikadu kona-bá tékniku oinsá halibúr bee iha tempu udan, tanba ne’e la uza tékniku mekánika maibé uza tékniku tradisionál.
“Ida-ne’e ita prepara ba tempu udan, bainhira udan monu rai, bee ne’e labele sulin ba fatin seluk, maibé udan-been sei tama hamutuk iha fatin ko’ak ne’ebé komunidade sira halo ona, atubele halo infiltrasaun ba bee-matan sira-ne’ebé iha okos tanba tékniku ida-ne’e ita halo debu iha foho tutun la’os iha rai tetuk,” nia akresenta.
Cirilo Baba, hateten, programa ne’e realiza servisu direita hosi komunidade ho voluntariamente akompaña ho autoridade komunitária sira, tanba tuir tékniku ne’e aprende ona durante semana ida hosi PERMATIL.
Notísia relevante: PERMATIL realiza formasaun akampamentu iha Lakufoan ‘restaura fali bee-matan iha fatin alvu’
Jornalista: Abílio Elo Nini
Editór: Evaristo Soares Martins
