iklan

MANATUTU

PM Xanana husu populasaun Natarbora koopera iha implementasaun projetu LNG  

PM Xanana husu populasaun Natarbora koopera iha implementasaun projetu LNG   

PM Xanana Gusmão iha Natarbora. Imajen TATOLI/Anito Soares

NATARBORA, 11 janeiru 2025 (TATOLI) – Primeiru-Ministru IX Governu Konstitusionál, Kay Rala Xanana Gusmão hateten, Natarbora iha espasu no fatin hodi sai sentru ba produsaun mina no gás iha futuru tanba Natarbora iha rai ho espasu luan hodi hala´o projetu boot hirak ne´ebé define iha Kosta Sul.

Xefe governu hateten, antes ne’e, governu deside atu hala´o iha suku Beaço, Munisípiu Viqueque maibé haree ba espasu ho rai ne’ebé insufisiente no rai hirak ne’e komunidade okupa hela  ikusmai halo estudu foun no defini Natarbora sai sentru ba projetu planta  gás naturál likifeitu (LNG, sigla inglés), refinaria, petrokímika ne’ebé sei konsentra iha postu administrativu Barique/Natarbora Munisípiu Manatuto.

“Antes ne’e, ita defini atu hala´o iha Beaço maibé haree ba haree mai ita haree fatin la sufisiente no ita husu komunidade maibé fatin la natoon, nune’e ita hala´o estudu foun, la´o ba mai haree no ikusmai haree no defini Natarbora tanba Natarbora iha rai ne’ebé luan ita bele konsentra dezenvolve projetu sira hanesan LNG, refinaria no petrokímika,” Kay Rala Xanana Gusmão haktuir iha ámbitu lansamentu projetu sísmiku iha salaun Parókia Natarbora, sábadu (11/01) ne´e.

Líder ezekutivu ne´e akresenta, Natarbora oferese rai kuaze ektare 3.000 hodi hala´o projetu hirak ne´e kompara ho Beaço espasu la sufsiente hodi implementa projetu ne’e nune’e buka fatin seluk no identifika Natarbora sai hanesan sentru ba projetu LNG iha futuru mai.

“Ha´u aprova tiha dokumentu ne’e hafoin ha´u ba haree iha surat-mutin, ita haree bele, no haree halo sidade iha ne’e, iha ne´ebá maibé ba to´o iha ne´ebá rai ne’e oin seluk tiha, no atu muda populasaun ba fatin seluk arraska tebtebes no ita haree mós komunidade nia to’os no natar maibé rai la to´o,  nune’e ita buka fatin seluk no mai iha Natarbora ne’e,” nia hateten.

Autoridade másima Governu Konstitusionál da-sia ne´e husu mós ba populasaun iha Natarbora atu koopera no serbisu hamutuk hodi implementa projetu ne’e iha Natarbora tanba komunidade bele hetan benefisiu direta no indireta husi projetu referidu.

Iha fatin hanesan, Ministru Petróleu no minerál, Francisco Monteiro, informa, iha fulan-marsu mai MPRM sei servisu hamutuk ho ministeriu relevante tuun ba terrenu hodi hala´o konsultasaun, sensibilizasaun  no identifikasaun ka levantamentu dadus ba rai nune’e propriedade privadu komunidade nian ne’ebé mak oferese ona rai ba halo projetu ne’e.

“Ekipa Ministeriál la´ós de´it Ministériu petróleu no minerál maibé ministériu seluk hanesan Ministériu justisa, Ministériu agrikultura, Ministériu administrasaun estatál, ho parte kultura nian mós atu tuun mai halo konsultasaun ho ita-boot sira hanesan saida mak ami halo ona iha Suai ne’ebá oinsá bele identifika no halo levantamentu foti dadus hirak ne’e keta komunidade nia propriedade privadu sira afeta oinsá governu bele desidi hodi responde,” Ministru Francisco Monteiro hateten.

Relasiona ho implemetasaun projetu LNG, refinaria no petrokímiku, iha sabádu liubá Primeiru-ministru tuun direta iha terrenu hodi observa rai hirak ne’ebé komunidade oferese hodi hala´o projetu hirak ne’e no hatudu rai ho espasu ne’ebe luan hodi implementa projetu ne’e.

Rekorda katak antes ne’e, governu desidi ona fatin tolu hanesan Suai, Betano no Natarbora hola parte ba projetu Kosta Súl no Governu kontinua iha kompromisu atu dudu prosesu hotu bele sai hanesan pontu ba empreza ne’ebé hakarak investe iha Greater Sunrise no esplorasaun sira seluk kona-ba mina no gás iha tasi-laran no rai-maran.

Notísia relevante:PM lansa projetu sísmiku hodi halo levantamentu dadus riku-soin iha rai-okos

Jornalista       : Anito Soares

Editór             : Rafael Ximenes de A. Belo

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!