JENEBRA, 14 Outubru 2025 (TATOLI)-Sekretáriu Jerál Organizasaun g7+, Helder da Costa, tersa ne’e, sai panelista iha eventu “Between rupture and resolution: is a political path still possible for israel-palestine and the region, hodi partilla esperénsia Timor-Leste durante post referendu, re-konstrusaun to’o ohin atu nune’e bele kontribui ba rezolve kestaun Gaza no Palestina iha futuru.
Timor-Leste ultrapasa ona esperénsia lubuk ida bainhira tama iha situasaun post referendu, re-konstrusaun to’o ikusmai restaura ninia indepedénsia iha loron 20 fulan-maiu 2002 iha ne’ebé hetan apoiu no asisténsia hosi misaun internasionál hanesan UNAMET, Governu tranzisaun UNTAET to’o formasaun Governu rasik.
Notísia Relevante :Organizasaun g7+ partisipa diskusaun páz internasionál iha Jenebra
“Ohin ha’u partilla uluk Timor-Leste halo joint assessment mission kona-ba nesesidade re-konstrusaun ne’ebé UNTAET no IMF suporta Timor-Leste iha governu tranzisaun to’o formasaun governu, lisaun ida ne’e inspiradu tebes sira hakarak atu rona tanba analojia ne’e kuaze atu hanesan ita uluk Indonézia okupa ita. No Palestina mós ninia situasaun atu hanesan,”dehan Helder da Costa ba TATOLI, iha Jenebra, tersa ohin.
Iha okaziaun ne’e, Sekretáriu Jerál Organizsaun g7+ ne’e hateten, save importante rua atu rai hirak ne’ebé daudaun ne’e luta hela ba sira-ninia indepensia atu aprende makai ha korajen no ispiritu rekonsiliasaun.
“Ohin palavra save rua maka ha’u hateten ba sira, primeiru ita tenke korajen hosi povu no korajen hosi lider polítiku sira, segundu pontu kona-ba íspiritu rekonsiliasaun ita kria amizade ho nasaun viziñu Indonézia tanba relasaun ekonomia, povu ho povu, kulturál, polítiku, diplomasia no buat hotu, ohin sira apresia tebes no sei aplika esperensia ne’e iha situasaun sira-nian,”tenik tan.
Durante sorumutu loron daruak semana páz Jenebra ho tema “Páz iha Asaun ne’e”, iha mós panelista husi nasaun seluk hanesan Ministériu Asuntu Estranjeiru husi Ejiptu (retired), Institutu Europeia ba Paz, Embaixadór Hesham Youssef, Diretór Ezekutivu, Palestinian Peace Coalition, Nidal Foqaha, Diretór Ezekutivu Geneva Initiative, Gadi Baltiansky no modera hosi Fundadora no Diretora Ezekutivu Fundasaun Prinsípiu ba Páz, Hiba Qasas hodi partilla sira-nia hanoin kona-ba isu globál ne’ebé daudaun ne’e akontese hanesan kestaun Israel no Palestina.
Entertantu, Iha ruptura ida-ne’e nia leet, inisiativa diplomátika oioin mosu, inklui proposta sira hodi garante seguransa rejionál sira, forsa estabilizasaun internasionál sira, no arranju governasaun tranzitóriu nian, nune’e Hodi foti esperiénsia rejionál no komparativa sira, sesaun ne’e hakarak atu hamosu hanoin sira ne’ebé haree ba oin kona-ba kondisaun no enkuadramentu sira ne’ebé bele transforma krize ohin loron nian ba momentu ida renovasaun polítika no públika nian.
Jornalista : Agapito dos Santos
Editór : Florencio Ximenes





