DILI, 22 Outubru 2025 (TATOLI) – Eletrisidade Timor-Leste, Empreza Públika (EDTL, E.P) aprezenta ba Parlamentu Nasionál kona-prosesu atu implementa Projetu Solar Photovoltaics (PV) iha Laleia-Manatutu no Ataúru, ho objetivu atu kontribui ba redusaun kustu kombustivel.
Prezidente Komisaun Ezekutiva EDTL E.P, Paulo da Silva, rekoñese katak despeza kada tinan ba fornesimentu kombustivel iha sentrál elétrika Hera no Betanu ho kustu millaun $120 to’o $140, ida-ne’e la balansu ho reseita ne’ebé iha. Nune’e, iha planu atu halo konstrusaun 72-85MW Solar PV iha Laleia-Manatutu no konstrusaun Solar PV 2MW iha Ataúru.
Nia dehan lori prosesu naruk liuhusi konkursu públiku hetan manán-na’in empreza konsórsiu internasionál EDF Renouvelables International husi Fransa no ITOCHU Corporation husi Japaun.
“[Empreza] ne’ebé oferese presu baratu 6,5% kada kwh, halo akordu Power Purchase Agreement (PPA) hodi submete ba Kámara Konta hetan ona vistu, nune’e halo ona nota ba konsórsiu, no empreza nia planu agora halo preparasaun iha faze asinatura ba implementasaun akordu ho Ministériu Finansa no Ministériu Obra Públika”, nia hato’o iha audiénsia públika ba proposta Orsamentu Jerál Estadu (OJE) 2026 iha Parlamentu, ohin.
Ho ida-ne’e iha fulan-Janeiru ka Fevereiru tinan 2026 bele halo ona lansamentu konstrusaun. “Ita adapta modalidade Indepedent Power Producer (IPP), investidór ida-ne’e mak sei investe nia osan pur volta millaun $140 ba tinan-25, liuhusi akordu ne’e ita só selu buat ne’ebé sira inzenta mai ita-nia liña record iha kontadór ne’ebé sei instala iha Laleia”, dehan.
Projetu ne’e sei harii planta sentru mínimu 72MW Solár PV, subestasaun ho armazenamentu bateria 36MW.
“Espera ida-ne’e sei la’o inísiu tinan oin, nune’e ita bele konklui, sei kontribui ba redusaun orsamentu”, nia otimista.
Hodi salienta katak projetu Solar PV ba Ataúru daudaun konsórsiu ida hetan apoiu husi Austrália halo hela estudu, dezeñu no Bill of Quantity (BoQ) tempu badak konklui no bele lansa ona konkursu públiku. Nune’e, iha meadu tinan oin bele halo projetu no durasaun tempu fulan neen bele konklui.
EDTL, E.P tinan ne’e serbisu hamutuk ho IFC mak finansia ba estudu viabilidade enerjia anin (Wind Power) iha Larigutu-Ossú ho Oeleo-Bobonaru, hodi hein teknikamente no komersiál viavel mak tinan oin bele halo konkursu.
Dezde Janeiru 2025 EDTL, E.P rekolla ona reseita $49,717,647 hodi hatama ba kofre Estadu.
Iha apresiasaun OJE 2026 ba EDTL, E.P, deputadu sira kontinua preokupa kada tinan laiha balansu ba kustu kombustivel ho reseita ne’ebé iha hodi husu kria polítika di’ak atu haree kestaun referida.
Husu mós atu kontrola ligasaun ilegál hodi kontribui reseita ba Estadu no presiza halo poupansa ba enerjia hahú husi instituisaun Estadu sira.
Notísia relevante: MF sei halo negosiasaun ba garantia millaun $80 ba projetu fotovoltaika solár iha Laleia
Jornalista: Nelson de Sousa
Editora: Maria Auxiliadora





