BOBONARU, 16 juñu 2026 ( TATOLI)– Autoridade Inspesaun ba Fiskalizasaun Atividade Ekonómika, Sanitária no Alimentar (AIFAESA) komemora tinan 10 nia ezisténsia ho realizasaun Semináriu Sientífiku ho tema “Husi Asaun ba Impaktu Reál”, hodi reafirma nia kompromisu atu proteje saúde públika no garante seguransa ai-han no bebida ne’ebé sirkula iha merkadu Timor-Leste.
Iha abertura eventu ne’e, Sub-Inspetora Jerál AIFAESA, Quitéria da Costa, hateten katak semináriu ne’e atu fó koñesimentu ba autoridade lokál, emprezáriu sira no komunidade kona-ba regra no regulamentu sira ne’ebé regula atividade ekonómika, sanitária no alimentar.
Quitéria dehan AIFAESA iha papél estratéjiku atu garante produtu ai-han no bebida ne’ebé distribui ba komunidade seguru, ho kualidade di’ak no tuir padraun ne’ebé estabelese ona.
Nia hateten katak liuhusi inspesaun no fiskalizasaun regulár, instituisaun ne’e kontinua kontribui atu proteje saúde públika, promove komérsiu justu no kria ambiente negósiu ne’ebé saudavel no sustentavel.
Notísia relevante: AIFAESA realiza workshop kona-ba aihán seguru ba operadór ekonómiku sira
“AIFAESA kontribui ba proteje saúde públika, promove komersíu justu no kria ambiente negósiu ida ne’ebé saudavel no sustentavel. Divulgasaun lei ida-ne’e sei ajuda parte tomak atu komprende di’ak liu sira-nia direitu no obrigasaun, nune’e bele prevene infrasaun no hametin kooperasaun entre Governu , setór privadu no komunidade”, sub inspetur dehan iha atividade realiza iha salaun MarianTapó, tersa ne’e
Iha sorin seluk, Prezidente Autoridade Munisípiu Bobonaru, Paulo Moniz Maia, apresia knaar AIFAESA nian durante ne’e hodi garante katak produtu ai-moruk no ai-han ne’ebé sirkula iha merkadu seguru, ho kualidade no efikásia tuir padraun ne’ebé vigora.
Paulo Moniz subliña katak asaun reál no konsistente husi parte relevante sira hotu tenke hamosu impaktu tanjivel ne’ebé komunidade bele sente diretamente, liuliu iha área saúde públika, seguransa ai-moruk no ai-han.
“Tema ida-ne’e la’ós de’it relevante ba ohin loron, maibé sai mós apelu ba ita hotu atu kontinua halo asaun reál, apoiu ba susesu programa ida-ne’e, liuliu área kontrolu ai-moruk no ai-han no seluk-tan ba sosiedade nia saúde no moris di’ak”, dehan.
Antigu deputadu ne’e esplika katak iha era globalizasaun no dezenvolvimentu teknolojia ne’ebé lalais, kontrolu ba ai-moruk no ai-han enfrenta dezafiu ne’ebé boot liután, tanba produtu sira la’ós de’it mai husi rai-laran, maibé mós husi importasaun.
Tanba ne’e, nia husu ba Governu, setor privadu, no komunidade atu hametin kolaborasaun hodi gsrante seguransa no kualidade produtu sira ne’ebé konsumu husi komunidade.
“klaru katak presiza supervizaun no regulamentu ne’ebé forte. Ne’e mak papél Governu rejionál, inklui munisípiu, sai estratéjiku liután. Ita tenke firme iha oin hodi halo monitorizasaun, edukasaun no hametin sistema seguransa produtu nian iha nivel lokál, liuhusi kolaborasaun ho AIFAESA, indústria no sosiedade, ita bele kria ekosistema ida ne’ebé seguru ba konsumidór hotu”, katak.
Aleinde ne’e, nia enkoraja atór emprezariál sira atu implementa Prátika Produsaun Di’ak (Good Manufacturing Practices/GMP) no Prátika Distribuisaun Di’ak (Good Distribution Practices/GDP), hodi garante kualidade produtu sira ne’ebé distribui ba merkadu.
Paulo Moniz Maia dehan katak Governu munisipál sei kontinua hametin sinerjia ho AIFAESA no instituisaun relevante sira seluk, inklui servisu saúde, indústria no komérsiu, lisensiamentu no autoridade sira ne’ebé responsabiliza ba implementasaun lei.
“Liuhusi kolaborasaun ne’ebé forte no metin, ita bele hala’o supervizaun ne’ebé rigoroza, lalais, no efetivu liu”, nia dehan.
Semináriu ne’e envolve reprezentante Governu, setór privadu no parseiru relevante sira hodi diskute estratéjia no solusaun inovadór sira atu hametin seguransa ai-moruk no ai-han iha Timor-Leste.
Notísia relevante: Janeiru-Juñu: AIFAESA identifika operadór ekonómiku hamutuk 373 komete infrasaun
Jornalista: Sergio da Cruz
Editora: Maria Auxiliadora




