Evita risku, Saúde Oekusi fahe vitamina A no ai-moruk lumbriga ba labarik sira

OEKUSI, 19 Agostu 2026 (TATOLI) – Sentru Saúde Kiumaonteko iha sub-rejiaun Pante Makasar, Rejiaun Administrativa Espesiál Oekusi Ambeno (RAEOA), distribui ai-moruk albendazole (deparazitasaun) no vitamina A ba labarik sira ho idade fulan-neen (6) to’o tinan-lima (5), hodi prevene infesaun lumbriga no reforsa imunidade husi moras sira hanesan sarampu.
Atividade kampaña ne’e kumpri kuadru legál no polítika saúde Timor-Leste nian, liliu Dekretu-Lei N.º 24/2021 kona-ba Polítika Nasionál Saúde, Kódigu Saúde, no Polítika Nasionál Nutrisaun, ne’ebé estabelese deparazitasaun regulár no suplementasaun mikronutriente nu’udar prioridade iha Programa Kuidadu Saúde Família (KFS) ba prevensaun má-nutrisaun no anemia.
Xefe Sentru Saúde Kiumaonteko, Anita da Cunha, esplika, atividade kampaña ne’e realiza kada tinan, akontese iha fulan-Fevereiru no Agostu alvu ba labarik sira ho idade fulan neen to’o tinan lima, nu’udar Programa Kuidadu Saúde Fámilia.

“Tanba moras ida-ne’e sempre akontese iha ema hotu, tantu labarik no adultu, maibé agora ita fó liu ba labarik sira atu prevene moras lumbriga, tanba ho ai-moruk albendazole bele prevene sira, atu fó isin di’ak, tan ne’e kampaña distribuisaun vítamina A ho ai-moruk albendazole ne’e kobre ba komunidade sira iha bairru laran, inklui Ensinu Pré-Eskolár sira,” nia hateten iha Sentru Saúde Kiumaonteko, ohin.
Notísia relevante:MS rejista labarik na’in-93.000 ne’ebé konsumu ona vitamina A
Xefe Sentru Saúde ne’e esplika katak vitamina A nia funsaun iha rua hanesan atu halo prevensaun ka reforsa labarik sira-nia imunidade husi moras, fortalese liu ba saúde matan nian no prevene labarik sira hosi moras sarampu.

Nune’e mós distribui ai-moruk Albendazole, atu evita labarik sira husi lumbriga iha isin-lolon atu monu ba kazu má-nutrisaun, tanba dalaruma oan sira, bainhira han, haluha fase liman no ijiéne pesoál ladun di’ak entaun lumbriga aproveita hodi supa liuhusi raan, maske labarik sira han ai-han nutrisaun di’ak.
Marcos Amaral Pinto, husi suku Costa, hato’o agradese ba serbisu saúde rejionál Oekusi, tanba bele hakbesik atendimentu to’o komunidade sira-nia hela fatin hodi fahe ai-moruk ba oan sira.
“Agradese tanba ho prezensa saúde iha ami fatin, lori ona informasaun di’ak liuhusi oferese ai-moruk ba oan sira, karik durante ne’e ami falta informasaun hodi hakbesik an ba fasilidade saúde, maibé ohin mai to’o ami nia fatin, hodi ajuda ami ona liliu oan sira-nia saúde, ohin mós iha mensajén katak kada fulan tolu to’o fulan neen tenki lori labarik sira fasilidade saúde hoti konsulta no tetu labarik sira kona-ba kazu má-nutrisaun,” nia orgullu.
Rita da Cruz nu’udar inan sente orgullu tanba ai-moruk ne’e bele ajuda labarik sira kona-ba saúde nian.

“Ha’u-nia observasaun, ohin ekipa saúde sira esplika, katak ai-moruk ne’e atu ajuda oan sira preven moras matan no seluktan, inklui prevene lumbriga iha kabun laran, ida-ne’e di’ak tebes ba labarik sira nia saúde, ne’ebé presiza kontinua atu kuidadu oan sira-nia saúde,” nia orgullu.
Entretantu, tuir dadus, alvu kobertura husi Sentru Saúde Kiumaonteko, ba vatamina A tenke kobre labarik 1.867 no Albendazole tenke kobre 1.501 mai husi suku neen iha sub-rejiaun Pante Makasar, hanesan suku Costa, Lalisuk, Lifau, Nípani, Kutete no suku Monemeko.
Nune’e husi loron 01 Agostu to’o ohin, ekipa Sentru Saúde Kiumaonteko distribui ona vítamina A 1.000 hela de’it 867 no albendazole fahe ona ba labarik 900 hela 601, no planu atividade ne’e sei termina iha loron 31 Agostu 2026.
Notísia relevante:Kombate lumbriga, MS distribui ai-moruk albendazole iha EBF 30 Agostu Masin Oekusi
Jornalista: Abílio Elo Nini
Editór: Rafael Ximenes de A. Belo

