Fernanda Lay husu deputadu sira hala’o knaar ho rigór

DILI, 15 Setembru 2026 (TATOLI) – Prezidente Parlamentu Nasionál, Maria Fernanda Lay, husu ba deputadu sira atu hala’o knaar ho rigór liután, iha abertura sesaun solene iha sesaun lejizlativa dahaat iha lejizlatura daneen.
Nia mós solisita ba Governu atu rigór iha preparasaun orsamentu no ninia ezekusaun, tanba Parlamentu sei mantein kooperasaun institusionál hanesan baibain.
Ba deputadu sira, nia husu atu fiskaliza orsamentu no la’ós atu haree de’it nia persentajen. “Fiskalizasaun orsamentu nian la’ós operasaun kalkuladora nian, ezekusaun 40% bele sai osan públiku ne’ebé gasta di’ak liu duké ezekusaun 90%, maibé la hadi’a ema ida nia moris”, nia hatete.
Fernanda Lay salienta katak kada dólar ne’ebé gasta fó duni benefísiu ba povu nia moris, nune’e nesesita duni fiskalizasaun atu garante estrada to’o iha suku, estabelesimentu saúde disponibiliza medikamentu ho ekipamentu sira no eskola sira iha duni manorian-na’in.
Aleinde ne’e, hanesan lejizladór prodús lei ba duni povu hodi muda sira-nia moris. “Tanba ne’e, ita hakarak lei sira ho substánsia, lei sira ne’ebé peskadór rekoñese iha nia rede, agrikultór rekoñese iha nia rai, foinsa’e rekoñese iha nia servisu dahuluk”, nia dehan.
Líder Parlamentu Nasionál ne’e salienta katak Timor-Leste sai ona membru iha Asosiasaun Nasaun Sudeste Aziátiku (ASEAN, sigla inglés) presiza serbisu kualidade liután ba oin ho prazu, norma no kompromisu sira.
Entretantu, Timor-Leste presiza kumpre tan instrumentu legál hamutuk 48 iha pós adezaun hodi asegura integrasaun país nian ba ASEAN.
Instrumentu legál ne’e inklui lei doméstiku, rezolusaun balun tan hodi asegura país kumprimentu ba kada instrumentu legál sira ne’e, no mós sistema ne’ebé bele asegura integrasaun rejionál.
Durante tinan rua Governu no Parlamentu presiza trata hodi finaliza instrumentu sira.
Notísia relevante: Sesaun lejizlativa foun simboliza renovasaun kompromisu hadi’a povu nia moris
Jornalista: Nelson de Sousa
Editora: Maria Auxiliadora

