Selebrasaun loron Liberdade Impprensa, Amu Deolindo enkoraja jornalista brani hato’o lia-loos

DILI, 16 Outubru 2026 (TATOLI)—Konsellu Imprensa hamutuk ho Jornalista sira partisipa iha misa ba selebrasaun loron Liberdade Imprensa ba dahaat ho tema: “Mídia livre demokrasia metin”, iha Igreja Motael, Sesta ne’e.
Amu Deolindo Andrade enkoraja jornalista atu brani hato’o lia-loos no defende povu nia interese.
“Jornalista nia misaun la’ós atu fó haksolok ou sai people pleaser, la’ós atu defende de’it ema ne’ebé iha poder, no la’ós atu buka popularidade. Mídia nia misaun mak buka verdade, verifika faktu no informa ba públiku ho responsabilidade,” Amu Deolindo hato’o hafoin prezide misa selebrasaun loron Liberdade Impresa.
Amu Deolindo hateten, Jesus Kristu krítika ipókrita sira tanba iha diferensa entre buat ne’ebé fó sai sai no realidade ne’ebé subar.
Iha sosiedade mós nune’e, bainhira informasaun sai instrumentu atu subar verdade, manipula ema ka promove interese partikulár nune’e konfiansa públika bele lakon.
“lta-nia istória hanorin ita katak verdade ne’e folin ne’ebé karun, jornalista sira iha tempu luta ba independénsia hatudu katak informasaun bele sai ponte entre povu ne’ebé sofre no mundu ne’ebé presiza rona sira-nia lian. Ohin, ita moris iha nasaun independente no demokrátika, maibé liberdade la’ós buat ida-ne’ebé ita simu dala-ida depois ramata. Liberdade presiza kuida, proteje no uza ho responsabilidade. Jornalista presiza korajen atu husu pergunta, investiga no hato’o realidade, maibé korajen ne’e tenke akompaña ho prudénsia, justisa no respeitu ba dignidade umana,” nia akresenta.
Notísia relevante : Governu halo abertura feira selebra loron nasionál liberdade imprensa ba da-haat
Amu selebrante simplifika, liberdade imprensa la signifika katak bele publika informasaun sein verifikasaun hodi espalla rumór ka estraga ema seluk nia dignidade.
“Iha tempu ohin loron, ho rede sosiál no intelijénsia artifisiál, informasaun bele to’o ba ema barak iha tempu badak. Maibé la’ós informasaun hotu nakonu ho lia-loos. Tanba ne’e, responsabilidade jornalista nian importante: verifika antes públika, rona parte relevante sira no distingue faktu husi opiniaun,” nia fó hanoin.
Amu mós fó hanoin ba jornalista sira, bainhira iha korajen atu defende verdade, presiza mós umilde atu korije sala rasik tanba demokrasia metin la depende de’it ba liberdade atu ko’alia maibé mós ba responsabilidade atu ko’alia ho verdade.
“Mai ita harohan ba jornalista sira hotu, atu Maromak fó sabedoria, korajen no integridade iha sira-nia misaun. Liberdade tenke fundamenta iha lia-loos no responsabilidade, atu nune’e liberdade ne’ebé ema koko mak liberdade ida loloos nian, la’ós libertinajen,” Amu subliña.
Amo Deolindo konsidera, selebrasaun loron nasionál Liberdade Imprensa ohin la’ós de’it selebrasaun ba profisaun jornalista, maibé mós momentu atu hanoin hikas istória, sakrifísiu no responsabilidade atu oinsá bele prezerva liberdade ne’ebé hetan iha 16 Outubru 1975, bainhira jornalista na’in-lima koñesidu ho Balibo Five lakon sira-nia vida iha Balibó.
“Bainhira sira hala’o misaun jornalizmu atu informa mundu kona-ba situasaun Timor-Leste. Sira-nia istória sai memória importante ba Liberdade Imprensa no direitu ba informasaun ita hanoin sira ho gratidaun no respeitu,” nia memoriza.
Amu selebrante haktuir, iha evanjellu ba selebrasaun loron nasionál Liberdade Imprensa ohin, Jesus fó hanoin ba Discípulu sira atu kuidadu ho ipókrasia no vinjida.
“Basá buat ne’ebé subar, loron ida sei sai naklekar. Mensajen ne’e iha ligasaun kle’an ho jornalista sira-nia misaun,” nia fó hanoin.
Kari ai-funan
Hafoin misa, Konsellu Imprensa, Reprezentante Asosiaun Jornalista sira hamutuk Jornalista sira karii ai-funan iha Palásiu Governu nia oin nu’udar jestu hodi fo omenajen ba jornalista na’in-lima ne’ebé mate iha Balibó iha tinan 1975 inklui jornalista sira ne’ebé mak mate iha funu.
Prezidente interina Konsellu Imprensa, Suzana Cardoso, hateten, jestu kari ai-funan ne’e atu valoriza no fó onra ba jornalista sira ne’ebé mak mate iha funu ba kauza Timor-Leste nia libertasaun nasionál inklui ba kolega jornalista sira ne’ebé halo knaar post ukun-an, ne’ebé liu ona ba mundu seluk.
“Ita fó onra ba sira, tanba ne’e ohin ita mai hamutuk ne’e atu karii ai-funan hodi nafatin hanoin sira valoriza sira-nia dedikasaun,” nia hato’o.
Hafoin kari ai-funan, Konsellu Imprensa hamutuk ho jornalista sira halo marsa husi Palásiu Governu to’o Sentru Konvensaun Dili tuir ajenda ne’ebé mak Komisaun Organizadora ba Komemorsaun loron nasionál Liberdade Imprensa prepara ona.
Jornalista : Natalino Costa
Editora : Julia Chatarina

