DILI, (TATOLI) – Ensinu Báziku Katólika Santa Madalena de Canossa, Dili, orienta estudante foun na’in 302 ho maneira edukativa hodi forma karaktér estudante sira nian, hahú 18 dezembru 2018 no termina aban.
Xefe Orientadór, Francisco António da Costa, katak orientasaun ba estudante foun sira ne’ebé mak simu husi eskola hothotu iha Timor laran. Eskola ida ne’e prioridade nafatin ba estudante sestu ano sira iha Canosa nune’e mós la taka dalan ba estudante sira ne’ebé mak eskola iha li’ur.
“Orientasaun ida ne’e halo ho maneira edukativa. Saida mak ami hato’o ba estudante sira? Estudante foun mak informasaun kona-ba eskola ninian, andamentu durante sira frekuenta iha eskola ida ne’e”, hateten Francisco António da Costa ba TATOLI iha eskola Canossa Manleuana, ohin.
Profesór ne’e mós informa orientasaun ne’e, sira hala’o mós edukasaun sívika nomós partilla informasaun kona-ba kurikúlu sira, matéria ne’ebé mak atu hetan iha terseiru siklu ninian tanba sestu ano sira iha segundu ano ne’e matéria terseiru siklu nian.
Tanba ne’e, informa nafatin ba estudante foun sira ne’ebé mak atu mai iha ne’e atu sira hatene lala’ok, andamentu saida mak sira atu halo no hetan iha terseiru siklu ninian.
“Orientasaun ida ne’e mós atu deskobre sira-nia talentu, saida mak sira hetan, saida mak sira hatene? Buka deskobre sira ne’e hotu oinsá ami eduka ka hili fali estudante sira ne’ebé mak iha talentu di’ak ne’e atu sai fini di’ak ba aban bainrua”, dehan Profesór Francisco António da Costa.
Xefe Orientadór haklaken mós Canossa hala’o nia kna’ar tuir mehi Santa Madalena de Canossa nian; educare-eduka, instruire-fó instrusaun no formare-atu forma.
Ho vizaun ida forma estudante sira sai ema ne’ebé iha integridade, iha valór morál no kristaun.
Ho misaun hanorin no eduka estudante hodi hasa’e sira-nia koñesimentu liuhusi siénsia no dezenvolvimentu personalidade.
Atu promove abilidade estudante nian hodi rekoñese sira-nia kapasidade no apresia valór, sai orientasaun di’ak ida atu sira bele hili saida mak di’ak ba sira-nia aan tuir konsiénsia ne’ebé haklaken.
Inklui, atu dezenvolve estudante sira-nia siénsia, abilidade no responsabilidade hodi partisipa iha dezenvolvimentu nasaun nian, liuhusi setór oioin hanesan kultura, sosiál, ekonomia no teknolojia.
“Ita hatene katak eskola ne’e privadu, eskola katólika ninian, entaun buat sira ne’ebé mak ami hala’o iha ne’e la sees mós ho valór morál no relijiaun nian”, akresenta.
Biban hanesan nia rekoñese sosiedade ida ohin loron sosidade ida ne’ebé mak livre, tanba ne’e iha komplikasaun barak. Katak, atu di’ak, atu aat ne’e, estudante aprende husi sosiedade.
Nune’e, nia husu estudante sira atu buka haka’as “Evita Liafuan Aat” sira. Segundu ba inan-aman atu kontrola oan sira, iha sira-ninia lala’ok tomak, tantu iha sira-nia ko’alia, sira-nia hanoin.
“Buat sira ne’e, inan-aman sira presiza kontrola nune’e sira labele livre demais tanba ita hatene katak uza elektróniku ne’e livre ba sira. Maibé iha livre ida ne’e, inan-aman sira buka kontrola sira atu sai husi buat sira ne’ebé mak ita hotu la espera”, sujere edukadór ne’e.
Iha fatin hanesan, estudante Develina Pires da Silva, demonstra sentimentu kontente tanba bele aprende liután matéria sira ne’ebé mak profesór sira fó ba sira hodi bele prátika fali iha eskola, família, komunidade nomós igreja.
“Ha’u sente kontente tanba bele aprende liután matéria sira ne’ebé mak profesór sira fó mai ami. Tenke prátika fali, la’ós atu rona no komprende de’it maibé tenke prátika fali”, garante estudane 9o ano turma B ne’e.
Entretantu, estudante foun na’in 302 inskritu hodi tuir prosesu aprendizajen iha tinan létivu 2019 ne’e, durante orientasaun, hetan akompañamentu husi Konsellu profesór sira. Estudante sira ne’e sei fahe ba sala neen.
Jornalista: Rafy Belo
Editora: Rita Almeida
