DILI, 28 Agostu 2024 (TATOLI) – Ministériu Agrikultura, Pekuária, Peska no Floresta (MAPPF), liuhusi Sekretaria Estadu Floresta (SEF) kontinua apela ba populasaun sira atu hamutuk ho Governu hodi dezenvolve área floresta ba future nasaun iha nasaun ne’e di’ak.
Sekretáriu Estadu Floresta, Fernandino Vieira, lembra katak, bainhira hateke bá kotuk, Timor-Leste nia setór Floresta presiza atu hetan atensaun maka’as husi estadu, maibé ida ne’e mós tenke hetan partisipasaun husi komunidade nian atu asegura ai-laran sira atu plantasaun sira ne’ebé moris ne’e bele hetan protesaun, nune’e balada no ai sira bele moris ho seguru.
“Ita-nia floresta atu hetan kondisaun ida di’ak no seguru, ita presiza hetan apoiu no partisipasaun husi komunidade, nune’e hamutuk dezenvolve setór floresta”, sekretáriu Estadu Fernandino hateten iha Comoro.
Fernandino Vieira salienta katak SEF iha planu ba tinan lima nian ba setór floresta, tanba ne’e nia apela ba komunidade husi Tutuala to’o Oé-Cuse, husi Ataúro to’o Betano atu hamutuk partisipa iha dezenvolvimentu setór ida ne’e hodi asegura floresta ne’ebé fó sustentabilidade ba povu iha rai ida ne’e.
Buat importante ne’ebé komunidade tenke kumpre maka tenke halo esforsu atu hasees aan husi atividade ilegál sira, hanesan labele tesi ai no sunu rai arbiru, inklui kasa animál sira iha área protejida no fatin sira ne’ebé sei iha faze identifikasaun.
“Tanba área floresta sira ne’e maka sei sai mós fatór ida atu kontribui reseita ba Estadu. Bainhira hetan ona tratamentu di’ak no hetan ona atensaun husi Governu, sei dada turista sira husi rai-li’ur no lokál bele bá vizita fatin sira ne’e no sei fó benefísiu hodi hasa’e rendimentu ba kada munisípiu sira”, dehan.
Tuir dadus husi Ministériu Agrikultura, Timor-Leste kontein totál área floresta hamutuk ektare 1.160.214, ne’ebé ekivale ba 77,78% husi totál área terrestre, ne’ebé Governu determina ona hodi uza ektare 745.145 (51%) ba intervensaun umana.
Área floresta iha Timor-Leste komesa redús ona husi ektare 1.053.000 to’o 869.000 iha tinan 2003 to’o 2012.
Jornalista: Tomé Amado
Editora: Maria Auxiliadora





