iklan

NASIONÁL, OPINIAUN

Liberdade polítika ho responsabilidade nasionál

Liberdade polítika ho responsabilidade nasionál

Pe. Cirilo dos Santos, Responsável Juventude Katólika da Arkidioseze Dili

Husi: Pe.Cirilo dos Santos, Responsável Juventude Katólika da Arkidioseze Dili

Iha demokrasia ida, sidadaun hotu iha direitu atu hili ka muda partidu polítiku. Direitu ne’e mak parte husi liberdade polítika ne’ebé Estadu no Konstituisaun garante (haree Konstituisaun RDTL, art. 46.º; Deklarasaun Universál Direitu Umanu, art. 21.º).

Maske nune’e, importante atu lembra katak, maske bele muda partidu, keta muda hadomi ba família, ba munisípiu no ba Timor-Leste. Konstituisaun rasik hatudu katak família mak baze sosiedade no fundamentu moris sosiál no morál (Konstituisaun RDTL, art. 59.º). Líder ida ne’ebé lakon ligasaun ho família no komunidade sei fasil lakon sentidu serbisu ba povu.

Partidu polítiku hanesan de’it instrumentu ida, la’ós objetivu finál. Polítika eziste atu serve povu no promove bein komún, la’ós atu satisfaz interese pesoál ka grupu. Hanoin ida-ne’e mós iha ona iha filozofia polítika klásiku, bainhira Aristóteles hatete katak polítika eziste atu promove bein komún (Polítika), no reafirma fali husi Doutrina Sosiál Igreja Katólika, ne’ebé haree polítika hanesan forma aas ida husi karidade bainhira halo ho espíritu serbisu (Compêndio da Doutrina Social da Igreja, n. 168–170).

Ema ne’ebé haluha família fasil haluha povu. Ema ne’ebé haluha munisípiu lakon kontaktu ho realidade konkretu moris povu nian. Ema ne’ebé haluha Nasaun lakon sentidu responsabilidade istórika. Tan ne’e, serbisu polítiku tenke orienta ba interese nasionál, bein-estár povu no dezenvolvimentu armoniozu sosiedade nian (Konstituisaun RDTL, art. 6.º).

Polítika presiza patriotizmu, konsiénsia morál no kompromisu ba bein komún. Hanesan Papa Francisco lembra, polítika labele submete ba interese ema balu de’it, maibé tenke submete ba bein komún (Fratelli Tutti, n. 154). Vizaun ida-ne’e hanesan ho hanoin patriótika timorense, ne’ebé expresa husi Nicolau Lobato, wainhira nia hatete katak luta la’ós ba grupu sira, maibé ba povu no ba pátria.

Tan ne’e, iha demokrasia loos ida, bele muda partidu, maibé Timor-Leste tenke iha nafatin iha leten liu partidu hotu-hotu. Fidelidade boot liu husi líder no sidadaun mak ba povu, ba rai no ba Nasaun.

iklan
iklan

Leave a Reply

iklan
error: Content is protected !!