DILI, 11 abríl 2024 (TATOLI)–Sekretáriu Estadu Ensinu Sekundáriu Jerál no Ensinu Tékniku Vokasionál, Domingos Lopes Lemos, hateten Ministériu Edukasaun (ME) introdús padraun formatu vistória dijitál ba inspetór no superintendente pre-eskolár nian iha territóriu.
“Tanba edukasaun báziku mak pre-eskolár, entaun liuhosi formasaun vistória dijitál ida-ne’e, ita tenke hametin uluk nia fundasaun mak pre-eskolár nian. Ita labele hosi leten mak tun mai,” Sekretáriu Estadu ne´e hateten ba jornalista sira hafoin halo abertura formasaun kona-ba ‘Sensibilizasaun no Introdusaun Prosedimentu, Padraun lisensiamentuno Formatu Vistória Dijitál, Garante Ambiente Saudável, Seguru no Estimulante ba Labarik’ iha Tower Fatuhada, kinta ne’e.
Tanba ne’e, nia enkoraja direjente sira hotu atu konsentra ba formasaun durante loron tomak, nune’e bele kapasita no hasa’e koñesimentu oinsá halo jestaun iha pre-eskolár.
Luhosi formasaun ida-ne’e tenke konsentre didi’ak hodi fila hosi ne’e lori informasaun sira-ne’e, atu esplika ba komunidade no inan-aman sira.
Tanba, tanba atu garante ensinu ida-ne’ebé di’ak mak profesór adekuadu, livru tenke kobre to’o ba estudante sira hotu no bainhira halo atividade ruma tenke koordena malu no presiza envolvimentu inspetór eskolár ne’e tenke másimu.
Inspetora Pre-Eskolár Munisípiu Viqueque, Angelina da Costa, hateten sira-nia prezensa iha formasaun ne’e oinsá atu hatene kle’an kona-ba formatu vistória dijitál, nune’e bele halo desizaun ruma iha terrenu durante halo inspesaun.
“Ami-nia prezensa iha-ne’e atu tuir formasaun kona-bá formatu istória nian. Ami mós hakarak hatene loloos no kle’an liután saida mak vistória tanba buat ida vistória ne’e foin primeira-vés ami tuir. Entaun ami mós hakarak hatene loloos saida mak vistória ne’e, tanba iha formatu vistória ne’e hanesan padraun mínimu ida ba eskola sira. Eskola sira-ne’e bele kontinua ka lae, konforme ami tun ba baze halo inspesaun lai foin hatene katak eskola ne’e bele kontinua ka lae ou ita taka,” nia dehan.
Totál eskola Pre-Eskolár iha munisípiu Viqueque hamutuk 37, iha eskola públiku hamutuk 28 no restante ne´e eskola privadu ka Katólika.
Superitendente Pre-eskolár Munisípiu Ermera, Domongos Babo, hateten atividade ne´e importante tebes tanba kuandu iha Timór ne’e dala ruma ema kuandu loke eskola, ema haree sira hanesan ba halo toos tanba rekursu umanu no infraestrutura seidauk prepara, maibé sira loke tuir gostu de’it.
“Tanba ne’e, informasaun ne’ebé ami hetan ne’e hanesan matadalan ida-ne’ebé ita bele ba esplika ba komunidade iha munisípiu to’o postu sira. Nune’e, sira mós bele iha ona koñesimentu kona-ba oinsá atu bele loke ka harii eskola ida,” nia dehan.
Nia dehan esperansa hosi atividade ne’e mak ba oin eskola ne’ebé uluk ema loke no balun la prienxe kritériu liuhosi manuál ka regulamentu ne’ebé iha, bele minimiza ona ka bele taka ona.
Tanba ne’e, hakarak rekomenda ba Governu kona-ba fasilidade laiha, se eskola balun ne’ebé hetan ona akreditasaun bele halo kompleta liután, nune’e bele eleva kualidade ensinu liuhosi pre-eskolár sira.
Totál eskola Pre-eskolár iha munisípiu Ermera hamutuk 58 ho totál estudante hamutuk 2.100-resin.
Jornalista : Osória Marques
Editór : Cancio Ximenes
