VIKEKE, 05 Fevereiru 2026 (TATOLI)—Diretór Ensinu Sekundáriu Tékniku Vokasionál (ESTV) Kalo-Heda, Postu Administrativu Uatulari, Zainal Abadin, informa ESTV Kalo-Heda daudaun ne’e menus manorin ba matéria haat.
“Ami sei menus profesór espesífiku ba matéria kímika, relijiaun, maláiu, tetun no profesór produtivu hodi hanorin estudante sira. Antes ne’e, ami propoin ona ba Ministériu Edukasaun maibé laiha kolokasaun profesór mai eskola ida-ne’e,” Zainal Abadin ba TATOLI iha Postu Vikeke Vila, Kinta ne’e.
Diretór ESTV Kalo-Heda ne’e relata foin lalais ME destaka profesór hamutuk na’in-neen (6), maibé na’in-ida (1) bá fali hanorin ensinu báziku no na’in-ida seluk rezigna-an nune’e atualmente profesór na’in-haat ne’ebé lori matéria sira hanesan portugeza, fízika, informátika (IT) no jeolojia.
“Ba matéria sira-ne’ebé profesór laiha ne’e, ami sente sai hanesan implikasaun ba prosesu aprendizajen. Maibé, iha tinan ida-ne’e ami hetan fundu operasaun ba ESTV Kalo-Heda hamutuk $25.000 ba tinan ida nian. Ami ho inisiativa konsulta fali bá nasionál hodi uza osan operasionál hodi fó kontratu ba profesór na’in-lima. Provizoriamente problema sira-ne’e ami rezolve, maibé ba tinan oin mak orsamentu operasionál laiha ne’e sei implika fali ba ami-nia eskola,” nia hato’o.
Nia hatutan profesór sira-ne’ebé eskola fó kontratu ne’e kada fulan selu $170.00, ida-ne’e hanesan provizóriu para solusiona problema menus profesór, hodi hein rekrutamentu husi ME.
Tuir dadus, estudante ESTV Kalo-Heda Uatulari totál hamutuk 133 kompostu husi klase 1 na’in-35, klase 2 na’in-54 no klase 3 na’in-42, profesór permanente hamutuk na’in-17, profesór kontratadu na’in-lima (5), administasaun na’in-ida (1), seguransa na’in-rua (2), ajente pekuária na’in-ida (1).
Iha fatin ketak, Diretór Servisu Edukasaun Munisípiu Vikeke, Júlio Sakadura haktuir, kona-ba kolokasaun profesór bolsa kandidatu ba sekundáriu no ESTV, ME koloka mai munisípiu Vikeke hamutuk na’in-51, sekundariu 13 no ESTV rua (2).
“Profesór sira-ne’ebé koloka mai ne’e, la tuir ezijénsia eskola sira-nia, maibé ME koloka mai ona ne’e ita koloka tutan de’it ba eskola sira. Tan ne’e mak ita-nia eskola sira sei menus ba profesór ba matéria espesífika sira. Bá-oin ministériu kuandu rekruta tan ita sei ajusta ba kada eskola sira. Ami mós nafatin propoin ba nasionál kona-ba eskola sira-nia problema ne’e,” nia tenik.
Jornalista: Vitorino Lopes da Costa
Editór: Xisto Freitas da Piedade
