OEKUSI, 05 Fevereiru 2026 (TATOLI) – Prezidente Autoridade Rejiaun Administrativa Espesiál Oekusi Ambeno (RAEOA), Régio da Cruz Salu, fó-sai, Autoridade RAEOA liuhusi Diresaun Rejionál Komérsiu no Indústria, sei hala’o estudu ida ba merkadu tradisionál Maumate iha suku Naimeko hodi muda ba fatin seluk, tanba aredór estabelesimentu komersiál referidu nia kondisaun atuál klo’ot no la ijiéne hodi fó impaktu ba natár sira iha Maumate.

“Merkadu tradisionál Maumate klo’ot ba beibeik, temporariamente ita tenke halo intervensaun, nune’e bele aterru tiha bee-nalihun iha merkadu laran, maibé antes fulan-Jullu tinan ne’e, ita sei halo estudu ida, komersiu sira-nia serbisu hodi muda ba fatin foun, tanba merkadu munisipál, merkadu ida-ne’ebé tenke kompleta ho fasilidade no aspetu lubun, kona-ba merkadu nian, asuntu protesaun saúde no jestaun di’ak ba iha merkadu ne’e,” nia hateten iha Oekusi, ohin.
Notísia relevante:SEATOU observa merkadu Maumate iha Oé-Cusse laiha kondisaun
Prezidente Régio da Cruz Salu konfirma, polítika ne’e realiza, Autoridade RAEOA sei konsulta uluk ho autoridade komunitária sira iha sub-rejiaun Pante Makasar hodi kontribui indika fatin balun atu sai fali merkadu.
“Dala ida tan, ita tenke buka fatin seluk, tanba ita haree aumentu populasaun ho atividade negósiu entaun fatin ne’e sai kloot ba beibeik. Ha’u rasik sei ko’alia ho lideransa sira iha administradór postu administivu Pante Makasar no suku Naimeko suku Bobokase nune’e bele haree fatin ida di’akliu luan no livre, labele besikliu ba natár sira,” nia afirma.
Líder másimu RAEOA ne’e observa, ezisténsia merkadu tradisionál Maumate fó mós preokupasaun ba agrikultór sira, tanba fo’er barak kontinua namkari iha natar sira.
“Ha’u rasik haree ona, tanba iha ne’ebá besik loos ho natar sira, fo’er barak, botir rahun, plástiku, kaixa mamuk, soe arbiru. Entaun, ne’e perturba atividade produsaun hare, ne’e ladi’ak. Merkadu Maumate la prienxe ona kondisaun mínima, ne’ebé presiza atu asegura katak, vendas dos produtos sira-ne’ebé ita atu han la’ós ona garantidu ba ita-nia saúde,” nia promete.
Notísia relevante:Merkadu tradisionál Maumate re-ativa atividade faan no sosa
Xefe Suku Naimeko, Marcos Liu, sujere presiza hadi’a de’it, no aplika taxa ba komersiante ne’ebé hela permanente.

“Uluk ha’u ko’alia ho Autoridade Sesante sira, suku Naimeko oferese ona fatin ne’e ba Governu atu harii merkadu ne’e ho rekomendasaun ida katak, presiza hadi’a no jere ho didi’ak, maibé kuandu atu muda ba fatin seluk , ha’u hanoin sei fó tan susar ba negosiante sira, inklui ami autoridade lokál atu buka tan iha ne’ebé, ne’e ha’u sujere di’akliu dezeña halo di’ak, depois aplika multa ka sansaun, karik sira-ne’ebé hela permanente tenke selu ba Estadu no sira-ne’ebé soe fo’er arbiru mós aplika taxa ba sira, maibé atu muda, ne’e ema barak pasti (konserteza) la konkorda,” nia hateten.
Notísia relevante:24 Abríl, SEATOU husu negosiante iha merkadu Numbei-Oekusi hamamuk fatin
Entretantu, merkadu tradisionál Maumate nu’udar merkadu semanál, akontese kada semana iha loron tersa-feira, hodi akumula komersiante no kompradór sira mai husi sub-rejiaun haat, husi Oésilo, Pássabe, Nítibe sorin inklui Pante Makasar rasik.
Jornalista: Abílio Elo Nini
Editór: Rafael Ximenes de A. Belo




