DILI, 05 Maiu 2026 (TATOLI)—Ohin, 05 Maiu, Ministériu Edukasaun (ME) hamutuk ho estudante sira selebra Loron Mundial Língua Portugueza, nune’e Timor-Leste marka data ne’e ho orgullu, tanba portugés konsagra iha Konstituisaun Repúblika Demokrátika Timor-Leste nu’udár língua ofisiál.
Lian portugés nafatin sai kompromisu no responsabilidade Ministériu Edukasaun nian hodi garante katak lian ofisiál ne’e kontinua hanorin iha nivel edukasaun hotu-hotu, hahú husi pré-eskolár, ensinu báziku, to’o ensinu sekundáriu no tékniku-vokasionál.
“Timor-Leste orgullu atu sai anfitriaun, maibé mós atu afirma ho konfiansa katak posivel atu harii iha nasaun foun ida ho sistema edukativu ida ho ambisaun, ho kualidade no ho língua portugeza iha ninia sentru,” Ministra Edukasaun, Dulce de Jesus Soares hateten ba jornalista sira iha Vila-Verde, Tersa ne’e.
Nia esplika Lei Baze Edukasaun iha artigu 9 konsagra tetun no portugés nu’udár língua hanorin nian iha sistema edukativu timorense.
“Entaun, hanorin no aprende portugés iha Timor-Leste ne’e mak asaun memória nian ida, tanba língua ida-ne’e akompaña ita-nia rezisténsia no ita-nia afirmasaun nu’udár povu. Maibé, nia mós asaun responsabilidade nian ida, tanba saida mak ita hanorin ohin sei forma nasaun ne’ebé ita sei sai iha aban,” ministra dehan.
Iha biban ne’e, ministra apela ba estudante sira katak desizaun hotu ne’ebé ME foti iha finalidade ba estudante sira-nia dezenvolvimentu no futuru, nune’e estudante sira tenke aprende ho dedikasaun lee, hakerek no husu pergunta ho koriozidade.
Entretantu, Sekretáriu Estadu Kultura Portugál, Alberto Santo dehan ohin Timor-Leste selebra loron mundiál lian Portugés ne’e katak Timor-Leste tau aposta ba futuru husi ninia jerasaun foun sira, signifika Timor-Leste hakarak jerasaun sira-ne’ebé kualifikadu liu no hakarak eskola sira hanorin lian portugés ba estudante no família hodi dezenvolve di’ak liután lian portugés ba estudante sira.
Tuir nia katak lian portugés bele sai fatór susesu ida ba moris ka bele sai xave ba susesu profisionál iha administrasaun públika no mundu negósiu nian, tanba alkansa globál portugés mak lian ida-ne’ebé boot ho ko’alia-na’in millaun 265 iha mundu tomak.
Aleinde ne’e, estudante Ricardo Jack Simões Vieira, hateten nia kontinua aprende no mellora lian portugés iha ensinu.
“Aprende atu mellora ita-nia lian, tanba lian mak lasu ida-ne’ebé importante tebes ne’ebé ita iha. Ita mós halo-parte iha komunidade CPLP. Tan ne’e, ohin loron ida-ne’e hanesan dalan ida atu hatudu ba ita-nia povu, ba timoroan hotu atu iha esperansa hodi aprende lian portugés hodi mellora ita-nia kapasidade iha termu linguístika no ita hatene katak lian ne’e hanesan janela ida-ne’ebé nakloke ba mundu, atu asesu ba oportunidade barak. Tan ne’e, se ita hakarak iha oportunidade barak, ita tenke hatene lian ne’e,” nia dehan.
Nia apela ba maluk estudante katak lian ne’e la’os de’it atu aprende de’it maibé lian ne’e aprende atubele halo komunikasaun entre ema hosi nasaun ida ba seluk hanesan komunidade ne’ebé ko’alia lian portugés.
Jornalista: Osória Marques
Editór: Xisto Freitas da Piedade




