Balkaun Úniku halo ona atendimentu 81.368 iha territóriu tomak

DILI, 09 Outubru 2026 (TATOLI)—Governu liuhusi Ministériu Administrasaun Estatál (MAE) halo ona atendimentu 81.368 husi Maiu 2024 to’o Agostu 2026 iha Rede Balkaun Úniku 14 ne’ebé estabelesidu iha territóriu nasionál tomak, hanesan parte ida husi prosesu simplifikasaun no modernizasaun administrativa nomós hakbesik servisu públiku ba populasaun sira.
“Husi totál servisu ne’ebé presta ona, atendimentu ba billete identidade 57.715, sertifikadu rejistu kriminál 16.717, pasaporte 6.370, no sertidaun nasimentu 566,” referidu nota ne’ebé Ajénsia TATOLI asesu husi Governu, Sesta ne’e.
Balkaun Úniku funsiona nu’udar sentru atendimentu ida iha nível lokál ne’ebé konsentra asesu ba informasaun no servisu públiku oioin iha fatin ida de’it, ho objetivu atu habesik Administrasaun Públika ba sidadaun sira, simplifika prosedimentu, nomós hamenus viajen, kustu no tempu atendimentu nian.
Notísia relevante : Governu inaugura Balkaun Úniku no merkadu Olobai Vikeke
Implementasaun ba rede ne’e hahú ho inaugurasaun Balkaun Úniku iha Manatutu iha Maiu 2024. Tuirmai Baukau, Likisá, Ataúro, Dili, Aileu, Manufahi, Kovalima, Oekusi, Bobonaru, Lautein, Ermera, Ainaru no foin lalais iha Vikeke, ne’ebé inaugura iha loron 30 Jullu 2026.
Implementasaun Balkaun Úniku enkuadra iha Dekretu-Lei nú. 3/2025, loron 22 Janeiru, kona-ba Balkaun Úniku no Portál Munisipál, nomós iha Diploma Ministeriál nú. 32/2025, loron 11 Setembru, ne’ebé estabelese kriasaun ba Balkaun Úniku iha munisípiu sira, iha Rejiaun Administrativa Espesiál Oekusi no iha Ataúru.
Aleinde atendimentu prezensiál, modelu ne’e prevee asesu ba servisu sira liuhusi plataforma dijitál, atendimentu telefónika no Balkaun Úniku Movel. Ida ikus ne’e permite lori servisu ba postu administrativu no suku sira, ho asaun ne’ebé hala’o iha tinan 2026 iha fatin sira hanesan Makili, Ataúru; Maluro, Baukau; Dato, Likisá; no mós Fahinihan no Bubususu, iha Manufahi.
Etapa tuirmai hosi prosesu ne’e prevee integrasaun progresiva ba servisu públiku seluk iha Balkaun Úniku ne’e. Instituisaun sira ne’ebé identifika ona ba espansaun servisu ida-ne’e mak Institutu Nasionál Seguransa Sosiál, Komisaun Antí-Korrupsaun no Provedoria Direitus Umanus no Justisa.
Prevee mós integrasaun servisu husi departamentu governamentál oioin, inklui Ministériu Interiór, Finansas, Edukasaun, Obras Públikas, Komérsiu no Indústria, Transportes no Komunikasaun, Agrikultura, Pekuária, Peskas no Florestas, no mós sira seluk.
Espansaun ba servisu ne’ebé disponível no mekanizmu atendimentu ne’e sei fó kontinuidade ba implementasaun Balkaun Úniku nu’udar instrumentu simplifikasaun administrativa no prestasaun servisus públikus ne’ebé besik liután ba sidadaun sira.
TATOLI

