DILI, 21 dezembru 2022 (TATOLI)—Diretór Peskiza Arkivu Istória, Bemvindo Gutteres, informa estabelesimentu sentru arkivu istóriku, Centro Nasionál Chega (CNC, sigla portugés) finaliza ona prosesu pagamentu ba konsultan.
Notísia Relevante: Estabelesimentu sentru arkivu istóriku iha faze pagamentu ba konsultan
“Prosesu estabelesimentu sentru arkivu istóriku, dadaun ne’e CNC finaliza ona pagamentu ba empreza Niceles ne’ebé dezeña konstrusaun sentru arkivu. Agora daudaun iha hela Comissaun Nasionál Aprovizionamentu, tanba pagamentu hotu ona no ita bele tama ba prosesu konkursu,” Benvindo Gutteres hateten ba Agência Tatoli iha nia kna’ar fatin, Antigu Komarka Balide, kuarta ne’e.
Nune’e, iha 19 dezembru ne’e, CNC liuhosi Divizaun Peskiza no Arkivu Istóriku submete ona dokumentu hamutuk 11 ne’ebé kompostu hosi detail engineering desaing aprovadu no Planta no kadernu Enkargu (BoQ) aprovadu ba Comissaun Nasionál Aprovizionamentu.
CNC estabelese sentru arkivu foun ne’e atu akumula dokumentu hotu ne’ebé daudaun ne’e arkiva hela iha sentru arkivu ne’ebé utiliza hela antiga komarka Balíde.
“Dadaun ne’e, CNC iha sentru arkivu ne’ebé ita utiliza hela antiga komarka Balide tanba ita iha dokumentu rihun 50-resin, arkivu istóriku ne’ebé liga ho dokumentu sira no aktu violasaun direitu humanu ne’ebé komete hosi militár indonézia sira no mós hosi ita timoroan, hahú hosi períodu 1974 to’o 1999. Dokumentu sira-ne’e, daudaun ne’e ita prezerva hela iha sentru arkivu,” nia dehan.
Aleinde prezerva, CNC mós iha polítika kona-ba kolesaun mak oinsá bele halibur tan dokumentu sira seluk, tanba dokumentu ne’ebé daudaun ne’e iha CNC ladún kompletu entaun presiza tan dokumentu sira seluk.
“Dokumentu barak mak ita atu halo kolesaun maibé ita-nia kondisaun sentru arkivu ne’e la seguru no la tuir estandar internasionál. Entaun, dokumentu barak entre dokumentu rihun 50-resin ne’ebé prezerva daudaun iha sentru arkivu ezistente, nia atu hetan risku ba estragu hotu tanba ninia kondisaun ne’ebé iha la prenxe padraun internasionál liu-liu oinsá prezerva arkivu nian. Entaun, ita hanoin oinsá atu asegura dokumentu tanba ema moris nia memória istória pasada labele halo lakon,” nia hateten.
Atu asegura ida-ne’e mak, CNC planu atu halo konstrusaun foun ba sentru arkivu, nune’e bele halo prezervasaun ne’ebé di’ak liután ba dokumentu arkivu istóriku sira no oinsá bele fasilita asesu ne’ebé di’ak liután ba peskizadór, estudante, dosente no profesór sira-ne’ebé hakarak mai halo peskiza kona-ba istória Timor-Leste tanba ho razaun ida-ne’e mak CNC harii sentru arkivu.
Notísia Relevante: Konsultan Niceles aprezenta ona dezeñu finál Sentru Arkivu Istóriku ba CNC
Jornalista : Nelia Fernandes
Editór : Cancio Ximenes
